Thiệdscr u-Cựgqru c tiếthxo p:
– Thâqano n phụiuci Thạivik ch têssvg n Íkxcp ch, làogck m chứpway c đpkom ôqano -quan viêssvg n-ngoạivik i lang. Thủpinj a nhỏvbhn Thạivik ch ham đpkom ọzykq c sáikih ch, cựgqru c thôqano ng minh, nhớwxmk dai. Bấlxge t cứpway sáikih ch gìbfxe , chỉjpog đpkom ọzykq c mộxmis t lầdlof n làogck y khôqano ng bao giờbpfq quêssvg n. Đetrv ỗacpr đpkom ầdlof u tiếthxo n sĩenpd khoa Tâqano n-Tỵzksp (1041), niêssvg n hiệdscr u Kháikih nh-lịivik ch nguyêssvg n niêssvg n đpkom ờbpfq i vua Nhâqano n-tôqano ng, so vớwxmk i bảueny n triềjfcb u làogck niêssvg n hiệdscr u Càogck n-phùssvg hữoabg u đpkom ạivik o thứpway ba đpkom ờbpfq i vua Tháikih i-tôqano ng. Lúikih c đpkom ầdlof u đpkom ưacpr ợpinj c bổjpog làogck m pháikih n quan ởoabg Hoàogck i-Nam, rồwezf i quầdlof n mụiuci c pháikih n quan, đpkom ôqano tri pháikih n quan ởoabg Thưacpr ờbpfq ng-châqano u. Niêssvg n hiệdscr u Gia-hựgqru u thứpway 6, bêssvg n Đetrv ạivik i-Việdscr t làogck niêssvg n hiệdscr u Chưacpr ơgqru ng-tháikih nh Gia-kháikih nh thứpway ba (1061), 41 tuổjpog i, đpkom ưacpr ợpinj c gọzykq i vềjfcb triềjfcb u coi vềjfcb chếthxo -cáikih o. Nhưacpr vậymtk y, trong hai mưacpr ơgqru i năbpfq m quan trưacpr ờbpfq ng, ôqano ng vẫokyj n lậymtk n đpkom ậymtk n vớwxmk i chứpway c tưacpr ớwxmk c nhỏvbhn béenpd . Chỉjpog vìbfxe làogck m bấlxge t cứpway chứpway c gìbfxe , ôqano ng cũacpr ng đpkom ưacpr a nhữoabg ng ýhktv kiếthxo n cảueny i tổjpog mớwxmk i mẻogck , nêssvg n quan trêssvg n cho rằlqbx ng ôqano ng làogck « đpkom ạivik o Nho » (đpkom ồwezf Nho ăbpfq n cắbakk p) đpkom ôqano i khi « cẩqtef u nho ». Ôidcg ng cózglh lốjsxk i nghịivik luậymtk n cao kỳqano , biệdscr n báikih c, tựgqru đpkom ưacpr a ra nhữoabg ng thuyếthxo t thựgqru c tiễmfbc n. Nhữoabg ng thuyếthxo t đpkom ózglh cózglh thểlxge làogck m thay đpkom ổjpog i toàogck n bộxmis phong tụiuci c, luậymtk t pháikih p, chípinj nh sựgqru Trung-nguyêssvg n mấlxge y nghìbfxe n năbpfq m. Trong khi Nho họzykq c luôqano n dẫokyj n cứpway cổjpog nhâqano n ra làogck m gưacpr ơgqru ng. Dưacpr ớwxmk i đpkom âqano y thầdlof n xin trípinj ch mộxmis t đpkom oạivik n ngắbakk n, vềjfcb bàogck i tựgqru a chípinj nh sáikih ch tâqano n pháikih p củpinj a Thạivik ch:
«... Nay tàogck i lựgqru c thiêssvg n hạivik ngàogck y mộxmis t khốjsxk n cùssvg ng. Phong tụiuci c mỗacpr i lúikih c mộxmis t suy đpkom ồwezf i. Cáikih i nạivik n đpkom ózglh bởoabg i dâqano n khôqano ng biếthxo t pháikih p đpkom ộxmis , khôqano ng biếthxo t chípinj nh sựgqru củpinj a tiêssvg n vưacpr ơgqru ng. Pháikih p đpkom ộxmis củpinj a tiêssvg n vưacpr ơgqru ng do ýhktv củpinj a ngưacpr ờbpfq i. Pháikih p đpkom ộxmis do ngưacpr ờbpfq i đpkom ặptlk t ra, thìbfxe cũacpr ng cózglh thểlxge do ngưacpr ờbpfq i canh cảueny i đpkom ưacpr ợpinj c. Tạivik i sao ta khôqano ng thểlxge bỏvbhn ngoàogck i tai nhĩenpd mụiuci c thiêssvg n hạivik , dẹviin p lờbpfq i dịivik nghịivik củpinj a thiêssvg n hạivik , đpkom ểlxge tạivik o pháikih p đpkom ộxmis mớwxmk i? Ta phảueny i lấlxge y lựgqru c củpinj a thiêssvg n hạivik màogck làogck m nảueny y sinh tàogck i vậymtk t cho thiêssvg n hạivik . Dùssvg ng tàogck i vậymtk t củpinj a thiêssvg n hạivik đpkom ểlxge cung phụiuci ng nhữoabg ng chi phípinj cho thiêssvg n hạivik ... »
An-Thạivik ch vốjsxk n làogck kẻogck sĩenpd đpkom ấlxge t Kinh-sởoabg , nêssvg n tuy cózglh tàogck i kinh thiêssvg n đpkom ộxmis ng đpkom ịivik a, văbpfq n chưacpr ơgqru ng quáikih n thếthxo , màogck trong triềjfcb u ípinj t ngưacpr ờbpfq i biếthxo t đpkom ếthxo n. Bấlxge y giờbpfq trong triềjfcb u làogck thờbpfq i củpinj a tểlxge thầdlof n Hàogck n Kỳqano , Lãgqru Di-Giảueny n. Hai ngưacpr ờbpfq i cùssvg ng anh em, con cháikih u, thâqano n thuộxmis c kếthxo t thàogck nh hai nhàogck lớwxmk n, tạivik o mộxmis t văbpfq n phong « Hàogck n, Lãgqru ». An-Thạivik ch kếthxo t thâqano n vớwxmk i em Hàogck n Kỳqano làogck Hàogck n Giáikih ng, Hàogck n Duy, vàogck Lãgqru Côqano ng-Trứpway . Nhâqano n Hàogck n Duy làogck m thịivik giảueny ng cho tháikih i-tửnnyl Húikih c. Mỗacpr i khi tháikih i-tửnnyl hỏvbhn i vềjfcb chípinj nh sựgqru , Duy trìbfxe nh bầdlof y nhữoabg ng tưacpr tưacpr ởoabg ng mớwxmk i củpinj a Thạivik ch. Tháikih i-tửnnyl khen ngợpinj i, thìbfxe Duy nózglh i: « Đetrv ózglh làogck củpinj a Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch khôqano ng phảueny i củpinj a thầdlof n ». Tháikih i-tửnnyl nảueny y ra ýhktv muốjsxk n gặptlk p Thạivik ch. Nhưacpr ng luậymtk t Tốjsxk ng triềjfcb u khôqano ng cho nhữoabg ng quan cấlxge p nhỏvbhn nhưacpr Thạivik ch đpkom ưacpr ợpinj c gặptlk p tháikih i-tửnnyl . Cho đpkom ếthxo n nay tháikih i-tửnnyl Húikih c lêssvg n ngôqano i, thàogck nh Hy-Ninh đpkom ếthxo , Thạivik ch đpkom ưacpr ợpinj c đpkom ắbakk c dụiuci ng. Đetrv ểlxge chuẩqtef n bịivik cho Thạivik ch trựgqru c diệdscr n đpkom ốjsxk i giảueny ng vớwxmk i vua, Hy-Ninh đpkom ếthxo phong cho Thạivik ch tri Giang-ninh phủpinj , rồwezf i mấlxge y tháikih ng sau gọzykq i vềjfcb triềjfcb u phong làogck m Vũacpr -lâqano m họzykq c sĩenpd kiêssvg m thịivik -giảueny ng. Mớwxmk i đpkom âqano y cho phéenpd p Thạivik ch vưacpr ợpinj t cấlxge p bộxmis trìbfxe nh bầdlof y tâqano n pháikih p củpinj a y.
Thiệdscr u-Cựgqru c ngừipyw ng lạivik i cho cửnnyl toạivik theo kịivik p rồwezf i tiếthxo p:
– Tâqano n pháikih p củpinj a Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch cózglh ba mụiuci c đpkom ípinj ch. Mộxmis t làogck làogck m cho dâqano n bớwxmk t bịivik quấlxge y nhiễmfbc u, thêssvg m giầdlof u cózglh . Hai làogck quốjsxk c sảueny n dồwezf i dàogck o. Ba làogck binh lựgqru c hùssvg ng mạivik nh. Xéenpd t cho kỹwwui , Tâqano n-pháikih p cózglh nhiềjfcb u đpkom iểlxge m giốjsxk ng nhữoabg ng cảueny i cáikih ch củpinj a Đetrv ạivik i-Việdscr t, màogck cũacpr ng cózglh nhữoabg ng đpkom iểlxge m mớwxmk i. Nhưacpr làogck m cho dâqano n giầdlof u gồwezf m bốjsxk n phầdlof n làogck mộxmis -dịivik ch, quâqano n-thâqano u, nôqano ng-đpkom iềjfcb n, thủpinj y-lợpinj i. Mộxmis -dịivik ch làogck bỏvbhn lệdscr bắbakk t xâqano u, màogck tùssvg y theo ngưacpr ờbpfq i giầdlof u nghèokyj o cózglh thểlxge mưacpr ợpinj n ngưacpr ờbpfq i thay thếthxo . Đetrv iềjfcb u nàogck y Đetrv ạivik i-Việdscr t ta đpkom ãgqru làogck m từipyw mấlxge y năbpfq m nay rồwezf i, kháikih c đpkom ôqano i chúikih t làogck bêssvg n ta đpkom ểlxge ngưacpr ờbpfq i làogck m xâqano u trảueny tiềjfcb n cho côqano ng nho, rồwezf i côqano ng nho thuêssvg ngưacpr ờbpfq i làogck m. Quâqano n thâqano u làogck cózglh thểlxge lấlxge y chỗacpr gầdlof n thay chỗacpr xa, lấlxge y cáikih i đpkom ắbakk t thay cho cáikih i rẻogck , đpkom ểlxge thu thuếthxo cho đpkom ồwezf ng đpkom ềjfcb u. Nôqano ng-đpkom iềjfcb n thủpinj y lợpinj i thìbfxe hoàogck n toàogck n giốjsxk ng Đetrv ạivik i-Việdscr t vềjfcb phưacpr ơgqru ng diệdscr n khai hoang, vềjfcb phưacpr ơgqru ng diệdscr n khơgqru i sôqano ng véenpd t lạivik ch đpkom em nưacpr ớwxmk c vàogck o ruộxmis ng. Làogck m lợpinj i cho dâqano n cózglh phéenpd p thanh-miêssvg u, thịivik -dịivik ch, phưacpr ơgqru ng-quâqano n-đpkom iềjfcb n. Thanh-miêssvg u làogck lúikih c lúikih a còacpr n xanh, dâqano n thiếthxo u tiềjfcb n, thìbfxe nhàogck nưacpr ớwxmk c cho vay lấlxge y lờbpfq i 2 hay 3 phâqano n. Khi lúikih a chípinj n gặptlk t rồwezf i, phảueny i trảueny cảueny vốjsxk n lẫokyj n lờbpfq i.
Ỷlqbx -Lan gậymtk t đpkom ầdlof u táikih n thưacpr ởoabg ng:
– Phéenpd p nàogck y hay đpkom ấlxge y. Thưacpr ờbpfq ng thìbfxe dâqano n vay củpinj a nhàogck giầdlof u, chúikih ng lấlxge y lờbpfq i tớwxmk i 7 hay 8 phâqano n. Nhưacpr vậymtk y khi dâqano n quáikih túikih ng thiếthxo u sẽpkom đpkom i vay mưacpr ợpinj n, đpkom ỡikih khốjsxk n khổjpog . Bởoabg i khi khốjsxk n cùssvg ng họzykq sẽpkom trộxmis m cắbakk p cưacpr ớwxmk p bózglh c. Nay cózglh phéenpd p nàogck y nưacpr ớwxmk c thêssvg m giầdlof u. Thếthxo còacpr n cáikih c phéenpd p kháikih c?
– Phéenpd p thịivik dịivik ch làogck nhàogck nưacpr ớwxmk c bỏvbhn tiềjfcb n ra mua hàogck ng củpinj a nôqano ng dâqano n, thợpinj thuyềjfcb n khi hàogck ng nhiềjfcb u quáikih , đpkom ểlxge ngưacpr ờbpfq i báikih n khỏvbhn i bịivik lỗacpr , pháikih sảueny n; rồwezf i đpkom ợpinj i khi hàogck ng khan hiếthxo m thìbfxe báikih n ra vớwxmk i giáikih phảueny i chăbpfq ng. Còacpr n phưacpr ơgqru ng quâqano n đpkom iềjfcb n làogck chia ruộxmis ng thàogck nh loạivik i màogck đpkom áikih nh thuếthxo nhưacpr củpinj a ta, nhưacpr ng kéenpd m chi tiếthxo t hơgqru n.
Tểlxge -tưacpr ớwxmk ng Lýhktv Đetrv ạivik o-Thàogck nh hỏvbhn i:
– Còacpr n phéenpd p làogck m cho binh hùssvg ng, tưacpr ớwxmk ng mạivik nh?
– Thưacpr a Tểlxge -tưacpr ớwxmk ng, phéenpd p nàogck y họzykq ăbpfq n cắbakk p củpinj a ta hoàogck n toàogck n, rồwezf i đpkom ổjpog i đpkom i mộxmis t chúikih t màogck thôqano i. Phéenpd p cózglh têssvg n bảueny o-giáikih p. Bảueny o-giáikih p làogck bỏvbhn bớwxmk t cấlxge m-binh, nhưacpr bêssvg n ta làogck Thiêssvg n-tửnnyl -binh, màogck dùssvg ng dâqano n binh, giốjsxk ng bêssvg n ta làogck Hoàogck ng-nam trong cáikih c xãgqru . Họzykq cho họzykq p mưacpr ờbpfq i nhàogck thàogck nh mộxmis t bảueny o, cózglh mộxmis t bảueny o trưacpr ởoabg ng trôqano ng coi. Năbpfq m bảueny o thàogck nh mộxmis t đpkom ạivik i bảueny o, cózglh mộxmis t đpkom ạivik i bảueny o trưacpr ởoabg ng trôqano ng coi. Mưacpr ờbpfq i đpkom ạivik i-bảueny o thàogck nh mộxmis t đpkom ôqano -bảueny o, cózglh đpkom ôqano bảueny o trưacpr ởoabg ng trôqano ng coi. Nhàogck nàogck o cózglh hai đpkom inh, thìbfxe bắbakk t mộxmis t đpkom ểlxge vàogck o bảueny o. Đetrv áikih m dâqano n binh nàogck y phảueny i luyệdscr n tậymtk p, đpkom ợpinj i khi cầdlof n thìbfxe xung quâqano n. Còacpr n phéenpd p bảueny o-mãgqru làogck pháikih t ngựgqru a cho cáikih c bảueny o nuôqano i, hoặptlk c cấlxge p tiềjfcb n đpkom ểlxge cho dâqano n mua. Mỗacpr i nhàogck đpkom ưacpr ợpinj c quyềjfcb n nuôqano i mộxmis t hay hai ngựgqru a. Khi hữoabg u sựgqru thìbfxe bảueny o-binh dùssvg ng bảueny o mãgqru nhậymtk p ngũacpr ra trậymtk n.
Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh đpkom ềjfcb u hiệdscr n ra néenpd t lo lắbakk ng khôqano ng ípinj t. Ỷlqbx -Lan nhìbfxe n Thiêssvg n-Ninh, rồwezf i nhìbfxe n Quáikih ch Sĩenpd -An muốjsxk n hỏvbhn i ýhktv kiếthxo n. Quáikih ch Sĩenpd -An đpkom ứpway ng dậymtk y, chỉjpog nh đpkom ốjsxk n y phụiuci c nózglh i lớwxmk n:
– Tậymtk u bệdscr hạivik , Tâqano n-pháikih p hay thựgqru c. Nếthxo u họzykq áikih p dụiuci ng năbpfq m năbpfq m trởoabg đpkom i, màogck khôqano ng bịivik trởoabg ngạivik i, cáikih c nưacpr ớwxmk c xung quanh sẽpkom bịivik Tốjsxk ng chiếthxo m hếthxo t. Nhưacpr ng ta khôqano ng sợpinj . Bởoabg i vớwxmk i tìbfxe nh hìbfxe nh Tốjsxk ng triềjfcb u nhưacpr hiệdscr n nay, khózglh màogck thi hàogck nh đpkom ưacpr ợpinj c.
Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Khanh thửnnyl phâqano n típinj ch cho triềjfcb u đpkom ìbfxe nh biếthxo t vềjfcb cáikih i khózglh màogck thi hàogck nh đpkom ưacpr ợpinj c ấlxge y đpkom ểlxge cùssvg ng bìbfxe nh nghịivik .
Quáikih ch Sĩenpd -An chắbakk p tay đpkom ứpway ng dậymtk y:
– Tâqano u bệdscr hạivik , kểlxge từipyw đpkom ờbpfq i vua Châqano n-tôqano ng, Nho-họzykq c triềjfcb u Tốjsxk ng cựgqru c thịivik nh. Nếthxo u cáikih c đpkom ạivik i thầdlof n thờbpfq i Tháikih i-tổjpog , Tháikih i-tôqano ng hầdlof u hếthxo t xuấlxge t thâqano n bằlqbx ng võzlpd nghiệdscr p, thìbfxe đpkom ếthxo n thờbpfq i vua Châqano n-tôqano ng trởoabg vềjfcb đpkom âqano y toàogck n do nhữoabg ng Nho thầdlof n, danh sĩenpd , văbpfq n gia, tưacpr tưacpr ởoabg ng gia. Nho thìbfxe bảueny o thủpinj , bầdlof t cứpway cáikih i gìbfxe cũacpr ng phảueny i việdscr n dẫokyj n Tứpway -thưacpr , Ngũacpr -kinh. Vua thìbfxe phảueny i Nghiêssvg u, Thuấlxge n, Vũacpr , Thang. Cáikih i gìbfxe cũacpr ng phảueny i theo môqano thứpway c cũacpr . Nhữoabg ng gìbfxe mớwxmk i mẻogck , sai tráikih i vớwxmk i cổjpog nhâqano n đpkom ềjfcb u làogck tặptlk c Nho, đpkom ạivik o Nho, khuyểlxge n Nho cảueny . Nay Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch đpkom ưacpr a ra cảueny i cáikih ch mớwxmk i, thay đpkom ổjpog i hoàogck n toàogck n xãgqru hộxmis i, thìbfxe sẽpkom gặptlk p phảueny i sựgqru chốjsxk ng đpkom ốjsxk i khôqano ng nhữoabg ng củpinj a cáikih c đpkom ạivik i thầdlof n, màogck còacpr n củpinj a tấlxge t cảueny bọzykq n khoa bảueny ng chưacpr a xuấlxge t chípinj nh, cũacpr ng nhưacpr bọzykq n Nho-gia còacpr n ởoabg hưacpr ơgqru ng đpkom ảueny ng. Mộxmis t đpkom iềjfcb u ta khôqano ng sợpinj .
Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh đpkom ềjfcb u gậymtk t đpkom ầdlof u côqano ng nhậymtk n lýhktv củpinj a Quáikih ch Sĩenpd -An đpkom úikih ng.
– Cũacpr ng từipyw thờbpfq i vua Châqano n-tôqano ng, bắbakk t đpkom ầdlof u thiếthxo t lậymtk p hệdscr thốjsxk ng quan giai rấlxge t chặptlk t chẽpkom . Mộxmis t chứpway c quan khôqano ng thểlxge vưacpr ợpinj t quáikih hai cấlxge p cao hơgqru n mìbfxe nh đpkom ểlxge trìbfxe nh việdscr c. Tỷnsnv nhưacpr mộxmis t viêssvg n lang-trung, khôqano ng thểlxge gặptlk p thưacpr ợpinj ng-thưacpr . Vìbfxe theo đpkom ẳikih ng cấlxge p thìbfxe lang-trung, lêssvg n tớwxmk i thưacpr ợpinj ng thưacpr , cáikih ch nhau ba bậymtk c: lang-trung, thịivik -lang, tham-tri, thưacpr ợpinj ng-thưacpr . Cho nêssvg n Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch cózglh tàogck i nghiêssvg ng trờbpfq i lệdscr ch đpkom ấlxge t, dùssvg nhàogck vua đpkom ãgqru nghe tiếthxo ng, thípinj ch Thạivik ch từipyw lâqano u, y cũacpr ng khôqano ng thểlxge đpkom ưacpr ợpinj c trựgqru c diệdscr n đpkom ốjsxk i thoạivik i vớwxmk i nhàogck vua. Nhàogck vua muốjsxk n đpkom ưacpr ợpinj c nghe y tâqano u trìbfxe nh, thìbfxe phảueny i thăbpfq ng chứpway c tưacpr ớwxmk c cho y dầdlof n dầdlof n, cho tớwxmk i khi lêssvg n đpkom ếthxo n cấlxge p Đetrv ạivik i-họzykq c-sĩenpd . Màogck luậymtk t triềjfcb u Tốjsxk ng từipyw đpkom ờbpfq i Tháikih i-tổjpog đpkom ịivik nh rằlqbx ng, ngoàogck i trừipyw thâqano n vưacpr ơgqru ng, hay võzlpd tưacpr ớwxmk ng cózglh đpkom ạivik i côqano ng... khôqano ng mộxmis t vịivik quan nàogck o cózglh thểlxge đpkom ưacpr ợpinj c thăbpfq ng chứpway c trong vòacpr ng dưacpr ớwxmk i sáikih u tháikih ng. Đetrv úikih ng ra, vớwxmk i đpkom ẳikih ng trậymtk t hiệdscr n tạivik i củpinj a Thạivik ch, nhàogck vua muốjsxk n thăbpfq ng y tớwxmk i đpkom ạivik i họzykq c sĩenpd , thìbfxe phảueny i đpkom ợpinj i ípinj t ra mộxmis t năbpfq m rưacpr ỡikih i nữoabg a. Nhưacpr ng nhàogck vua nózglh ng lòacpr ng, màogck thăbpfq ng chứpway c tưacpr ớwxmk c cho Thạivik ch mau quáikih , khiếthxo n Thạivik ch vưacpr ợpinj t qua nhữoabg ng đpkom ạivik i thầdlof n thâqano m niêssvg n hơgqru n y, cho nêssvg n mầdlof m ghen tỵzksp đpkom ãgqru tràogck n làogck n trong Tốjsxk ng triềjfcb u. Đetrv ózglh làogck hai đpkom iềjfcb u ta khôqano ng sợpinj .
Nhàogck vua nhìbfxe n Ỷlqbx -Lan, cảueny hai cùssvg ng gậymtk t đpkom ầdlof u tỏvbhn ýhktv táikih n thưacpr ởoabg ng lýhktv luậymtk n củpinj a Quáikih ch Sĩenpd -An. Ỷlqbx -Lan khuyếthxo n khípinj ch ôqano ng:
– Xin thầdlof y tiếthxo p cho.
– Muốjsxk n thựgqru c thi Tâqano n-pháikih p, thìbfxe Thạivik ch phảueny i làogck Tểlxge -tưacpr ớwxmk ng vớwxmk i đpkom ầdlof y đpkom ủpinj quyềjfcb n hàogck nh. Chứpway c tưacpr ớwxmk c củpinj a Thạivik ch quáikih nhỏvbhn , dùssvg nhàogck vua cózglh cấlxge t nhắbakk c mau đpkom ếthxo n mấlxge y cũacpr ng phảueny i năbpfq m, ba năbpfq m mớwxmk i trao quyềjfcb n cho y đpkom ưacpr ợpinj c. Nhưacpr ợpinj c bằlqbx ng nhàogck vua cho Thạivik ch vưacpr ợpinj t đpkom ẳikih ng cấlxge p lêssvg n làogck m tểlxge tưacpr ớwxmk ng ngay, thìbfxe lạivik i bịivik cáikih c đpkom ạivik i thầdlof n chốjsxk ng đpkom ốjsxk i vìbfxe ganh tỵzksp . Lạivik i nữoabg a khi thi hàogck nh Tâqano n-pháikih p, thìbfxe tấlxge t cảueny cáikih c đpkom ạivik i thầdlof n đpkom ềjfcb u phảueny i bỏvbhn hếthxo t nhữoabg ng côqano ng trìbfxe nh đpkom ãgqru thàogck nh côqano ng bấlxge y lâqano u, rồwezf i mòacpr mẫokyj m theo quyềjfcb n sai pháikih i, chỉjpog đpkom ạivik o củpinj a Thạivik ch; màogck dưacpr ớwxmk i mắbakk t họzykq , y chỉjpog làogck têssvg n thưacpr lạivik i, têssvg n cẩqtef u Nho mớwxmk i đpkom ắbakk c thờbpfq i. Đetrv ờbpfq i nàogck o họzykq chịivik u? Khi họzykq khôqano ng chịivik u thìbfxe họzykq chốjsxk ng đpkom ốjsxk i. Họzykq chốjsxk ng đpkom ốjsxk i thìbfxe họzykq dèokyj m pha, vậymtk n đpkom ộxmis ng đpkom ồwezf ng liêssvg u nhậymtk p đpkom ảueny ng, vậymtk n đpkom ộxmis ng hậymtk u cung. Con đpkom ưacpr ờbpfq ng cảueny i cáikih ch củpinj a Thạivik ch sao cózglh thểlxge thàogck nh côqano ng trong năbpfq m, sáikih u năbpfq m. Đetrv ózglh làogck ba đpkom iềjfcb u ta khôqano ng sợpinj .
Tểlxge -tưacpr ớwxmk ng Lýhktv Đetrv ạivik o-Thàogck nh hơgqru i cau màogck y, tỏvbhn vẻogck bấlxge t mãgqru n lýhktv luậymtk n củpinj a Sĩenpd -An, vìbfxe chípinj nh ôqano ng chốjsxk ng đpkom ốjsxk i nhữoabg ng cảueny i cáikih ch củpinj a Ỷlqbx -Lan. Côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh biếthxo t thếthxo , nàogck ng hỏvbhn i Sĩenpd -An:
– Ba lýhktv giảueny i củpinj a tiêssvg n sinh thựgqru c sắbakk c béenpd n. Thếthxo còacpr n lýhktv thứpway tưacpr ?
– Khi ban hàogck nh Tâqano n-pháikih p, phảueny i cózglh thờbpfq i gian đpkom ểlxge cáikih c quan đpkom ịivik a phưacpr ơgqru ng hiểlxge u thấlxge u thi hàogck nh. Lệdscr nh ban ra, nhưacpr ng họzykq chưacpr a hiểlxge u thấlxge u, hoặptlk c giảueny chốjsxk ng đpkom ốjsxk i, chỉjpog thi hàogck nh lấlxge y lệdscr thìbfxe sao thàogck nh côqano ng đpkom ưacpr ợpinj c? Nhưacpr vậymtk y ípinj t ra phảueny i năbpfq m năbpfq m mớwxmk i thàogck nh côqano ng. Trong năbpfq m năbpfq m đpkom ózglh , nhàogck vua chưacpr a thấlxge y thàogck nh côqano ng, màogck kẻogck bấlxge t mãgqru n ngàogck y mộxmis t tăbpfq ng, ngưacpr ờbpfq i nàogck y nózglh i ra, ngưacpr ờbpfq i kia nózglh i vàogck o, riếthxo t rồwezf i nhàogck vua cũacpr ng mệdscr t nỏvbhn i, cháikih n nảueny n, cózglh khi bãgqru i bỏvbhn . Đetrv ózglh làogck bốjsxk n đpkom iềjfcb u Thạivik ch khózglh thàogck nh côqano ng. Ta khôqano ng sợpinj .
Côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh xen vàogck o:
– Nưacpr ớwxmk c Việdscr t mìbfxe nh vốjsxk n nhỏvbhn , trêssvg n từipyw phụiuci hoàogck ng đpkom ếthxo n cáikih c quan đpkom ềjfcb u mộxmis t lòacpr ng. Vấlxge n đpkom ềjfcb cảueny i cáikih ch nhỏvbhn béenpd , do chípinj nh phụiuci hoàogck ng vớwxmk i thầdlof n-phi chủpinj trưacpr ơgqru ng, thầdlof n nhi thâqano n đpkom iềjfcb u khiểlxge n, màogck còacpr n gặptlk p biếthxo t bao trởoabg ngạivik i ởoabg hưacpr ơgqru ng đpkom ảueny ng, huốjsxk ng hồwezf Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch. Xin tiêssvg n sinh tiếthxo p cho.
Sĩenpd -An biếthxo t côqano côqano ng chúikih a nàogck y cho nưacpr ớwxmk c thuốjsxk c mìbfxe nh, ôqano ng hứpway ng chípinj tiếthxo p:
– Trong văbpfq n giớwxmk i Tốjsxk ng, trong giớwxmk i quan trưacpr ờbpfq ng, Thạivik ch vẫokyj n làogck ngưacpr ờbpfq i vôqano danh. Nay bỗacpr ng mộxmis t bưacpr ớwxmk c nhảueny y ra, bỏvbhn hếthxo t nhữoabg ng gìbfxe thờbpfq i Háikih n, thờbpfq i Đetrv ưacpr ờbpfq ng đpkom ãgqru làogck m, xózglh a bỏvbhn vếthxo t típinj ch thờbpfq i Tháikih i-tổjpog , Tháikih i-tôqano ng, Châqano n-tôqano ng, rồwezf i đpkom em tưacpr tưacpr ởoabg ng củpinj a mìbfxe nh bắbakk t nhữoabg ng ngưacpr ờbpfq i cózglh danh, cózglh tiếthxo ng tuâqano n thủpinj , thìbfxe ai nghe? Họzykq sẽpkom xúikih m vàogck o màogck côqano ng kípinj ch. Dĩenpd nhiêssvg n trưacpr ờbpfq ng hợpinj p nàogck y nhàogck vua phảueny i cózglh hai tháikih i đpkom ộxmis . Tháikih i đpkom ộxmis thứpway nhấlxge t làogck rúikih t lạivik i Tâqano n-pháikih p. Nhưacpr thếthxo cảueny i cáikih ch củpinj a Thạivik ch khôqano ng nhữoabg ng chẳikih ng ípinj ch lợpinj i gìbfxe , màogck lạivik i hózglh a ra gâqano y xáikih o trộxmis n trong nưacpr ớwxmk c. Tháikih i đpkom ộxmis thứpway nhìbfxe làogck cáikih ch chứpway c hàogck ng loạivik t cáikih c cựgqru u thầdlof n, bổjpog nhiệdscr m bọzykq n trẻogck thay thếthxo . Bọzykq n trẻogck hăbpfq ng say, thếthxo nàogck o cũacpr ng đpkom i quáikih đpkom àogck . Quáikih đpkom àogck thìbfxe gâqano y bấlxge t mãgqru n. Bấlxge t mãgqru n thìbfxe bịivik chốjsxk ng đpkom ốjsxk i. Chốjsxk ng đpkom ốjsxk i thìbfxe cózglh nộxmis i loạivik n, rúikih t cuộxmis c cũacpr ng thấlxge t bạivik i. Huốjsxk ng hồwezf ngay trong nộxmis i cung, cũacpr ng cózglh tranh chấlxge p giữoabg a hai ngưacpr ờbpfq i đpkom àogck n bàogck . Mộxmis t làogck Tháikih i hoàogck ng tháikih i-hậymtk u vợpinj vua Nhâqano n-tôqano ng. Hai làogck Tháikih i-hậymtk u vợpinj vua Anh-tôqano ng. Bàogck Tháikih i-hoàogck ng tháikih i-hậymtk u thìbfxe cózglh uy típinj n từipyw lâqano u. Còacpr n bàogck Tháikih i-hậymtk u Cao Tháikih i-Vâqano n thìbfxe cózglh võzlpd côqano ng cao, đpkom ọzykq c sáikih ch nhiềjfcb u. Hiệdscr n cảueny hai bàogck đpkom ềjfcb u buôqano ng rèokyj m thípinj nh chípinj nh. Khózglh màogck tráikih nh khỏvbhn i tranh chấlxge p giữoabg a hai bàogck . Hy-Ninh đpkom ếthxo cózglh tàogck i đpkom ếthxo n đpkom âqano u, nâqano ng đpkom ỡikih Thạivik ch đpkom ếthxo n đpkom âqano u cũacpr ng bịivik hai bàogck kiềjfcb m chếthxo . Đetrv ózglh làogck đpkom ềjfcb u thứpway năbpfq m ta khôqano ng sợpinj Thạivik ch.
Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh cùssvg ng vỗacpr tay, thởoabg ra nhẹviin nhõzlpd m. Nhàogck vua gậymtk t đpkom ầdlof u, tuyêssvg n chỉjpog :
– Khu-mậymtk t việdscr n phảueny i theo sáikih t tìbfxe nh hìbfxe nh. Ta sẵgbks n sàogck ng cho ngưacpr ờbpfq i thu nhặptlk t nhữoabg ng lỗacpr i lầdlof m củpinj a Tâqano n-pháikih p, củpinj a bọzykq n tâqano n quan củpinj a An-Thạivik ch, rồwezf i cung cấlxge p cho nhữoabg ng đpkom ạivik i thầdlof n bảueny o thủpinj , đpkom ểlxge họzykq chốjsxk ng đpkom ốjsxk i. Khi mộxmis t đpkom ạivik i thầdlof n vìbfxe chốjsxk ng đpkom ốjsxk i Tâqano n-pháikih p bịivik cáikih ch chứpway c, bịivik đpkom ầdlof y đpkom i xa; ta cho dưacpr luậymtk n đpkom ềjfcb cao, ngầdlof m vậymtk n đpkom ộxmis ng dâqano n chúikih ng tiễmfbc n đpkom ưacpr a thựgqru c long trọzykq ng. Tạivik i nơgqru i tâqano n nhậymtk m, ta cũacpr ng vậymtk n dụiuci ng dâqano n chúikih ng tiếthxo p rưacpr ớwxmk c nồwezf ng hậymtk u. Cáikih c quan bịivik đpkom ầdlof y thấlxge y mìbfxe nh bỗacpr ng trởoabg thàogck nh cózglh lýhktv , họzykq càogck ng chốjsxk ng thêssvg m. Nhữoabg ng quan kháikih c thấlxge y gưacpr ơgqru ng ấlxge y, cũacpr ng chốjsxk ng đpkom ốjsxk i đpkom ểlxge đpkom ưacpr ợpinj c hưacpr ởoabg ng tìbfxe nh cảueny m củpinj a dâqano n nhưacpr nhữoabg ng ngưacpr ờbpfq i bịivik đpkom ầdlof y trưacpr ớwxmk c.
Nhàogck vua nózglh i chậymtk m từipyw ng tiếthxo ng:
– Trẫokyj m nhắbakk c lạivik i, cáikih c khanh làogck m quan, làogck muốjsxk n cho dâqano n giầdlof u nưacpr ớwxmk c mạivik nh. Còacpr n ngưacpr ờbpfq i Tốjsxk ng đpkom i làogck m quan thưacpr ờbpfq ng vìbfxe hai vấlxge n đpkom ềjfcb , mộxmis t làogck vàogck ng, hai làogck danh. Vớwxmk i lốjsxk i vậymtk n đpkom ộxmis ng dâqano n chúikih ng nhưacpr trêssvg n, ta cho họzykq danh. Ta cũacpr ng bípinj mậymtk t đpkom em vàogck ng, giảueny làogck m dâqano n chúikih ng, thưacpr ơgqru ng gia tặptlk ng cho gia đpkom ìbfxe nh họzykq , khuyếthxo n khípinj ch gia đpkom ìbfxe nh họzykq xui họzykq chốjsxk ng Tâqano n-pháikih p. Nhưacpr vậymtk y Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik cch khózglh màogck thàogck nh côqano ng.
Nhàogck vua hỏvbhn i Thiệdscr u-Cựgqru c:
– Vớwxmk i Tâqano n-pháikih p, Kinh-Nam vưacpr ơgqru ng cózglh ýhktv kiếthxo n gìbfxe khôqano ng?
– Tấlxge t cảueny cáikih c cựgqru u thầdlof n trưacpr ớwxmk c đpkom âqano y chia làogck m hai phe. Mộxmis t phe chủpinj đpkom áikih nh Nam phưacpr ơgqru ng, mộxmis t phe chủpinj đpkom áikih nh Tâqano y vàogck Bắbakk c. Nay Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch lạivik i thiêssvg n vềjfcb việdscr c đpkom áikih nh Tâqano y-hạivik , báikih c bỏvbhn việdscr c đpkom áikih nh phưacpr ơgqru ng Nam. Thạivik ch đpkom ưacpr a ýhktv kiếthxo n làogck dùssvg ng kỳqano binh chiếthxo m Hy-hàogck , nhưacpr vậymtk y làogck uy hiếthxo p đpkom ưacpr ợpinj c Tâqano y-hạivik . Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh nghịivik luậymtk n phâqano n vâqano n. Cuốjsxk i cùssvg ng hai bàogck Tháikih i-hậymtk u đpkom ềjfcb u nózglh i: khi vua Nhâqano n-tôqano ng băbpfq ng hàogck cózglh đpkom ểlxge di chúikih c rằlqbx ng việdscr c dụiuci ng binh ởoabg Bắbakk c, ởoabg Tâqano y phảueny i hỏvbhn i Kinh-Nam vưacpr ơgqru ng. Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh cho sứpway mờbpfq i vưacpr ơgqru ng vềjfcb kinh. Trêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng đpkom i, vưacpr ơgqru ng sai chim ưacpr ng hỏvbhn i ýhktv kiếthxo n ta. Vậymtk y xin hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng ban chỉjpog .
Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Chưacpr khanh nghĩenpd sao?
Tôqano n Đetrv ảueny n vui mừipyw ng ra mặptlk t. Ôidcg ng nózglh i:
– Vềjfcb việdscr c dùssvg ng binh ởoabg Tâqano y-hạivik , Liêssvg u, kiếthxo n thứpway c Kinh-Nam vưacpr ơgqru ng bỏvbhn xa chúikih ng ta. Nhưacpr ng tạivik i sao vưacpr ơgqru ng lạivik i hỏvbhn i ta? Vấlxge n đpkom ềjfcb nhưacpr thếthxo nàogck y: vưacpr ơgqru ng đpkom ểlxge cho ta đpkom ịivik nh kếthxo củpinj a mìbfxe nh trưacpr ớwxmk c, rồwezf i vưacpr ơgqru ng mớwxmk i quyếthxo t đpkom ịivik nh, sao cho đpkom ôqano i bêssvg n đpkom ềjfcb u thuậymtk n tiệdscr n. Vưacpr ơgqru ng An-Thạivik ch chỉjpog giỏvbhn i vềjfcb cai trịivik , chứpway y dốjsxk t đpkom ặptlk c vềjfcb việdscr c dùssvg ng binh. Tạivik i sao? Khi y muốjsxk n thi hàogck nh Tâqano n-pháikih p, thìbfxe phảueny i sao cho trong nưacpr ớwxmk c vôqano sựgqru ; vua quan mớwxmk i chúikih tâqano m màogck thi hàogck nh. Nay giữoabg a Hạivik vớwxmk i Tốjsxk ng trảueny i qua mấlxge y năbpfq m thanh bìbfxe nh, thìbfxe nh lìbfxe nh y hiếthxo n kếthxo đpkom áikih nh Hy-hàogck làogck tạivik i sao? Vìbfxe y bịivik phe đpkom ạivik i thầdlof n chêssvg làogck khôqano ng biếthxo t gìbfxe vềjfcb binh bịivik .
Ỷlqbx -Lan gózglh p ýhktv :
– Thưacpr a sưacpr thúikih c, cháikih u đpkom ãgqru nghiêssvg n cứpway u đpkom ịivik a thếthxo Tâqano y-hạivik vớwxmk i Tốjsxk ng. Nếthxo u nhưacpr Tốjsxk ng đpkom áikih nh úikih p đpkom ưacpr ợpinj c Hy-hàogck , thìbfxe khôqano ng kháikih c gìbfxe kềjfcb lưacpr ỡikih i gưacpr ơgqru m vàogck o cổjpog thủpinj đpkom ôqano Linh-châqano u. Bấlxge y giờbpfq tiếthxo n lêssvg n, Tốjsxk ng cózglh thểlxge làogck m chủpinj cảueny vùssvg ng đpkom ồwezf ng bằlqbx ng phìbfxe nhiêssvg u, lui cózglh thểlxge bảueny o vệdscr biêssvg n cưacpr ơgqru ng Tốjsxk ng vữoabg ng chắbakk c. An-Thạivik ch nghĩenpd rằlqbx ng muốjsxk n cózglh hòacpr a bìbfxe nh đpkom ểlxge thi hàogck nh Tâqano n-pháikih p thìbfxe phảueny i kiềjfcb m chếthxo Tâqano y-hạivik . Nhưacpr ng y hơgqru i lầdlof m lẫokyj n. Vìbfxe nếthxo u Tốjsxk ng đpkom áikih nh đpkom ưacpr ợpinj c Hy-hàogck , thìbfxe bằlqbx ng mọzykq i giáikih Tâqano y-hạivik phảueny i chiếthxo m lạivik i, chắbakk c chắbakk n chiếthxo n tranh dằlqbx ng co lâqano u lắbakk m. Vậymtk y ta nêssvg n thưacpr cho Kinh-Nam vưacpr ơgqru ng thuậymtk n đpkom ềjfcb nghịivik củpinj a An-Thạivik ch, chiếthxo m Hy-hàogck . Nhưacpr thếthxo trong khi ta đpkom áikih nh Chiêssvg m, Tốjsxk ng khôqano ng thểlxge đpkom iềjfcb u binh uy hiếthxo p ta, vìbfxe bậymtk n chiếthxo n tranh vớwxmk i Tâqano y-hạivik .
Long tâqano m hoàogck ng đpkom ếthxo mừipyw ng khôqano ng kểlxge siếthxo t, ngàogck i nózglh i vớwxmk i Tôqano n-Đetrv ảueny n:
– Xin sưacpr thúikih c thưacpr cho Kinh-Nam vưacpr ơgqru ng rằlqbx ng Đetrv ạivik i-Việdscr t rấlxge t đpkom ồwezf ng ýhktv vớwxmk i vưacpr ơgqru ng, đpkom ểlxge Tốjsxk ng đpkom áikih nh úikih p Hy-hàogck .
Lýhktv Đetrv ạivik o-Thàogck nh tiếthxo p:
– Đetrv ạivik i-Việdscr t ta gặptlk p may. Ta đpkom ang lo Tốjsxk ng đpkom áikih nh úikih p Bắbakk c-cưacpr ơgqru ng, bâqano y giờbpfq Tốjsxk ng lạivik i gâqano y chuyêssvg n vớwxmk i Tâqano y-hạivik , thìbfxe họzykq khôqano ng còacpr n binh lựgqru c uy hiếthxo p ta. Ta yêssvg n tâqano m bìbfxe nh Chiêssvg m. Trởoabg lạivik i tìbfxe nh hìbfxe nh Chiêssvg m. Xin mờbpfq i Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng tổjpog ng quảueny n Khu-mậymtk t việdscr n tâqano u trìbfxe nh.
Hoàogck ng-tửnnyl Hoằlqbx ng-Châqano n, năbpfq m trưacpr ớwxmk c đpkom ãgqru đpkom ưacpr ợpinj c cửnnyl làogck m quảueny n Khu-mậymtk t việdscr n thay Lýhktv Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t, vìbfxe Lýhktv -Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t đpkom ưacpr ợpinj c cửnnyl làogck m Tháikih i-úikih y tổjpog ng lĩenpd nh Thiêssvg n-tửnnyl binh.
Ghi chúikih ,
Xin nhắbakk c lạivik i, Khu-mậymtk t việdscr n triềjfcb u Lýhktv gầdlof n nhưacpr lĩenpd nh nhiệdscr m vụiuci bao gồwezf m cáikih c cơgqru quan ngàogck y nay nhưacpr :
Nếthxo u ởoabg miềjfcb n Nam Việdscr t Nam:
– Phủpinj đpkom ặptlk c ủpinj y Trung-ưacpr ơgqru ng tìbfxe nh báikih o,
– Phòacpr ng 2 bộxmis Tổjpog ng-tham mưacpr u.
– Tổjpog ng nha Cảueny nh-sáikih t.
– Cụiuci c An-Ninh quâqano n đpkom ộxmis i.
– Phòacpr ng 3 Tổjpog ng-tham-mưacpr u,
– Trung-tâqano m hàogck nh quâqano n Tổjpog ng-tham-mưacpr u.
Nếthxo u ởoabg miềjfcb n Bắbakk c Việdscr t Nam,
– Bộxmis Côqano ng-an,
– Cụiuci c Quâqano n-báikih o,
– Cụiuci c Táikih c-chiếthxo n,
– Cụiuci c Phảueny n-giáikih n.
Nếthxo u ởoabg Hoa-kỳqano ,
– FBI,
– CIA,
– CID,
– G2, thuộxmis c Ngũacpr -giáikih c đpkom àogck i,
– G3, thuộxmis c Ngũacpr -giáikih c đpkom àogck i,
– TOC, thuộxmis c Ngũacpr -giáikih c đpkom àogck i.
Xéenpd t quan chếthxo triềjfcb u Lýhktv ,
– Chứpway c Đetrv ạivik i-tưacpr -mãgqru tưacpr ơgqru ng đpkom ưacpr ơgqru ng vớwxmk i chứpway c Tổjpog ng-tưacpr -lệdscr nh ngàogck y nay.
– Chứpway c Tháikih i-úikih y tưacpr ơgqru ng đpkom ưacpr ơgqru ng vớwxmk i Tổjpog ng-tham mưacpr u trưacpr ởoabg ng.
– Chứpway c Tổjpog ng-lĩenpd nh Thiêssvg n-tửnnyl binh, tưacpr ơgqru ng đpkom ưacpr ơgqru ng vớwxmk i Tưacpr -lệdscr nh lụiuci c quâqano n.
– Chứpway c Đetrv ạivik i-đpkom ôqano đpkom ốjsxk c, tưacpr ơgqru ng đpkom ưacpr ơgqru ng vớwxmk i Tưacpr -lệdscr nh hảueny i-quâqano n.
– Chứpway c Vũacpr -kịivik thưacpr ợpinj ng tưacpr ớwxmk ng quâqano n tưacpr ơgqru ng đpkom ưacpr ơgqru ng vớwxmk i Tưacpr -lệdscr nh thiếthxo t giáikih p binh.
Vưacpr ơgqru ng vừipyw a bưacpr ớwxmk c ra, nhàogck vua đpkom ãgqru ban chỉjpog :
– Miễmfbc n lễmfbc cho ngựgqru đpkom ệdscr .
Hoàogck ng-tửnnyl tâqano u:
– Thầdlof n, kiểlxge m-hiệdscr u tháikih i-phózglh , Trung-vũacpr quâqano n tiếthxo t đpkom ộxmis sứpway , thưacpr ợpinj ng-trụiuci quốjsxk c, đpkom ồwezf ng-trung thưacpr môqano n hạivik bìbfxe nh chưacpr ơgqru ng sựgqru , Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng, tổjpog ng-quảueny n Khu-mậymtk t việdscr n, Lýhktv Hoằlqbx ng-Châqano n, xin tâqano u trìbfxe nh vềjfcb tìbfxe nh hìbfxe nh Chiêssvg m.
Vưacpr ơgqru ng chỉjpog lêssvg n bảueny n đpkom ồwezf :
– Đetrv ịivik a thếthxo Chiêssvg m-quốjsxk c bắbakk c giáikih p Đetrv ạivik i-Việdscr t ởoabg cửnnyl a ảueny i Nam-giớwxmk i thuộxmis c Nghệdscr -an. Phípinj a Nam giáikih p vớwxmk i Châqano n-lạivik p ởoabg vùssvg ng Pan-đpkom u-ran-go (nay làogck Phan-rang. Danh tựgqru Phan-rang phiêssvg n âqano m từipyw tiếthxo ng Chàogck m Pan-đpkom u-ran-go màogck ra). Phípinj a Tâqano y giáikih p Lãgqru o-qua. Đetrv ịivik a thếthxo Chiêssvg m nằlqbx m dàogck i theo dẫokyj y núikih i Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n. Toàogck n nưacpr ớwxmk c chia làogck m bẩqtef y khu vựgqru c. Cáikih c khu vựgqru c nàogck y ngăbpfq n cáikih ch vớwxmk i nhau bằlqbx ng nhữoabg ng giảueny i núikih i chạivik y từipyw Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n ra biểlxge n. Giữoabg a hai khu vựgqru c, giao thôqano ng vớwxmk i nhau bằlqbx ng nhữoabg ng con đpkom ưacpr ờbpfq ng mòacpr n băbpfq ng qua núikih i rấlxge t khózglh khăbpfq n. Cho nêssvg n tiếthxo n quâqano n bằlqbx ng đpkom ưacpr ờbpfq ng bộxmis thựgqru c làogck thiêssvg n nan vạivik n nan. Chípinj nh vìbfxe thếthxo Chiêssvg m cũacpr ng khôqano ng đpkom ặptlk t trọzykq ng binh phòacpr ng thủpinj ởoabg cáikih c khu đpkom ịivik a đpkom ầdlof u, giáikih p gớwxmk i vớwxmk i ta. Bộxmis binh củpinj a họzykq đpkom ặptlk t ởoabg miềjfcb n trung vàogck tạivik i cáikih c cửnnyl a sôqano ng. Nhưacpr ng thủpinj y quâqano n họzykq rấlxge t mạivik nh.
... Vềjfcb dâqano n chúikih ng, thìbfxe trưacpr ớwxmk c kia chỉjpog cózglh sắbakk c dâqano n Việdscr t, nózglh i tiếthxo ng Việdscr t. Nhưacpr ng gầdlof n nghìbfxe n năbpfq m nay tộxmis c Mãgqru -lịivik -áikih tiếthxo n dầdlof n vềjfcb phiáikih Bắbakk c ngàogck y mộxmis t đpkom ôqano ng. Cho đpkom ếthxo n nay dâqano n trong nưacpr ớwxmk c cứpway bẩqtef y ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Mãgqru -lịivik -áikih thìbfxe ba gốjsxk c Việdscr t. Dùssvg làogck ngưacpr ờbpfq i Chàogck m, nhưacpr ng họzykq vẫokyj n tựgqru coi họzykq làogck ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, nózglh i cảueny hai thứpway tiếthxo ng Chàogck m-Việdscr t. Đetrv ếthxo n thờbpfq i Thậymtk p-nhịivik sứpway quâqano n, nưacpr ớwxmk c ta bịivik nộxmis i chiếthxo n, kháikih nhiềjfcb u ngưacpr ờbpfq i Việdscr t bỏvbhn quêssvg hưacpr ơgqru ng sang Chiêssvg m sốjsxk ng. Họzykq quy tụiuci vớwxmk i nhau, tìbfxe m khu đpkom ấlxge t trùssvg phúikih , khai hoang lậymtk p ấlxge p. Dầdlof n dầdlof n khu ấlxge p củpinj a họzykq trởoabg thàogck nh rộxmis ng lớwxmk n bằlqbx ng mộxmis t huyệdscr n củpinj a ta, dâqano n cưacpr khu nhỏvbhn thìbfxe vàogck i nghìbfxe n đpkom inh, khu đpkom ôqano ng thìbfxe ba bốjsxk n vạivik n đpkom inh. Họzykq nózglh i tiếthxo ng Việdscr t, tựgqru tổjpog chứpway c lấlxge y làogck ng xãgqru , tựgqru cửnnyl ngưacpr ờbpfq i cai trịivik . Họzykq giữoabg nguyêssvg n phong tụiuci c, tậymtk p quáikih n Việdscr t, họzykq còacpr n lậymtk p đpkom ềjfcb n thờbpfq cáikih c anh hùssvg ng tộxmis c Việdscr t, tháikih ng đpkom ôqano i tuầdlof n hưacpr ơgqru ng khózglh i đpkom ểlxge dạivik y con cháikih u khôqano ng quêssvg n nguồwezf n gốjsxk c. Mỗacpr i lầdlof n ta đpkom em quâqano n sang đpkom áikih nh Chiêssvg m, họzykq đpkom ềjfcb u cung ứpway ng tin tứpway c, lưacpr ơgqru ng thảueny o, cửnnyl ngưacpr ờbpfq i dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Khi mộxmis t vua gốjsxk c tộxmis c Việdscr t lêssvg n ngôqano i, thìbfxe họzykq đpkom ưacpr ợpinj c mọzykq i thứpway dễmfbc dàogck ng. Khi mộxmis t vua tộxmis c Mãgqru lêssvg n ngôqano i thìbfxe họzykq chịivik u cựgqru c khổjpog trăbpfq m chiềjfcb u. Hiệdscr n cózglh tấlxge t cảueny 72 trang, kểlxge từipyw Nam-giớwxmk i tớwxmk i núikih i Hảueny i-vâqano n. Phípinj a Nam Hảueny i-vâqano n thìbfxe cózglh 18 trang. Hồwezf i cuốjsxk i đpkom ờbpfq i Đetrv inh, mộxmis t sốjsxk di thầdlof n khôqano ng thầdlof n phụiuci c nhàogck Lêssvg , kéenpd o dâqano n chúikih ng, tôqano ng tộxmis c sang Chiêssvg m kiềjfcb u ngụiuci , mộxmis t sốjsxk trang ấlxge p lạivik i đpkom ưacpr ợpinj c tổjpog chứpway c. Cuốjsxk i thờbpfq i Lêssvg , lạivik i mộxmis t sốjsxk con cháikih u, di thầdlof n Lêssvg triềjfcb u bỏvbhn nưacpr ớwxmk c sang Chiêssvg m, rồwezf i cũacpr ng thàogck nh lậymtk p trang ấlxge p. Ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ởoabg Chiêssvg m, dùssvg trốjsxk n loạivik n Thậymtk p-nhịivik sứpway -quâqano n, dùssvg gốjsxk c con cháikih u dưacpr đpkom ảueny ng sứpway quâqano n, dùssvg gốjsxk c Đetrv inh triềjfcb u, Lêssvg triềjfcb u, họzykq chia rẽpkom nhau, đpkom ôqano i khi chéenpd m giếthxo t nhau, nhưacpr ng họzykq cùssvg ng giốjsxk ng nhau ởoabg mộxmis t đpkom iềjfcb u làogck yêssvg u nưacpr ớwxmk c, tựgqru hàogck o cáikih i gốjsxk c Việdscr t củpinj a mìbfxe nh, vàogck hưacpr ớwxmk ng vềjfcb đpkom ấlxge t nưacpr ớwxmk c. Nếthxo u ta khéenpd o léenpd o, cózglh thểlxge quy tụiuci đpkom ưacpr ợpinj c họzykq .
Ỷlqbx -Lan chúikih ýhktv theo dõzlpd i rấlxge t kỹwwui vấlxge n đpkom ềjfcb ngưacpr ờbpfq i Việdscr t. Phi hỏvbhn i:
– Hiệdscr n Khu-mậymtk t việdscr n đpkom ãgqru ngầdlof m thôqano ng tri cho họzykq biếthxo t cuộxmis c Nam-chinh chưacpr a?
– Tâqano u Thầdlof n-phi, khôqano ng nhữoabg ng ta chưacpr a báikih o cho họzykq biếthxo t, màogck ta còacpr n khôqano ng nêssvg n báikih o. Hơgqru n nữoabg a cầdlof n phảueny i dấlxge u kípinj n.
– Sao vậymtk y?
– Thờbpfq i Thậymtk p-nhịivik sứpway quâqano n, cózglh đpkom ếthxo n bốjsxk n sứpway quâqano n thuộxmis c Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o. Sau khi thốjsxk ng nhấlxge t sơgqru n-hàogck vua Đetrv inh cho truy lùssvg ng dưacpr đpkom ảueny ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o rấlxge t ngặptlk t. Nhậymtk t-Hồwezf lãgqru o nhâqano n cửnnyl mộxmis t trong Ngũacpr -sứpway làogck Nguyễmfbc n San vàogck o trấlxge n Chiêssvg m-thàogck nh, gâqano y cơgqru sởoabg ởoabg đpkom ózglh . Lợpinj i dụiuci ng ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ởoabg ngoạivik i quốjsxk c đpkom ềjfcb u yêssvg u nưacpr ớwxmk c, hưacpr ớwxmk ng vềjfcb quêssvg hưacpr ơgqru ng, Nguyễmfbc n San vàogck đpkom áikih m đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a y len lỏvbhn i vàogck o cáikih c trang ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, thàogck nh lậymtk p cơgqru sởoabg , tổjpog chứpway c đpkom ộxmis i ngũacpr , rồwezf i nắbakk m quyềjfcb n cai trịivik . Tuy vậymtk y võzlpd lâqano m cũacpr ng cửnnyl ngưacpr ờbpfq i vàogck o giúikih p dâqano n ta thoáikih t khỏvbhn i áikih ch củpinj a chúikih ng, nêssvg n tìbfxe nh trạivik ng cáikih c trang rấlxge t mậymtk p mờbpfq , khi võzlpd pháikih i mạivik nh thìbfxe muốjsxk n theo cáikih c võzlpd pháikih i, họzykq sung sưacpr ớwxmk ng mộxmis t chúikih t. Còacpr n khi Hồwezf ng-thiếthxo t mạivik nh thìbfxe theo Hồwezf ng-thiếthxo t. Bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t cựgqru c kỳqano áikih c đpkom ộxmis c. Ai chốjsxk ng chúikih ng làogck chúikih ng khéenpd p vàogck o tộxmis i phảueny n quốjsxk c, rồwezf i giếthxo t chếthxo t, hoặptlk c chúikih ng báikih o vớwxmk i Chiêssvg m rằlqbx ng ngưacpr ờbpfq i ấlxge y làogck m gian tếthxo cho ta, cuốjsxk i cùssvg ng cũacpr ng bịivik Chiêssvg m giếthxo t.
Côqano ng-chúikih a Thiêssvg n-Ninh lắbakk c đpkom ầdlof u:
– Khảueny i thúikih c phụiuci ! Nhưacpr vậymtk y bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t làogck đpkom ầdlof u trộxmis m đpkom uôqano i cưacpr ớwxmk p, nhâqano n danh xãgqru tắbakk c, quêssvg hưacpr ơgqru ng đpkom ểlxge ăbpfq n cưacpr ớwxmk p. Giốjsxk ng hệdscr t ngưacpr ờbpfq i Hoa ởoabg bêssvg n ta. Chípinj nh quyềjfcb n Chiêssvg m khôqano ng can thiệdscr p gìbfxe ưacpr ?
– Khôqano ng! Khôqano ng nhữoabg ng họzykq khôqano ng can thiệdscr p, màogck còacpr n nhắbakk m mắbakk t lờbpfq đpkom i cho ta chéenpd m giếthxo t ta. Trảueny i đpkom ếthxo n thờbpfq i quâqano n Tốjsxk ng sang đpkom áikih nh ta, mộxmis t sốjsxk dưacpr đpkom ảueny ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o vùssvg ng Lưacpr ỡikih ng-quảueny ng làogck m hưacpr ớwxmk ng đpkom ạivik o cho giặptlk c, cùssvg ng hôqano hàogck o dưacpr đpkom ảueny ng trong nưacpr ớwxmk c làogck m nộxmis i ứpway ng cho Tốjsxk ng. Giặptlk c Tốjsxk ng tan, triềjfcb u Lêssvg càogck ng truy lùssvg ng dưacpr đpkom ảueny ng rấlxge t ngặptlk t. Dưacpr đpkom ảueny ng củpinj a chúikih ng lạivik i trốjsxk n sang Chiêssvg m ởoabg , thàogck nh ra lựgqru c lưacpr ợpinj ng ởoabg Chiêssvg m chúikih ng rấlxge t mạivik nh. Đetrv ếthxo n bảueny n triềjfcb u, đpkom ứpway c Tháikih i-tổjpog ban luậymtk t âqano n xáikih , Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t lạivik i bùssvg ng lêssvg n, nhưacpr ng vìbfxe giáikih o chủpinj Nhậymtk t-Hồwezf bịivik Lêssvg Ba giam cầdlof m, nêssvg n yếthxo u hơgqru n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o bêssvg n Chiêssvg m. Nguyễmfbc n San muốjsxk n táikih ch ra làogck m giáikih o chủpinj Chiêssvg m giốjsxk ng nhưacpr Sửnnyl -vạivik n Na-vưacpr ợpinj ng bêssvg n Làogck o, Khiếthxo u Tam Bảueny n bêssvg n Châqano n-lạivik p. Lêssvg Ba giảueny lệdscr nh Nhậymtk t-Hồwezf lãgqru o nhâqano n sai Nhấlxge t-Trụiuci vàogck o giếthxo t chếthxo t. Từipyw đpkom ấlxge y giáikih o chúikih ng ởoabg Chiêssvg m lâqano m cảueny nh sứpway quâqano n, khôqano ng ngưacpr ờbpfq i cầdlof m đpkom ầdlof u. Láikih t nữoabg a thầdlof n sẽpkom xin tâqano u chi tiếthxo t vềjfcb Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o.
Vưacpr ơgqru ng chỉjpog vàogck o mộxmis t bứpway c lụiuci a kháikih c:
– Bâqano y giờbpfq xin trìbfxe nh bầdlof y vềjfcb tổjpog chứpway c triềjfcb u đpkom ìbfxe nh Chiêssvg m. Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh Chiêssvg m tổjpog chứpway c gầdlof n giốjsxk ng triềjfcb u đpkom ìbfxe nh Đetrv ạivik i-Việdscr t. Cao nhấlxge t làogck vua, thuộxmis c tộxmis c Mãgqru , têssvg n Chếthxo -Củpinj . Têssvg n Chiêssvg m làogck Du-ra-vạivik c-man đpkom ệdscr tam (Rudravarman III), ngưacpr ờbpfq i Trung-quốjsxk c gọzykq i làogck Dang-pu-sơgqru -li Lu-đpkom a-ban-ma-đpkom êssvg -ba (Yan Pu cri Rudravarmandra). Năbpfq m nay 37 tuổjpog i. Y làogck ngưacpr ờbpfq i văbpfq n môqano vũacpr lưacpr ợpinj c, cózglh chípinj lớwxmk n, khéenpd o thu phụiuci c nhâqano n tâqano m. Táikih m năbpfq m trưacpr ớwxmk c, mớwxmk i lêssvg n ngôqano i vua, y đpkom ãgqru tỏvbhn ýhktv tựgqru muốjsxk n mởoabg rộxmis ng biêssvg n cưacpr ơgqru ng. Y lậymtk p chípinj trưacpr ớwxmk c chiếthxo m lấlxge y vùssvg ng Nghệdscr -an, Thanh-hózglh a củpinj a Đetrv ạivik i-Việdscr t, làogck m cho Đetrv ạivik i-Việdscr t suy yếthxo u; bấlxge y giờbpfq y rảueny nh tay đpkom áikih nh chiếthxo m vùssvg ng đpkom ồwezf ng bằlqbx ng mêssvg nh môqano ng củpinj a Thủpinj y-châqano n lạivik p.
Quan Tháikih i-úikih y Quáikih ch Kim-Nhậymtk t hỏvbhn i:
– Khảueny i vưacpr ơgqru ng gia, Châqano n-lạivik p làogck nưacpr ớwxmk c nhỏvbhn , dâqano n bẩqtef y phầdlof n gốjsxk c Mãgqru , ba phầdlof n gốjsxk c Việdscr t, đpkom áikih nh Châqano n-lạivik p dễmfbc hơgqru n đpkom áikih nh Đetrv ạivik i-Việdscr t. Sao y khôqano ng đpkom áikih nh Châqano n-lạivik p trưacpr ớwxmk c màogck lạivik i đpkom áikih nh Đetrv ạivik i-Việdscr t?
– Cózglh hai lýhktv do. Mộxmis t làogck y cưacpr ớwxmk p ngôqano i vua, dâqano n chúikih ng khôqano ng phụiuci c. Y biếthxo t dâqano n Chiêssvg m vốjsxk n thùssvg hậymtk n Đetrv ạivik i-Việdscr t vàogck o thờbpfq i vua Tháikih i-tôqano ng, đpkom ãgqru đpkom áikih nh giếthxo t chúikih a Sạivik -Đetrv ẩqtef u, bắbakk t hoàogck ng-hậymtk u Mịivik -Êtpow , hủpinj y tôqano ng miếthxo u. Nêssvg n y lậymtk p chípinj đpkom áikih nh Đetrv ạivik i-Việdscr t đpkom ểlxge thu phụiuci c nhâqano n tâqano m. Quảueny nhiêssvg n y thàogck nh côqano ng, khi y nêssvg u lêssvg n chủpinj đpkom ạivik o củpinj a y làogck đpkom áikih nh Đetrv ạivik i-Việdscr t, trảueny thùssvg cho tiêssvg n vưacpr ơgqru ng, thìbfxe cáikih c quan đpkom ềjfcb u hăbpfq m hởoabg theo y. Hai làogck y ớwxmk n Đetrv ạivik i-Việdscr t, nêssvg n phảueny i thầdlof n phụiuci c Tốjsxk ng, đpkom ểlxge cùssvg ng tiếthxo n binh. Đetrv iềjfcb u đpkom ózglh Tốjsxk ng cầdlof u màogck khôqano ng đpkom ưacpr ợpinj c; nêssvg n Tốjsxk ng phong vưacpr ơgqru ng, cắbakk t đpkom ấlxge t Thanh-Nghệdscr cho y, hẹviin n cùssvg ng khởoabg i binh diệdscr t Đetrv ạivik i-Việdscr t. Vìbfxe thếthxo y phảueny i nghe theo Tốjsxk ng.
Vưacpr ơgqru ng trởoabg lạivik i vớwxmk i tổjpog chứpway c triềjfcb u Chiêssvg m:
– Dưacpr ớwxmk i vua cózglh tam-côqano ng, làogck tưacpr -mãgqru , tưacpr -đpkom ồwezf , tưacpr -khôqano ng. Ba ôqano ng nàogck y làogck phụiuci táikih vua. Dưacpr ớwxmk i tam-côqano ng cózglh tểlxge -tưacpr ớwxmk ng, phózglh tểlxge -tưacpr ớwxmk ng, lụiuci c bộxmis thưacpr ợpinj ng thưacpr .
... Lãgqru nh thổjpog chia làogck m bẩqtef y lộxmis , mỗacpr i lộxmis cózglh mộxmis t kinh-lưacpr ợpinj c an-vũacpr -sứpway . Dưacpr ớwxmk i lộxmis cózglh châqano u, quậymtk n, huyệdscr n. Dưacpr ớwxmk i quậymtk n huyệdscr n cózglh làogck ng, xãgqru . Tưacpr -mãgqru hiệdscr n làogck Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng, tưacpr ớwxmk c phong Cửnnyl u-châqano n vưacpr ơgqru ng. Sau khi chưacpr vưacpr ơgqru ng Đetrv ạivik i-Việdscr t nổjpog i loạivik n, y dẫokyj n dưacpr đpkom ảueny ng Hồwezf ng-thiếthxo t-giáikih o sang Chiêssvg m ẩqtef n thâqano n, nhưacpr ng đpkom ờbpfq i vua trưacpr ớwxmk c củpinj a Chiêssvg m khôqano ng trọzykq ng dụiuci ng y. Y oáikih n hờbpfq n quay ra giúikih p Chếthxo -Củpinj cưacpr ớwxmk p ngôqano i vua. Rồwezf i cũacpr ng chípinj nh y tổjpog chứpway c quâqano n đpkom ộxmis i Chiêssvg m giốjsxk ng quâqano n đpkom ộxmis i Đetrv ạivik i-Việdscr t. Y lạivik i ăbpfq n cắbakk p nhữoabg ng cảueny i cáikih ch nôqano ng nghiệdscr p, quâqano n đpkom ộxmis i củpinj a ta sang giúikih p Chiêssvg m. Do vậymtk y Chiêssvg m trởoabg thàogck nh hùssvg ng mạivik nh. Hiệdscr n cáikih c tưacpr ớwxmk ng Chiêssvg m hầdlof u hếthxo t làogck dưacpr đpkom ảueny ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t.
Ỷlqbx -Lan muốjsxk n biếthxo t thêssvg m vềjfcb hàogck nh trạivik ng củpinj a Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng. Nàogck ng hỏvbhn i:
– Ngựgqru đpkom ệdscr cho biếthxo t rõzlpd hơgqru n vềjfcb tổjpog chứpway c Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o bêssvg n Chiêssvg m.
– Tâqano u thầdlof n phi, tổjpog chứpway c Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o bêssvg n Chiêssvg m hoàogck n toàogck n do ngưacpr ờbpfq i Việdscr t cầdlof m đpkom ầdlof u. Cózglh thểlxge nózglh i, ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m gốjsxk c Mãgqru -lịivik -áikih tậymtk p trung ởoabg miềjfcb n Nam, càogck ng lêssvg n miềjfcb n Bắbakk c càogck ng ípinj t. Họzykq theo Phậymtk t-giáikih o. Ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m gốjsxk c Việdscr t tậymtk p trung ởoabg miềjfcb n Bắbakk c, càogck ng xuốjsxk ng miềjfcb n Nam càogck ng ípinj t, họzykq bịivik Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o kiềjfcb m chếthxo , tổjpog chứpway c thàogck nh đpkom ộxmis i ngũacpr rấlxge t mạivik nh. Chípinj nh vìbfxe vậymtk y màogck Chếthxo -Củpinj mớwxmk i chịivik u đpkom ểlxge cho Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng nắbakk m binh quyềjfcb n, vìbfxe y muốjsxk n dùssvg ng ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m gốjsxk c Việdscr t chốjsxk ng Đetrv ạivik i-Việdscr t. Kểlxge từipyw núikih i Hảueny i-vâqano n đpkom ếthxo n Nam-giớwxmk i cózglh tấlxge t cảueny 72 trang đpkom ộxmis ng ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, trong khi Chiêssvg m chỉjpog cózglh 60. Phípinj a Nam Hảueny i-vâqano n, thìbfxe cózglh 18 trang đpkom ộxmis ng Việdscr t, trong khi Chiêssvg m cózglh tớwxmk i 360. Tin Tếthxo -táikih c củpinj a ta chỉjpog biếthxo t rằlqbx ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Chiêssvg m tổjpog chứpway c rậymtk p khuôqano n theo tổjpog chứpway c Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t trưacpr ớwxmk c đpkom âqano y. Trêssvg n cao cózglh giáikih o chủpinj , phózglh giáikih o chủpinj . Giáikih o chủpinj hiệdscr n làogck Trầdlof n Đetrv ôqano ng-Thiêssvg n, phózglh giáikih o chủpinj làogck Trầdlof n Quỳqano nh-Hoa. Tảueny hộxmis pháikih p làogck Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng, hữoabg u hộxmis pháikih p làogck Vũacpr Chưacpr ơgqru ng-Hàogck o... còacpr n lạivik i ngũacpr sứpway , thậymtk p kỳqano chủpinj đpkom ềjfcb u làogck đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a Đetrv ôqano ng-Thiêssvg n. Mỗacpr i lộxmis đpkom ặptlk t mộxmis t quảueny n đpkom ạivik o, cũacpr ng tổjpog chứpway c nhưacpr giáikih o hộxmis i trung ưacpr ơgqru ng. Mỗacpr i trang mỗacpr i đpkom ộxmis ng thìbfxe cózglh viêssvg n quảueny n đpkom ạivik o cầdlof m đpkom ầdlof u, nhữoabg ng ngưacpr ờbpfq i nàogck y đpkom ưacpr ợpinj c cửnnyl lêssvg n vìbfxe cózglh uy típinj n, hoặptlk c võzlpd côqano ng cao. Còacpr n thựgqru c sựgqru ngồwezf i trong chỉjpog huy làogck viêssvg n giảueny ng kinh. Giảueny ng kinh viêssvg n khôqano ng cầdlof n tàogck i giỏvbhn i, màogck làogck ngưacpr ờbpfq i trung thàogck nh vớwxmk i Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o.
Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Ngựgqru đpkom ệdscr mớwxmk i chỉjpog cho biếthxo t cózglh mấlxge y têssvg n đpkom ózglh màogck thôqano i. Còacpr n lạivik i cózglh têssvg n nàogck o đpkom ặptlk c biệdscr t kháikih c khôqano ng?
– Tâqano u chúikih ng hàogck nh sựgqru rấlxge t bípinj mậymtk t. Tếthxo táikih c củpinj a ta khôqano ng ghi nhậymtk n đpkom ưacpr ợpinj c.
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t hỏvbhn i:
– Thưacpr a vưacpr ơgqru ng gia. Quâqano n Chiêssvg m hiệdscr n cózglh bao nhiêssvg u ngưacpr ờbpfq i?
– Thiêssvg n-tửnnyl -binh cózglh năbpfq m hiệdscr u, mỗacpr i hiệdscr u hai quâqano n. Cộxmis ng chung mưacpr ờbpfq i quâqano n. Cáikih c lộxmis khôqano ng cózglh quâqano n. Thiêssvg n-tửnnyl -binh do Bốjsxk -bìbfxe -đpkom àogck -na, đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng chỉjpog huy. Thủpinj y quâqano n rấlxge t mạivik nh. Họzykq cózglh ba hạivik m đpkom ộxmis i, mang têssvg n Thi-nạivik i 1, 2, 3. Đetrv ôqano đpkom ốjsxk c têssvg n Thi Đetrv ạivik i-Năbpfq ng, tuổjpog i đpkom ãgqru giàogck , võzlpd côqano ng y cao siêssvg u khôqano ng biếthxo t đpkom âqano u màogck kểlxge . Kịivik -binh khoảueny ng mộxmis t vạivik n ngựgqru a, 300 voi.
Ỷlqbx -Lan hỏvbhn i:
– Hoàogck ng-đpkom ệdscr cózglh biếthxo t rõzlpd tưacpr -đpkom ồwezf , tưacpr -khôqano ng, tểlxge -tưacpr ớwxmk ng củpinj a họzykq làogck ai khôqano ng?
– Tâqano u thầdlof n-phi, tưacpr -đpkom ồwezf làogck mộxmis t ngưacpr ờbpfq i Hoa têssvg n Lụiuci c Đetrv ìbfxe nh. Lụiuci c Đetrv ìbfxe nh đpkom ãgqru đpkom ỗacpr tiếthxo n sĩenpd thờbpfq i vua Nhâqano n-tôqano ng nhàogck Tốjsxk ng, y cózglh tàogck i, cózglh chípinj . Hồwezf i đpkom ầdlof u y đpkom ưacpr ợpinj c bổjpog đpkom ồwezf ng trấlxge n Quảueny ng-châqano u. Vìbfxe y chủpinj Nam xâqano m nêssvg n bịivik Ưjpog ng-sơgqru n song hiệdscr p lêssvg n áikih n rằlqbx ng: nếthxo u trong mộxmis t năbpfq m màogck y còacpr n tiếthxo p tụiuci c, thìbfxe sẽpkom bịivik giếthxo t cảueny nhàogck . May cho y, giữoabg a lúikih c đpkom ózglh cózglh cuộxmis c tiếthxo n binh củpinj a ta lậymtk p nưacpr ớwxmk c Đetrv ạivik i-Nam cho Nùssvg ng Trípinj -Cao. Y kinh sợpinj Ưjpog ng-sơgqru n quáikih , đpkom em tôqano ng tộxmis c trốjsxk n sang Chiêssvg m lậymtk p nghiệdscr p. Chípinj nh y thiếthxo t lậymtk p họzykq c chípinj nh, chếthxo triềjfcb u nghi, cốjsxk vấlxge n cho Chếthxo -Củpinj tổjpog chứpway c cai trịivik . Y khôqano ng biếthxo t võzlpd , nhưacpr ng mưacpr u trípinj thựgqru c khózglh ai bằlqbx ng. Tưacpr -khôqano ng làogck Chếthxo Ma-Đetrv a, em trai Chếthxo -Củpinj , tàogck i năbpfq ng tầdlof m thưacpr ờbpfq ng. Vìbfxe Chếthxo -Củpinj khôqano ng cózglh con trai, nêssvg n tưacpr ơgqru ng lai y sẽpkom thay anh lêssvg n làogck m vua. Còacpr n tểlxge -tưacpr ớwxmk ng làogck mộxmis t ngưacpr ờbpfq i Việdscr t lai Chiêssvg m têssvg n Lụiuci c Chưacpr ơgqru ng-Anh, tuổjpog i đpkom ãgqru giàogck , khôqano ng ai rõzlpd lýhktv lịivik ch củpinj a y. Chỉjpog biếthxo t võzlpd côqano ng y làogck võzlpd côqano ng Liêssvg u-Đetrv ôqano ng Trung-quốjsxk c, bảueny n lĩenpd nh y cao hơgqru n Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng mộxmis t bậymtk c. Y nózglh i tiếthxo ng Việdscr t rấlxge t giỏvbhn i, vợpinj y rấlxge t trẻogck , rấlxge t đpkom ẹviin p, cózglh họzykq c, têssvg n Phưacpr ợpinj ng-Nhu.
Hoằlqbx ng-Châqano n lạivik i đpkom em trụiuci c lụiuci a kháikih c ra treo lêssvg n:
– Vềjfcb đpkom ồwezf n trúikih , trêssvg n lụiuci c đpkom ịivik a, họzykq chia làogck m ba nơgqru i. Mộxmis t làogck ngay ởoabg Nam-giớwxmk i tiếthxo p vớwxmk i biêssvg n thùssvg y ta, cózglh 2 vạivik n bộxmis , 3 nghìbfxe n kịivik , 50 voi, do Đetrv inh Kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng trấlxge n thủpinj . Tạivik i cửnnyl a biểlxge n Thi-nạivik i, cózglh 6 vạivik n bộxmis , 3 nghìbfxe n kịivik , 100 voi, do Bốjsxk -bìbfxe -đpkom àogck -na trấlxge n thủpinj . Tạivik i kinh đpkom ôqano Đetrv ồwezf -bàogck n, cózglh 2 vạivik n bộxmis , 50 voi, 4 nghìbfxe n ngựgqru a, do tểlxge tưacpr ớwxmk ng Lụiuci c Chưacpr ơgqru ng-Anh trấlxge n thủpinj . Còacpr n thủpinj y-quâqano n thìbfxe cózglh ba hạivik m đpkom ộxmis i mang sốjsxk 1, 2, 3, đpkom ózglh ng ởoabg cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr , do Thi Đetrv ạivik i-Năbpfq ng làogck m đpkom ôqano đpkom ốjsxk c. Lưacpr ơgqru ng thảueny o mộxmis t phầdlof n đpkom ểlxge ởoabg Nam-giớwxmk i, còacpr n lạivik i hầdlof u hếthxo t đpkom ểlxge ởoabg Nhậymtk t-lệdscr , Tưacpr -dung, Thi-nạivik i vàogck Đetrv ồwezf -bàogck n.
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t cung tay hưacpr ớwxmk ng Tôqano n-Đetrv ảueny n:
– Xin sưacpr -thúikih c dạivik y cho.
Tôqano n-Đetrv ảueny n đpkom ứpway ng dậymtk y đpkom ưacpr a mắbakk t nhìbfxe n chưacpr tưacpr ớwxmk ng mộxmis t lưacpr ợpinj t, rồwezf i nózglh i:
– Cuộxmis c Nam-chinh nàogck y làogck lẽpkom sinh tửnnyl củpinj a Đetrv ạivik i-Việdscr t. Bấlxge t cứpway giáikih nàogck o ta cũacpr ng phảueny i thắbakk ng. Nếthxo u vìbfxe lýhktv do gìbfxe , ta khôqano ng đpkom áikih nh đpkom ưacpr ợpinj c Chiêssvg m, màogck phảueny i rúikih t vềjfcb , hao binh, tổjpog n tưacpr ớwxmk ng, thìbfxe quâqano n Tốjsxk ng sẽpkom tràogck n sang, cùssvg ng Chiêssvg m đpkom áikih nh éenpd p ta, bấlxge y giờbpfq cáikih i họzykq a mấlxge t nưacpr ớwxmk c khôqano ng tráikih nh nổjpog i. Ta thắbakk ng, nhưacpr ng phảueny i hoàogck n tấlxge t cuộxmis c Nam chinh trong vòacpr ng năbpfq m tháikih ng, khôqano ng thểlxge đpkom ểlxge lâqano u hơgqru n đpkom ưacpr ợpinj c. Chúikih ng ta đpkom ãgqru chuẩqtef n bịivik chiếthxo n thuyềjfcb n, binh lưacpr ơgqru ng, lừipyw a ngựgqru a đpkom ầdlof y đpkom ủpinj . Bâqano y giờbpfq làogck mùssvg a Xuâqano n, giózglh Bắbakk c thổjpog i, ta xuôqano i thuyềjfcb n Nam chinh. Đetrv ếthxo n hèokyj , sau khi chiếthxo n thắbakk ng, thuậymtk n giózglh nồwezf m, ta sẽpkom trởoabg vềjfcb dễmfbc dàogck ng, khôqano ng mệdscr t sứpway c quâqano n chèokyj o thuyềjfcb n. Chưacpr tưacpr ớwxmk ng nghĩenpd sao?
Chưacpr tưacpr ớwxmk ng đpkom ồwezf ng nắbakk m tay dơgqru lêssvg n trờbpfq i, tỏvbhn ýhktv cưacpr ơgqru ng quyếthxo t. Tôqano n-Đetrv ảueny n tiếthxo p:
– Hồwezf i vua Tháikih i-tôqano ng Nam chinh, ta chia quâqano n làogck m hai. Lúikih c đpkom ầdlof u mặptlk t biểlxge n làogck hưacpr , Nam-giớwxmk i làogck thựgqru c. Chiêssvg m ra sứpway c phòacpr ng biểlxge n, màogck lỏvbhn ng trêssvg n bộxmis . Trong khi thủpinj y quâqano n giao chiếthxo n nghiêssvg ng ngửnnyl a ởoabg cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr , thìbfxe quâqano n ta vưacpr ợpinj t qua dẫokyj y Hoàogck nh-sơgqru n, vàogck o Bốjsxk -cháikih nh, chiếthxo m mấlxge t kho lưacpr ơgqru ng. Thếthxo làogck thủpinj y quâqano n Chiêssvg m phảueny i lui. Bâqano y giờbpfq Chiêssvg m khôqano n. Họzykq dựgqru a vàogck o đpkom ịivik a thếthxo hiểlxge m trởoabg củpinj a Hoàogck nh-sơgqru n đpkom ózglh ng trọzykq ng binh tạivik i đpkom âqano y, cầdlof m châqano n quâqano n ta. Nhưacpr vậymtk y bắbakk t buộxmis c ta phảueny i chấlxge p nhậymtk n giao chiếthxo n tạivik i cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr . Thếthxo làogck bộxmis binh củpinj a ta vôqano dụiuci ng. Họzykq cózglh thểlxge thắbakk ng, hoặptlk c cầdlof m cựgqru lâqano u dàogck i, làogck đpkom iềjfcb u cấlxge m kịivik củpinj a ta. Vậymtk y thếthxo nàogck y: Mộxmis t làogck cuộxmis c Nam chinh chỉjpog vớwxmk i mụiuci c đpkom ípinj ch pháikih tan chủpinj lựgqru c Chiêssvg m. Ta đpkom áikih nh Chiêssvg m đpkom ểlxge tựgqru vệdscr . Chưacpr tưacpr ớwxmk ng phảueny i ngăbpfq n cấlxge m quâqano n sĩenpd khôqano ng đpkom ưacpr ợpinj c cưacpr ớwxmk p bózglh c, hàogck nh hung, chéenpd m giếthxo t lưacpr ơgqru ng dâqano n. Hai làogck đpkom ốjsxk i vớwxmk i binh tưacpr ớwxmk ng Chiêssvg m, ta nêssvg n dụiuci hàogck ng, bứpway c hàogck ng, bấlxge t đpkom ắbakk c dĩenpd mớwxmk i phảueny i giao chiếthxo n. Ba làogck , tuyệdscr t đpkom ốjsxk i giữoabg bípinj mậymtk t, áikih p dụiuci ng binh pháikih p « xuấlxge t kỳqano bấlxge t ýhktv , côqano ng kỳqano vôqano bịivik » (ra binh khi giặptlk c khôqano ng đpkom ểlxge ýhktv . Đetrv áikih nh vàogck o nơgqru i giặptlk c khôqano ng phòacpr ng bịivik ) cho đpkom ếthxo n phúikih t chózglh t. Ngàogck y Canh-Tuấlxge t (dưacpr ơgqru ng lịivik ch 8 tháikih ng 3) giờbpfq Mùssvg i, Hoàogck ng thưacpr ợpinj ng sẽpkom ra bếthxo n Tiềjfcb m-long duyệdscr t binh, rồwezf i khởoabg i hàogck nh. Đetrv úikih ng lúikih c đpkom ózglh tấlxge t cảueny cáikih c đpkom ạivik o cũacpr ng cùssvg ng tiếthxo n pháikih t.
Ôidcg ng hưacpr ớwxmk ng hoàogck ng tửnnyl Chiêssvg u-Văbpfq n:
– Tưacpr ớwxmk ng tổjpog ng chỉjpog huy mặptlk t bộxmis phảueny i làogck ngưacpr ờbpfq i võzlpd côqano ng cựgqru c cao, trípinj dũacpr ng tuyệdscr t vờbpfq i, đpkom ểlxge cózglh thểlxge tùssvg y nghi ứpway ng phózglh vớwxmk i tìbfxe nh hìbfxe nh. Ngoàogck i vưacpr ơgqru ng gia ra, khôqano ng ai đpkom ưacpr ơgqru ng nổjpog i. Vưacpr ơgqru ng gia làogck m cháikih nh tưacpr ớwxmk ng, Tảueny thiêssvg n ngưacpr u vệdscr thưacpr ợpinj ng tưacpr ớwxmk ng quâqano n Bùssvg i Hoàogck ng-Quan làogck m phózglh tưacpr ớwxmk ng; lĩenpd nh hai hiệdscr u Bổjpog ng-tháikih nh, Bảueny o-tháikih nh, 5 nghìbfxe n kịivik -binh, 100 thớwxmk t voi tiếthxo n đpkom áikih nh Nam-giớwxmk i. Phảueny i hưacpr trưacpr ơgqru ng thanh thếthxo coi nhưacpr đpkom âqano y làogck chípinj nh binh. Nhưacpr ng khôqano ng cầdlof n tiếthxo n chiếthxo m. Đetrv ợpinj i khi mặptlk t thủpinj y, quâqano n Chiêssvg m bạivik i ởoabg Nhậymtk t-lệdscr , tấlxge t quâqano n bộxmis tạivik i đpkom âqano y tháikih o chạivik y. Bấlxge y giờbpfq vưacpr ơgqru ng gia đpkom uổjpog i theo. Đetrv ếthxo n Bốjsxk -cháikih nh thìbfxe đpkom ózglh ng lạivik i, trấlxge n thủpinj ởoabg đpkom âqano y, bảueny o vệdscr đpkom ưacpr ờbpfq ng vềjfcb củpinj a ta. Tưacpr ợpinj ng binh, kịivik -binh trao cho Dưacpr -Phi đpkom ểlxge đpkom uổjpog i giặptlk c. Hiệdscr n quâqano n bộxmis , kịivik , tưacpr ợpinj ng nàogck y đpkom ãgqru đpkom ózglh ng tạivik i Nghệdscr -an. Vưacpr ơgqru ng gia phảueny i lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng ngay hôqano m nay, đpkom ểlxge ngàogck y Canh-Tuấlxge t giờbpfq Mùssvg i, làogck phấlxge t cờbpfq tiếthxo n quâqano n.
Chiêssvg u-Văbpfq n hỏvbhn i lạivik i:
– Thưacpr a sưacpr thúikih c, cháikih u cózglh bẩqtef y đpkom ứpway a em kếthxo t nghĩenpd a, đpkom ưacpr ợpinj c Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng ban cho danh hiệdscr u Tâqano y-hồwezf thấlxge t kiệdscr t, vớwxmk i năbpfq m trăbpfq m dũacpr ng sĩenpd . Năbpfq m trăbpfq m dũacpr ng sĩenpd gọzykq i làogck Giao-long, đpkom ưacpr ợpinj c huấlxge n luyệdscr n bảueny n lĩenpd nh thủpinj y chiếthxo n rấlxge t giỏvbhn i. Họzykq cózglh thểlxge lặptlk n dưacpr ớwxmk i nưacpr ớwxmk c hằlqbx ng giờbpfq vớwxmk i nhữoabg ng ốjsxk ng nhỏvbhn thôqano ng lêssvg n mặptlk t nưacpr ớwxmk c đpkom ểlxge thởoabg . Cháikih u xin đpkom ưacpr ợpinj c mang theo. Ýjsxk sưacpr thúikih c thếthxo nàogck o?
Tôqano n-Đetrv ảueny n suy nghĩenpd mộxmis t lúikih c rồwezf i hưacpr ớwxmk ng nhàogck vua:
– Tâqano u hoàogck ng thưacpr ợpinj ng, Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng cózglh thu bẩqtef y nghĩenpd a đpkom ệdscr tuổjpog i từipyw mưacpr ờbpfq i ba tớwxmk i mưacpr ờbpfq i bẩqtef y, võzlpd côqano ng rấlxge t cao cưacpr ờbpfq ng, mưacpr u trípinj khózglh ai bìbfxe . Bẩqtef y ngưacpr ờbpfq i nổjpog i danh làogck Tâqano y-hồwezf thấlxge t kiệdscr t. Nhưacpr ng phảueny i cáikih i tuổjpog i trẻogck típinj nh hiếthxo u đpkom ộxmis ng màogck thôqano i. Luậymtk t bảueny n triềjfcb u đpkom ịivik nh rằlqbx ng, phàogck m hoàogck ng-nam dưacpr ớwxmk i 18 tuổjpog i, ngoàogck i bệdscr hạivik , khôqano ng ai đpkom ưacpr ợpinj c xửnnyl dụiuci ng. Xin bệdscr hạivik ban chỉjpog .
Nhàogck vua cưacpr ờbpfq i:
– Việdscr c bảueny o vệdscr nưacpr ớwxmk c, thìbfxe khôqano ng thểlxge phâqano n biệdscr t nam, nữoabg , giàogck , trẻogck . Tháikih nh Giózglh ng xưacpr a đpkom âqano u đpkom ãgqru đpkom ủpinj tuổjpog i trưacpr ởoabg ng thàogck nh, màogck cũacpr ng làogck m lêssvg n sựgqru nghiệdscr p kinh thiêssvg n đpkom ộxmis ng đpkom ịivik a? Thờbpfq i Lĩenpd nh-Nam, Thiêssvg n-ưacpr ng lụiuci c tưacpr ớwxmk ng, Lụiuci c-hầdlof u tưacpr ớwxmk ng, Lụiuci c phong nữoabg , Ngũacpr -long quậymtk n chúikih a ra trậymtk n chưacpr a ai đpkom ủpinj tuổjpog i trưacpr ởoabg ng thàogck nh cảueny . Mớwxmk i đpkom âqano y, thờbpfq i Thuậymtk n-thiêssvg n, trong đpkom ạivik i hộxmis i Lộxmis c-hàogck , Thuậymtk n-thiêssvg n thậymtk p hùssvg ng chỉjpog cózglh hai vịivik làogck thàogck nh niêssvg n thôqano i, màogck cáikih c vịivik đpkom ãgqru làogck m cho ma đpkom ầdlof u nghiêssvg ng ngửnnyl a. Vậymtk y trẫokyj m long trọzykq ng ban chỉjpog : cáikih c thiếthxo u niêssvg n nam nữoabg đpkom ềjfcb u đpkom ưacpr ợpinj c tìbfxe nh nguyệdscr n ra trậymtk n.
Tôqano n-Đetrv ảueny n lạivik i gọzykq i Dưacpr -Phi:
– Con (Dưacpr -Phi làogck đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a ôqano ng, nêssvg n ôqano ng khôqano ng gọzykq i chứpway c tưacpr ớwxmk c) lĩenpd nh hai hiệdscr u binh Long-dựgqru c, Thầdlof n-đpkom iệdscr n, 5 nghìbfxe n kịivik , 100 thớwxmk t voi, đpkom ózglh ng trừipyw bịivik phípinj a sau củpinj a Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng. Khi vưacpr ơgqru ng tiếthxo n chiếthxo m Bốjsxk -cháikih nh, thìbfxe lĩenpd nh kịivik binh, tưacpr ợpinj ng binh củpinj a ngưacpr ờbpfq i, đpkom uổjpog i theo đpkom ạivik o binh Nam-giớwxmk i củpinj a Chiêssvg m tháikih o chạivik y. Sưacpr phụiuci nhắbakk c lạivik i, phảueny i đpkom uổjpog i đpkom ếthxo n cùssvg ng, đpkom áikih nh nhưacpr séenpd t nổjpog , sao cho đpkom ạivik o quâqano n nàogck y tan náikih t, rồwezf i tiếthxo n chiếthxo m kho lưacpr ơgqru ng Đetrv ịivik a-lýhktv , Ma-linh. Sau đpkom ózglh chia quâqano n trấlxge n thủpinj từipyw Đetrv ịivik a-lýhktv , Ma-linh tớwxmk i Tưacpr -dung, chuẩqtef n bịivik thuyềjfcb n nhỏvbhn chởoabg lưacpr ơgqru ng ra khơgqru i tiếthxo p tếthxo cho cáikih c hạivik m đpkom ộxmis i, khi hạivik m đpkom ộxmis i đpkom i qua. Con cũacpr ng phảueny i khởoabg i hàogck nh ngay hôqano m nay, đpkom ểlxge giờbpfq Mùssvg i ngàogck y Canh-Tuấlxge t xuấlxge t pháikih t.
Ôidcg ng hưacpr ớwxmk ng hoàogck ng tửnnyl Hoằlqbx ng-Châqano n:
– Vưacpr ơgqru ng gia lĩenpd nh mộxmis t nhiệdscr m vụiuci cựgqru c kỳqano khózglh khăbpfq n, cựgqru c kỳqano nguy hiểlxge m. Vưacpr ơgqru ng gia mang hai trăbpfq m thớwxmk t voi, mộxmis t trăbpfq m Thầdlof n-hổjpog , mộxmis t trăbpfq m Thầdlof n-báikih o, mộxmis t trăbpfq m Thầdlof n ngao, mộxmis t Trăbpfq m thầdlof n hầdlof u, hai hiệdscr u Quảueny ng-vũacpr , Bổjpog ng-nhậymtk t. Vưacpr ơgqru ng gia âqano m thầdlof m đpkom ếthxo n Thanh-hózglh a, rồwezf i vưacpr ợpinj t biêssvg n sang Lãgqru o-qua, đpkom i theo đpkom ưacpr ờbpfq ng thưacpr ợpinj ng đpkom ạivik o phípinj a Tâqano y Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n hưacpr ớwxmk ng xuốjsxk ng Nam, rồwezf i ẩqtef n thâqano n ởoabg phípinj a Tâqano y Đetrv ồwezf -bàogck n. Khi cózglh lệdscr nh, sẽpkom thìbfxe nh lìbfxe nh xuấlxge t hiệdscr n trong đpkom êssvg m, cho thầdlof n hầdlof u treo cờbpfq Đetrv ạivik i-Việdscr t la liệdscr t khắbakk p núikih i rừipyw ng, đpkom ồwezf ng bằlqbx ng; đpkom áikih nh trốjsxk ng hòacpr reo. Chếthxo -Củpinj kinh hoàogck ng tấlxge t bỏvbhn thàogck nh màogck chạivik y. Vưacpr ơgqru ng gia chiếthxo m lấlxge y thàogck nh, khôqano ng cho quâqano n Bốjsxk -bìbfxe -đpkom àogck -na trởoabg vềjfcb chiếthxo m lạivik i. Vưacpr ơgqru ng gia lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng ngay hôqano m nay, xuấlxge t pháikih t càogck ng sớwxmk m càogck ng tốjsxk t.
Ôidcg ng nózglh i nhỏvbhn vàogck o tai Hoằlqbx ng-Châqano n:
– Trêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng đpkom i, vưacpr ơgqru ng gia sẽpkom phảueny i vưacpr ợpinj t qua mấlxge y trang đpkom ộxmis ng ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, do Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o cai trịivik . Vậymtk y vưacpr ơgqru ng gia phảueny i mang ípinj t típinj n bàogck i củpinj a chúikih ng, đpkom ểlxge cózglh thểlxge nhưacpr thếthxo ... nhưacpr thếthxo ...
– Sưacpr thúikih c yêssvg n tâqano m, cháikih u thuộxmis c têssvg n, tuổjpog i lýhktv lịivik ch, cùssvg ng vợpinj con, ngưacpr ờbpfq i tìbfxe nh, thózglh i quen... từipyw ng gãgqru đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Việdscr t ởoabg bêssvg n Chiêssvg m. Dễmfbc màogck !
Vưacpr ơgqru ng hỏvbhn i tiếthxo p:
– Thưacpr a sưacpr thúikih c, cũacpr ng nhưacpr Chiêssvg u-Văbpfq n, cháikih u cózglh năbpfq m nghĩenpd a đpkom ệdscr , vớwxmk i 500 đpkom ệdscr tửnnyl trung thàogck nh. Năbpfq m trăbpfq m dũacpr ng sĩenpd nàogck y đpkom ưacpr ợpinj c huấlxge n luyệdscr n bắbakk n têssvg n trăbpfq m pháikih t trăbpfq m chúikih ng. Cháikih u cózglh thểlxge mang theo khôqano ng?
– Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng đpkom ãgqru chuẩqtef n tấlxge u cho Tâqano y-hồwezf thấlxge t kiệdscr t vớwxmk i 500 dũacpr ng sĩenpd Chiêssvg u-văbpfq n đpkom ưacpr ợpinj c làogck m con tháikih nh Giózglh ng, thìbfxe Long-biêssvg n ngũacpr hùssvg ng vớwxmk i 500 nghĩenpd a sĩenpd Trung-thàogck nh cũacpr ng đpkom ưacpr ợpinj c hưacpr ởoabg ng vinh dựgqru làogck m con Cao-cảueny nh hầdlof u Cao-Nỗacpr .
Ôidcg ng tiếthxo p tụiuci c:
– Bâqano y giờbpfq tớwxmk i chủpinj lựgqru c chípinj nh. Chủpinj lựgqru c chípinj nh làogck thủpinj y quâqano n cùssvg ng sáikih u hiệdscr u Thiêssvg n-tửnnyl binh. Mụiuci c đpkom ípinj ch phảueny i đpkom ạivik t đpkom ưacpr ợpinj c làogck nghiềjfcb n náikih t thủpinj y quâqano n Chiêssvg m ởoabg Nhậymtk t-lệdscr , rồwezf i xuôqano i giòacpr ng tiếthxo n chiếthxo m cửnnyl a Thi-nạivik i. Trậymtk n đpkom áikih nh Nhậymtk t-lệdscr tốjsxk i quan trọzykq ng. Nếthxo u nhưacpr khôqano ng pháikih đpkom ưacpr ợpinj c thủpinj y quâqano n Chiêssvg m, thìbfxe cuộxmis c chiếthxo n sẽpkom kéenpd o dàogck i vôqano cùssvg ng. Sau khi pháikih thủpinj y quâqano n Chiêssvg m, chúikih ng ta tiếthxo n thẳikih ng đpkom ếthxo n cửnnyl a Thi-nạivik i, đpkom ổjpog bộxmis lêssvg n đpkom áikih nh Đetrv ồwezf -bàogck n. Trậymtk n Thi-nạivik i sẽpkom vôqano cùssvg ng khốjsxk c liệdscr t, bởoabg i bấlxge t cứpway giáikih nàogck o, quâqano n Chiêssvg m cũacpr ng phảueny i tửnnyl chiếthxo n đpkom ểlxge bảueny o vệdscr Đetrv ồwezf -bàogck n. Tôqano i đpkom ãgqru dựgqru trùssvg phưacpr ơgqru ng cáikih ch làogck m loạivik n lòacpr ng quâqano n Chiêssvg m ởoabg Thi-nạivik i. Trong khi chúikih ng ta đpkom áikih nh nhau ởoabg Thi-nạivik i, giữoabg a lúikih c khốjsxk c liệdscr t nhấlxge t, thìbfxe đpkom ộxmis i cảueny m tửnnyl củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng Hoằlqbx ng-Châqano n đpkom áikih nh úikih p Đetrv ồwezf -Bàogck n. Chếthxo -Củpinj bỏvbhn Đetrv ồwezf -bàogck n chạivik y, thìbfxe quâqano n Chiêssvg m ởoabg Thi-nạivik i tan. Mụiuci c đpkom ípinj ch cuộxmis c Nam chinh củpinj a chúikih ng ta khôqano ng phảueny i đpkom ểlxge chiếthxo m nưacpr ớwxmk c ngưacpr ờbpfq i, màogck đpkom ểlxge pháikih chủpinj lựgqru c quâqano n Chiêssvg m, khiếthxo n chúikih ng khôqano ng thểlxge hợpinj p vớwxmk i Tốjsxk ng đpkom áikih nh sau lưacpr ng ta. Chếthxo -Củpinj bỏvbhn chạivik y, ta lậymtk p lêssvg n mộxmis t vịivik vua thuộxmis c tộxmis c Việdscr t, rồwezf i rúikih t vềjfcb . Hoặptlk c giảueny bắbakk t đpkom ưacpr ợpinj c Chếthxo -Củpinj càogck ng tốjsxk t. Chủpinj lựgqru c chípinj nh chúikih ng ta chia làogck m ba.
Ôidcg ng cung tay hưacpr ớwxmk ng nhàogck vua:
– Nguyêssvg n soáikih i Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t, phòacpr mãgqru Hoàogck ng-Kiệdscr n lĩenpd nh hiệdscr u Ngựgqru -long, Quảueny ng-tháikih nh đpkom i trêssvg n hạivik m đpkom ộxmis i Bạivik ch-Đetrv ằlqbx ng vớwxmk i đpkom ôqano -đpkom ốjsxk c Trầdlof n Nhưacpr -Ýjsxk làogck m lựgqru c lưacpr ợpinj ng trừipyw bịivik , tổjpog ng chỉjpog huy. Hoàogck ng thưacpr ợpinj ng ngựgqru trêssvg n hạivik m đpkom ộxmis i nàogck y. Tưacpr ớwxmk ng-quâqano n Thưacpr ờbpfq ng-Hiếthxo n, Nguyễmfbc n-An lĩenpd nh hiệdscr u Hùssvg ng-lưacpr ợpinj c, Vạivik n-tiếthxo p đpkom i trêssvg n hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh vớwxmk i đpkom ôqano -đpkom ốjsxk c Trầdlof n-Lâqano m làogck m lựgqru c lưacpr ợpinj ng xung kípinj ch mộxmis t. Tôqano i vớwxmk i phu nhâqano n Cẩqtef m-Thi lĩenpd nh hiệdscr u Đetrv ằlqbx ng-hảueny i, Vũacpr -thắbakk ng, đpkom i trêssvg n hạivik m đpkom ộxmis i Thầdlof n-phùssvg vớwxmk i đpkom ôqano đpkom ốjsxk c Trầdlof n-Hảueny i, làogck m lựgqru c lưacpr ợpinj ng xung kípinj ch hai. Ngàogck y Canh-Dầdlof n giờbpfq Mùssvg i, Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng duyệdscr t binh ởoabg bếthxo n Tiềjfcb m-long, tuyêssvg n chỉjpog Nam-chinh, rồwezf i pháikih t pháikih o xuấlxge t quâqano n theo sôqano ng Hồwezf ng ra biểlxge n.
Tôqano n-Đetrv ảueny n tuy đpkom ãgqru ởoabg vàogck o tuổjpog i gầdlof n sáikih u mưacpr ơgqru i, nhưacpr ng ôqano ng làogck mộxmis t đpkom ạivik i tôqano n sưacpr võzlpd họzykq c, nêssvg n đpkom ầdlof u chưacpr a bạivik c, tiếthxo ng nózglh i sang sảueny ng. Trong đpkom iệdscr n Uy-viễmfbc n cózglh hàogck ng mấlxge y trăbpfq m ngưacpr ờbpfq i, màogck khôqano ng mộxmis t tiếthxo ng đpkom ộxmis ng. Ôidcg ng nózglh i thựgqru c chậymtk m:
– Chúikih ng ta khởoabg i xuấlxge t pháikih t ởoabg nhiềjfcb u nơgqru i, bằlqbx ng thủpinj y quâqano n. Trêssvg n thuyềjfcb n chỉjpog mang nưacpr ớwxmk c ngọzykq t, lưacpr ơgqru ng thựgqru c trong bẩqtef y ngàogck y. Khi đpkom ếthxo n Nghệdscr -an, sẽpkom cózglh thuyềjfcb n nhỏvbhn tiếthxo p tếthxo lưacpr ơgqru ng thựgqru c, nưacpr ớwxmk c ngọzykq t dùssvg ng trong 15 ngàogck y. Sau đpkom ózglh dọzykq c đpkom ưacpr ờbpfq ng, sẽpkom cózglh thuyềjfcb n củpinj a Dưacpr -Phi tiếthxo p tếthxo ởoabg Đetrv ạivik i-trưacpr ờbpfq ng-sa, Tưacpr -dung.
Nhàogck vua hỏvbhn i Ỷlqbx -Lan:
– Thầdlof n-phi! Việdscr c tiếthxo p tếthxo lưacpr ơgqru ng thảueny o đpkom ãgqru đpkom ếthxo n đpkom âqano u rồwezf i?
Ỷlqbx -Lan chỉjpog Thiêssvg n-Ninh:
– Tâqano u Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng, vạivik n sựgqru cụiuci bịivik rồwezf i. Thiếthxo p xin đpkom ểlxge côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh tâqano u trìbfxe nh!
Phi nózglh i vớwxmk i côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh:
– Xin côqano ng chúikih a tâqano u lêssvg n hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng vấlxge n đpkom ềjfcb tiếthxo p tếthxo lưacpr ơgqru ng thựgqru c.
– Tâqano u phụiuci hoàogck ng, hiệdscr n ta cózglh mộxmis t vạivik n ngựgqru a chiếthxo n, hai vạivik n lừipyw a ngựgqru a kéenpd o xe. Lúikih a, cỏvbhn dàogck nh cho lừipyw a ngựgqru a ăbpfq n đpkom ãgqru trữoabg đpkom ủpinj trong sáikih u tháikih ng. Cứpway mỗacpr i tháikih ng lạivik i thu mua đpkom ểlxge bùssvg vàogck o chỗacpr đpkom ãgqru tiêssvg u thụiuci . Nhưacpr vậymtk y bao giờbpfq cũacpr ng tồwezf n kho sáikih u tháikih ng. Lưacpr ơgqru ng thựgqru c cho binh sĩenpd từipyw trưacpr ớwxmk c đpkom ếthxo n giờbpfq lúikih c nàogck o cũacpr ng dựgqru trữoabg trong mộxmis t năbpfq m. Hiệdscr n đpkom ãgqru âqano m thầdlof m chuyểlxge n vàogck o tớwxmk i Thanh-hózglh a sốjsxk lưacpr ợpinj ng dùssvg ng trong hai tháikih ng. Vìbfxe bảueny o mậymtk t cuộxmis c hàogck nh quâqano n, nêssvg n khôqano ng thểlxge vậymtk n chuyểlxge n thêssvg m đpkom ưacpr ợpinj c. Khi quâqano n lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng, thầdlof n nhi lậymtk p tứpway c cho chuyểlxge n bằlqbx ng thủpinj y quâqano n, vàogck đpkom ưacpr ờbpfq ng bộxmis theo sau. Nghĩenpd a làogck từipyw vùssvg ng Kinh-Bắbakk c vềjfcb Thăbpfq ng-long. Rồwezf i từipyw Thăbpfq ng-long vàogck o Thanh-hózglh a, vàogck từipyw Thanh-hózglh a ra mặptlk t trậymtk n; lúikih c nàogck o cũacpr ng đpkom ủpinj dùssvg ng trong hai tháikih ng. Trong sáikih u đpkom ứpway a con gáikih i phụiuci cho Thầdlof n-phi, thìbfxe ba ởoabg tạivik i Thăbpfq ng-long phụiuci giúikih p ngưacpr ờbpfq i. Còacpr n ba lo đpkom iềjfcb u đpkom ộxmis ng hệdscr thốjsxk ng tiếthxo p liệdscr u. Hiệdscr n bảueny n doanh củpinj a thầdlof n nhi đpkom ózglh ng tạivik i Thanh-hózglh a. Bảueny n doanh củpinj a chịivik Đetrv ộxmis ng-Thiêssvg n đpkom ózglh ng tạivik i lộxmis Kinh-Bắbakk c. Khi quâqano n tiếthxo n vàogck o Nam, thìbfxe thầdlof n nhi sẽpkom di chuyểlxge n vàogck o Bốjsxk -chípinj nh, Ma-linh; bảueny n doanh củpinj a chịivik Đetrv ộxmis ng-Thiêssvg n lạivik i dờbpfq i vàogck o Thanh-hózglh a. Còacpr n bảueny n doanh củpinj a Ngọzykq c-Nam vưacpr ơgqru ng phi Típinj n-Nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng Chiêssvg u-Văbpfq n sẽpkom từipyw Thăbpfq ng-long lêssvg n Kinh-Bắbakk c.
Ỷlqbx -Lan chỉjpog Nguyễmfbc n-thịivik Trinh-Dung, vưacpr ơgqru ng phi hoàogck ng tửnnyl Hoằlqbx ng-Châqano n:
– Vưacpr ơgqru ng phi Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng sẽpkom tâqano u trìbfxe nh Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng vềjfcb việdscr c bổjpog xung tổjpog n thấlxge t.
Trinh-Dung trìbfxe nh lêssvg n nhàogck vua mộxmis t tậymtk p sáikih ch mỏvbhn ng:
– Tâqano u bệdscr hạivik , hiệdscr n đpkom ãgqru cózglh sẵgbks n hai vạivik n binh sĩenpd cáikih c lộxmis , cáikih c trấlxge n luyệdscr n tậymtk p tinh nhuệdscr , sẵgbks n sàogck ng bổjpog xung tổjpog n thấlxge t cho cáikih c đpkom ạivik o Thiêssvg n-tửnnyl binh. Trưacpr ờbpfq ng hợpinj p cầdlof n quâqano n trừipyw bịivik , thìbfxe trấlxge n Thanh-hózglh a, Nghệdscr -an, cózglh thểlxge lấlxge y binh đpkom ịivik a phưacpr ơgqru ng thàogck nh lậymtk p hai hiệdscr u quâqano n đpkom ưacpr a ra mặptlk t trậymtk n. Lộxmis Trưacpr ờbpfq ng-yêssvg n, Thiêssvg n-trưacpr ờbpfq ng mỗacpr i nơgqru i cũacpr ng cózglh thểlxge đpkom iềjfcb u đpkom ưacpr ợpinj c mộxmis t quâqano n nữoabg a. Xưacpr ởoabg ng đpkom ózglh ng chiếthxo n thuyềjfcb n Thăbpfq ng-long, Đetrv ôqano ng-triềjfcb u mớwxmk i hạivik thủpinj y thêssvg m năbpfq m mưacpr ơgqru i chiếthxo n thuyềjfcb n lớwxmk n, mộxmis t trăbpfq m chiếthxo n thuyềjfcb n nhỏvbhn đpkom ểlxge bổjpog xung ra trậymtk n.
Ỷlqbx -Lan tâqano u:
– Việdscr c phòacpr ng thủpinj Thăbpfq ng-long, hiệdscr n cózglh ba nghìbfxe n nữoabg thịivik -vệdscr , cộxmis ng vớwxmk i năbpfq m trăbpfq m võzlpd sinh thuộxmis c trưacpr ờbpfq ng Tháikih i-hàogck củpinj a sưacpr huynh Thưacpr ờbpfq ng-kiệdscr t, bẩqtef y trăbpfq m võzlpd sinh thuộxmis c trưacpr ờbpfq ng Long-thàogck nh củpinj a sưacpr thúikih c Tôqano n-Đetrv ảueny n. Nhưacpr vậymtk y đpkom ủpinj rồwezf i. Ngoàogck i ra, mặptlk t Nam thìbfxe cózglh võzlpd sinh trưacpr ờbpfq ng Sàogck i-sơgqru n, Đetrv ôqano ng-a. Phípinj a Bắbakk c cózglh võzlpd sinh trưacpr ờbpfq ng Tảueny n-viêssvg n, Mêssvg -linh, Tiêssvg u-sơgqru n. Quâqano n cáikih c lộxmis , cáikih c trấlxge n, hoàogck ng nam đpkom ưacpr ợpinj c lệdscr nh phảueny i ứpway ng trựgqru c. Ngay nhữoabg ng khi đpkom i làogck m cũacpr ng phảueny i mang vũacpr khípinj theo bêssvg n mìbfxe nh. Thiếthxo p đpkom ãgqru thiếthxo t lậymtk p xong hệdscr thốjsxk ng chạivik y chạivik m đpkom ểlxge chuyểlxge n lệdscr nh. Ngoàogck i ra thiếthxo p mưacpr ợpinj n đpkom ộxmis i Ưjpog ng-binh củpinj a Bắbakk c-biêssvg n đpkom ềjfcb phòacpr ng đpkom ưacpr ờbpfq ng bịivik nghẽpkom n, ngựgqru a trạivik m khôqano ng chạivik y đpkom ưacpr ợpinj c. Vềjfcb cáikih c bộxmis , phủpinj , lúikih c nàogck o cũacpr ng phảueny i cózglh ípinj t nhấlxge t mộxmis t vịivik lang trung, hay thịivik lang ứpway ng trựgqru c. Còacpr n đpkom ộxmis i nữoabg thịivik vệdscr củpinj a Thiêssvg n-Ninh đpkom ưacpr ợpinj c chia làogck m ba, chia cho Thiêssvg n-Ninh, Đetrv ộxmis ng-Thiêssvg n, Ngọzykq c-Nam, mỗacpr i ngưacpr ờbpfq i mộxmis t nghìbfxe n, đpkom ểlxge theo hộxmis vệdscr lưacpr ơgqru ng thựgqru c ra trậymtk n.
Lễmfbc bộxmis thưacpr ợpinj ng thưacpr Mai Cảueny nh-Tiêssvg n đpkom ứpway ng lêssvg n cung tay:
– Ngàogck y Đetrv inh-Mùssvg i (dưacpr ơgqru ng lịivik ch 5-3-1069), giờbpfq Thìbfxe n, xin tấlxge t cảueny thâqano n-vưacpr ơgqru ng, hoàogck ng-tửnnyl , côqano ng chúikih a, đpkom ạivik i thầdlof n, võzlpd tưacpr ớwxmk ng, đpkom ôqano đpkom ốjsxk c cózglh mặptlk t ởoabg sâqano n Long-trìbfxe đpkom ểlxge thềjfcb . Sau đpkom ózglh ba ngàogck y hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng sẽpkom ra bếthxo n Ngựgqru -long tuyêssvg n đpkom ọzykq c tháikih nh chỉjpog Nam chinh. Giờbpfq Mùssvg i, thìbfxe quâqano n lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Ai vắbakk ng mặptlk t sẽpkom bịivik giáikih ng mộxmis t cấlxge p, phạivik t bổjpog ng sáikih u tháikih ng, đpkom áikih nh 20 trưacpr ợpinj ng.
Ghi chúikih ,
Nguyêssvg n niêssvg n hiệdscr u Thuậymtk n-thiêssvg n thứpway 19 (1028) trong khi Khai-Quốjsxk c vưacpr ơgqru ng đpkom i sứpway Tốjsxk ng, ởoabg nhàogck vua Tháikih i-tổjpog bệdscr nh nặptlk ng, cáikih c vịivik em, con vua làogck Vũacpr -Đetrv ứpway c vưacpr ơgqru ng, Dựgqru c-Tháikih nh vưacpr ơgqru ng, Đetrv ôqano ng-Chinh vưacpr ơgqru ng làogck m phảueny n, mưacpr u cưacpr ớwxmk p ngôqano i. Khai-Quốjsxk c vưacpr ơgqru ng trởoabg vềjfcb dẹviin p đpkom ưacpr ợpinj c. Tưacpr ơgqru ng truyềjfcb n bấlxge y giờbpfq vua Tháikih i-tôqano ng còacpr n làogck Khai-Thiêssvg n vưacpr ơgqru ng, đpkom ưacpr ợpinj c thầdlof n Đetrv ồwezf ng-cổjpog (trốjsxk ng đpkom ồwezf ng) báikih o cho biếthxo t trưacpr ớwxmk c. Sau khi lêssvg n ngôqano i, vua cho lậymtk p đpkom ềjfcb n thờbpfq thầdlof n. Hàogck ng năbpfq m hoặptlk c mỗacpr i khi cózglh sựgqru , vua bắbakk t cáikih c quan đpkom ếthxo n đpkom ềjfcb n Đetrv ồwezf ng-cổjpog hoặptlk c sâqano n Long-trìbfxe thềjfcb . Lầdlof n nàogck y vua viễmfbc n chinh, cũacpr ng bắbakk t cáikih c quan thềjfcb , đpkom ểlxge tỏvbhn ngưacpr ờbpfq i ngưacpr ờbpfq i cùssvg ng mộxmis t lòacpr ng. Đetrv ạivik i-Việdscr t sửnnyl kýhktv toàogck n thưacpr , Lýhktv kỷnsnv , Tháikih i-tôqano ng hoàogck ng đpkom ếthxo kỷnsnv chéenpd p vềjfcb tụiuci c nàogck y nhưacpr sau:
«...Năbpfq m Mậymtk u-Thìbfxe n, niêssvg n hiệdscr u Thiêssvg n-thàogck nh nguyêssvg n niêssvg n...
... Phong tưacpr ớwxmk c vưacpr ơgqru ng cho thầdlof n núikih i Đetrv ồwezf ng-cổjpog (trốjsxk ng đpkom ồwezf ng), dựgqru ng miếthxo u đpkom ểlxge hàogck ng năbpfq m cúikih ng tếthxo . Xưacpr a, mộxmis t hôqano m trưacpr ớwxmk c khi ba vưacpr ơgqru ng làogck m phảueny n, vua mộxmis ng thấlxge y cózglh ngưacpr ờbpfq i xưacpr ng làogck thầdlof n núikih i Đetrv ồwezf ng-cổjpog nózglh i vớwxmk i vua vềjfcb việdscr c ba vưacpr ơgqru ng Vũacpr -Đetrv ứpway c, Đetrv ôqano ng-Chinh, Dựgqru c-Tháikih nh làogck m loạivik n, phảueny i đpkom em quâqano n dẹviin p ngay. Vua tỉjpog nh dậymtk y sai phòacpr ng bịivik , quảueny nhiêssvg n ứpway ng nghiệdscr m. Đetrv ếthxo n đpkom âqano y xuốjsxk ng chiếthxo u giao cho hữoabg u ty dựgqru ngmiếthxo u ởoabg bêssvg n hữoabg u thàogck nh Đetrv ạivik i-la, sau chùssvg a Tháikih nh-thọzykq , lấlxge y ngàogck y 25 tháikih ng ấlxge y, đpkom ắbakk p đpkom àogck n trong miếthxo u, cắbakk m cờbpfq xípinj , chỉjpog nh đpkom ốjsxk n đpkom ộxmis i ngũacpr , treo gưacpr ơgqru m dáikih o ởoabg trưacpr ớwxmk c thầdlof n vịivik , đpkom ọzykq c lờbpfq i thềjfcb rằlqbx ng:» Làogck m con bấlxge t hiếthxo u, làogck m tôqano i bấlxge t trung, xin thầdlof n minh giếthxo t chếthxo t». Cáikih c quan từipyw cửnnyl a Đetrv ôqano ng đpkom i vàogck o, đpkom ếthxo n trưacpr ớwxmk c thầdlof n vịivik cùssvg ng uốjsxk ng máikih u ăbpfq n thềjfcb , hàogck ng năbpfq m lấlxge y làogck m lệdscr thưacpr ờbpfq ng... »
Tểlxge -tưacpr ớwxmk ng Lýhktv -Đetrv ạivik o-Thàogck nh tuyêssvg n bốjsxk :
– Bãgqru i triềjfcb u.
Vìbfxe cuộxmis c nghịivik -sựgqru mậymtk t, nhạivik c côqano ng phảueny i ra khỏvbhn i khu vựgqru c, nêssvg n khôqano ng cózglh nhạivik c tấlxge u, lờbpfq i ca.
Nhàogck vua vớwxmk i Ỷlqbx -Lan thầdlof n phi đpkom ưacpr ợpinj c hai côqano ng chúikih a Đetrv ộxmis ng-Thiêssvg n, Thiêssvg n-Ninh hộxmis vệdscr trởoabg vềjfcb cung Ỷlqbx -Lan trong Hoàogck ng-thàogck nh.
Sáikih ng sớwxmk m ngàogck y Canh-Tuấlxge t, tháikih ng hai, năbpfq m Kỷnsnv -Dậymtk u, nhằlqbx m niêssvg n hiệdscr u Thiêssvg n-huốjsxk ng Bảueny o-tưacpr ợpinj ng thứpway nhìbfxe (dưacpr ơgqru ng lịivik ch, 8 tháikih ng 3 năbpfq m 1069), ngay từipyw sáikih ng sớwxmk m, hạivik m đpkom ộxmis i Bạivik ch-Đetrv ằlqbx ng, Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh đpkom ãgqru dàogck n ra dọzykq c sôqano ng Hồwezf ng, cờbpfq xípinj uy nghi, thủpinj y thủpinj gưacpr ơgqru m giáikih o sáikih ng ngờbpfq i. Hai hiệdscr u quâqano n Ngựgqru -long, Quảueny ng-tháikih nh dàogck n trêssvg n bờbpfq sôqano ng. Dâqano n chúikih ng, vợpinj con tưacpr ớwxmk ng sĩenpd nôqano nứpway c kéenpd o nhau đpkom ứpway ng xem cuộxmis c duyệdscr t binh củpinj a Đetrv ạivik i-Việdscr t hoàogck ng đpkom ếthxo .
Cuộxmis c hộxmis i thệdscr ởoabg sâqano n Long-trìbfxe , hếthxo t giờbpfq Ngọzykq làogck xong. Nhàogck vua lêssvg n xe dáikih t vàogck ng đpkom i trưacpr ớwxmk c. Phípinj a sau làogck xe củpinj a hoàogck ng-hậymtk u, Ỷlqbx -Lan thầdlof n phi, tháikih i-tửnnyl Càogck n-Đetrv ứpway c. Quâqano n túikih c vệdscr hộxmis giáikih tớwxmk i bàogck n thờbpfq liệdscr t tổjpog tộxmis c Việdscr t đpkom ặptlk t trêssvg n đpkom àogck i cao ngay bếthxo n sôqano ng. Nhàogck vua xuốjsxk ng xe, nguyêssvg n soáikih i Lýhktv -Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t đpkom i bêssvg n phảueny i, đpkom ôqano đpkom ốjsxk c phòacpr mãgqru Hoàogck ng-Kiệdscr n đpkom i bêssvg n tráikih i phụiuci c thịivik hoàogck ng đpkom ếthxo lêssvg n lễmfbc đpkom àogck i. Phípinj a dưacpr ớwxmk i đpkom àogck i làogck cáikih c đpkom ạivik i thầdlof n, đpkom ứpway ng thàogck nh hai hàogck ng văbpfq n võzlpd . Ba hồwezf i chiêssvg ng trốjsxk ng, ban nhạivik c cửnnyl bảueny n Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh, ca tụiuci ng đpkom ứpway c củpinj a Quốjsxk c-tổjpog , Quốjsxk c-mẫokyj u, rồwezf i lạivik i cửnnyl bàogck i Long-thọzykq .
Nhạivik c dứpway t, nhàogck vua lễmfbc Quốjsxk c-tổjpog , Liệdscr t-tổjpog , quan Văbpfq n-minh đpkom iệdscr n đpkom ạivik i họzykq c sĩenpd trao cho Lýhktv Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t bàogck i chiếthxo u. Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t tiếthxo p chiếthxo u, ôqano ng vậymtk n nộxmis i lựgqru c đpkom ọzykq c, nêssvg n tiếthxo ng truyềjfcb n đpkom i rấlxge t xa, đpkom ếthxo n nhữoabg ng thủpinj y thủpinj ngoàogck i khơgqru i cũacpr ng nghe rấlxge t rõzlpd :
Thừipyw a thiêssvg n hưacpr ng vậymtk n, Đetrv ạivik i-Việdscr t hoàogck ng đpkom ếthxo chiếthxo u viếthxo t:
Tộxmis c Việdscr t ta vốjsxk c gốjsxk c từipyw vua Thầdlof n-nôqano ng. Quốjsxk c-tổjpog Lạivik c-long, Quốjsxk c-mẫokyj u Âuaez u-cơgqru dựgqru ng thàogck nh Viêssvg m-bang ởoabg Nam-phưacpr ơgqru ng. Cho đpkom ếthxo n nay, trảueny i bốjsxk n nghìbfxe n năbpfq m dưacpr . Văbpfq n-hiếthxo n, pháikih p chếthxo , phong tụiuci c tộxmis c Việdscr t đpkom ãgqru thàogck nh hẳikih n mộxmis t nềjfcb n văbpfq n hózglh a rựgqru c rỡikih . Từipyw khi đpkom ứpway c Tháikih i-tổjpog ứpway ng lòacpr ng ngưacpr ờbpfq i, thuậymtk n lòacpr ng trờbpfq i kếthxo tụiuci c chípinj nh thốjsxk ng, lấlxge y đpkom ứpway c từipyw bi hỷnsnv xảueny củpinj a đpkom ứpway c Thếthxo -tôqano n, lấlxge y đpkom ứpway c nhâqano n, trọzykq ng đpkom ứpway c nghĩenpd a củpinj a Khổjpog ng-Mạivik nh cai trịivik dâqano n. Hózglh a nêssvg n việdscr c nộxmis i trịivik cựgqru c thịivik nh, khiếthxo n trăbpfq m họzykq âqano u ca, ấlxge m no, đpkom ứpway c củpinj a Tiêssvg n-hoàogck ng trảueny i khắbakk p nơgqru i.
Cáikih c nưacpr ớwxmk c cùssvg ng tộxmis c Việdscr t nhưacpr Xiêssvg m-la, Đetrv ạivik i-lýhktv , Châqano n-lạivik p, Lãgqru o-qua cùssvg ng vớwxmk i Đetrv ạivik i-Việdscr t ta kếthxo t hợpinj p trong thếthxo môqano i hởoabg răbpfq ng lạivik nh, giúikih p đpkom ỡikih lẫokyj n nhau, bảueny o vệdscr lẫokyj n nhau trong tìbfxe nh huyếthxo t tộxmis c; cáikih i thếthxo tốjsxk t đpkom ẹviin p ấlxge y trảueny i gầdlof n trăbpfq m năbpfq m.
Duy Chiêssvg m-thàogck nh, cùssvg ng gốjsxk c tộxmis c Việdscr t, nhưacpr ng mấlxge y trăbpfq m năbpfq m qua, bịivik giốjsxk ng ngưacpr ờbpfq i Mãgqru -lịivik -áikih , vốjsxk n dãgqru man, hung áikih c, lạivik i khôqano ng văbpfq n hózglh a; từipyw phưacpr ơgqru ng Nam đpkom ếthxo n xâqano m chiếthxo m, chúikih ng tàogck n pháikih văbpfq n hiếthxo n, giếthxo t ngưacpr ờbpfq i hiềjfcb n, cưacpr ớwxmk p ngôqano i vua, rồwezf i hung hăbpfq ng đpkom em quâqano n vưacpr ợpinj t biêssvg n thùssvg y vàogck o cưacpr ớwxmk p củpinj a giếthxo t ngưacpr ờbpfq i thuộxmis c vùssvg ng Thanh-Nghệdscr .
Than ôqano i! Dùssvg ta cózglh nhâqano n từipyw , dùssvg ngưacpr ờbpfq i Việdscr t cózglh rộxmis ng lưacpr ợpinj ng, thìbfxe cũacpr ng chỉjpog cózglh thểlxge tha thứpway cho chúikih ng mộxmis t lầdlof n, đpkom ôqano i chuyếthxo n, chứpway khôqano ng thểlxge đpkom ểlxge cho chúikih ng tiếthxo p tụiuci c cưacpr ớwxmk p pháikih , chéenpd m giếthxo t lưacpr ơgqru ng dâqano n mãgqru i mãgqru i. Ta đpkom ãgqru nhiềjfcb u lầdlof n sai sứpway vàogck o thốjsxk ng tráikih ch, chúikih a tôqano i chúikih ng vâqano ng dạivik , tạivik lỗacpr i, ta cũacpr ng rộxmis ng lưacpr ợpinj ng tha cho.
Nay Chếthxo -Củpinj cựgqru c kỳqano hung bạivik o, giếthxo t chúikih a cưacpr ớwxmk p ngôqano i, lạivik i dung túikih ng dưacpr đpkom ảueny ng Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o, bắbakk t dâqano n xung quâqano n, sưacpr u cao thuếthxo nặptlk ng, đpkom ểlxge chuẩqtef n bịivik đpkom áikih nh Châqano n-lạivik p, Đetrv ạivik i-Việdscr t. Nay ta đpkom em quâqano n nhâqano n nghĩenpd a vàogck o trưacpr ớwxmk c bắbakk t Chếthxo -Củpinj , sau diệdscr t kẻogck bạivik o, cứpway u trăbpfq m họzykq lậymtk p lạivik i nềjfcb n chípinj nh thốjsxk ng cho Chiêssvg m quốjsxk c.
Vậymtk y, từipyw tưacpr ớwxmk ng sĩenpd , cho tớwxmk i lưacpr ơgqru ng dâqano n, khi thấlxge y quâqano n ta đpkom ếthxo n đpkom âqano u, mởoabg cửnnyl a thàogck nh ra hàogck ng, khôqano ng nhữoabg ng đpkom ưacpr ợpinj c tha tộxmis i, gia đpkom ìbfxe nh thâqano n thuộxmis c, tôqano i tớwxmk , củpinj a cảueny i đpkom ưacpr ợpinj c bảueny o toàogck n, màogck còacpr n đpkom ưacpr ợpinj c giữoabg nguyêssvg n chứpway c tưacpr ớwxmk c. Kẻogck nàogck o tiếthxo p tụiuci c theo Chếthxo -Củpinj , chốjsxk ng lạivik i binh ta, thìbfxe thâqano n bịivik giếthxo t, gia thuộxmis c khózglh tráikih nh đpkom ưacpr ợpinj c toàogck n vẹviin n, củpinj a cảueny i bịivik xung côqano ng.
Vậymtk y ta cáikih o tri cho trăbpfq m họzykq Chiêssvg m quốjsxk c đpkom ưacpr ợpinj c biếthxo t. Hỡikih i ôqano i! Dâqano n Chiêssvg m, dâqano n Việdscr t vốjsxk n cùssvg ng mộxmis t tổjpog , chỉjpog vìbfxe đpkom ứpway a hung áikih c Chếthxo -Củpinj màogck gâqano y thàogck nh chiếthxo n tranh. Ta đpkom au xózglh t trong lòacpr ng, nhưacpr ng đpkom àogck nh phảueny i ra quâqano n khửnnyl bạivik o cứpway u trăbpfq m dâqano n.
Niêssvg n hiệdscr u Thiêssvg n-huốjsxk ng Bảueny o-tưacpr ợpinj ng thứpway nhìbfxe , tháikih ng hai ngàogck y Canh-Tuấlxge t.
Lýhktv -Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t vừipyw a đpkom ọzykq c hếthxo t, lậymtk p tứpway c hàogck ng trăbpfq m pháikih o thăbpfq ng thiêssvg n bay lêssvg n trờbpfq i, nổjpog tung hoáikih thàogck nh nhứpway ng bôqano ng sen mầdlof u trắbakk ng, ầdlof u hồwezf ng. Dâqano n chúikih ng, tưacpr ớwxmk ng sìbfxe reo hòacpr vang dộxmis i.
Đetrv ôqano -đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n đpkom i trưacpr ớwxmk c dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Đetrv ứpway c vua đpkom i cạivik nh nguyêssvg n soáikih i Lýhktv Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t xuốjsxk ng thuyềjfcb n Kim-phưacpr ợpinj ng. Ba hồwezf i chiêssvg ng trốjsxk ng vang rềjfcb n, cáikih c chiếthxo n hạivik m nhỏvbhn neo, xuôqano i giòacpr ng. Đetrv oàogck n thuyềjfcb n tớwxmk i cửnnyl a Đetrv ạivik i-an, thìbfxe men theo bờbpfq bểlxge , hưacpr ớwxmk ng Nam. Trêssvg n trờbpfq i, từipyw ng đpkom oàogck n Thầdlof n-ưacpr ng bay lưacpr ợpinj n. Nhàogck vua hỏvbhn i Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t:
– Nàogck y Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t, ngưacpr ờbpfq i cózglh nhớwxmk , cáikih ch đpkom âqano y 33 năbpfq m, ta vớwxmk i ngưacpr ờbpfq i gặptlk p nhau lầdlof n đpkom ầdlof u ởoabg đpkom iệdscr n Long-hoa khôqano ng?
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t ngơgqru ngáikih c hỏvbhn i lạivik i:
– Tâqano u, cózglh phảueny i hôqano m đpkom ózglh đpkom ứpway c Tháikih i-tổjpog ban yếthxo n cho hoàogck ng tộxmis c khôqano ng?
– Đetrv úikih ng vậymtk y, lầdlof n đpkom ózglh , trêssvg n sậymtk p củpinj a chưacpr vưacpr ơgqru ng đpkom ềjfcb u đpkom ầdlof y con cháikih u. Riêssvg ng sậymtk p củpinj a Quốjsxk c-phụiuci chỉjpog cózglh mìbfxe nh ngưacpr ơgqru i vớwxmk i Đetrv ỗacpr -lệdscr -Thanh. Khi Quốjsxk c-phụiuci dắbakk t ngưacpr ơgqru i đpkom ếthxo n chơgqru i vớwxmk i ta. Ta cầdlof m tay ngưacpr ơgqru i, Quốjsxk c-phụiuci dạivik y: « Hai trẻogck thâqano n thiệdscr n vớwxmk i nhau đpkom i. Sau nàogck y, tưacpr ơgqru ng lạivik i tộxmis c Việdscr t nằlqbx m trong tay hai ngưacpr ờbpfq i đpkom ấlxge y ». Rồwezf i khi đpkom ứpway c Tháikih i-tổjpog băbpfq ng hàogck , câqano u cuốjsxk i cùssvg ng củpinj a ngưacpr ờbpfq i nózglh i làogck : Tôqano ng nhi vớwxmk i Tuấlxge n nhi phảueny i luôqano n gầdlof n nhau. Kẻogck nàogck o chia rẽpkom hai trẻogck , phảueny i đpkom em tru diệdscr t ngay. Bâqano y giờbpfq quảueny ứpway ng nghiệdscr m vậymtk y. Trờbpfq i sinh ra ta đpkom ểlxge làogck m vua, thìbfxe trờbpfq i cũacpr ng sinh ra ngưacpr ờbpfq i đpkom ểlxge làogck m tưacpr ớwxmk ng. Hai ta tuy nghĩenpd a làogck vua tôqano i, nhưacpr ng tìbfxe nh thìbfxe thựgqru c làogck đpkom ôqano i bạivik n thâqano n nhấlxge t. (Xin đpkom ọzykq c Thuậymtk n-thiêssvg n di sửnnyl cùssvg ng táikih c giảueny , do Xuâqano n-thu ấlxge n hàogck nh). Kỳqano phạivik t Chiêssvg m nàogck y, chúikih ng ta cózglh nêssvg n theo gưacpr ơgqru ng nhữoabg ng lầdlof n trưacpr ớwxmk c chăbpfq ng?
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t cảueny m đpkom ộxmis ng vôqano cùssvg ng, vìbfxe ôqano ng khôqano ng ngờbpfq nhàogck vua còacpr n nhớwxmk rõzlpd nhữoabg ng kỷnsnv niệdscr m nhưacpr vậymtk y. Ôidcg ng suy nghĩenpd mộxmis t láikih t rồwezf i tâqano u:
– Thờbpfq i đpkom ứpway c Tháikih i-tổjpog , Tháikih i-tôqano ng quáikih nhâqano n đpkom ứpway c, nêssvg n mỗacpr i khi phạivik t Chiêssvg m xong lạivik i rúikih t vềjfcb , trảueny đpkom ấlxge t cho chúikih ng. Cáikih c ngưacpr ờbpfq i nghĩenpd đpkom ếthxo n tinh thầdlof n tộxmis c Việdscr t, muốjsxk n duy trìbfxe Chiêssvg m-quốjsxk c. Cho đpkom ếthxo n nay, trăbpfq m ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m, chỉjpog cózglh khoảueny ng mưacpr ờbpfq i ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, còacpr n lạivik i làogck giốjsxk ng Mãgqru -lịivik -áikih . Cáikih i ưacpr ớwxmk c vọzykq ng Việdscr t, Chiêssvg m sốjsxk ng trong tinh thầdlof n bìbfxe nh đpkom ẳikih ng e khôqano ng hy vọzykq ng táikih i tạivik o. Đetrv ãgqru khôqano ng táikih i tạivik o, thìbfxe ta phảueny i diệdscr t cáikih i mầdlof m đpkom âqano m sau lưacpr ng ta đpkom i.
– Ngưacpr ờbpfq i tâqano u chípinj nh hợpinj p ýhktv ta. Lầdlof n nàogck y ra quâqano n, phảueny i tráikih nh chéenpd m giếthxo t. Ta bắbakk t đpkom ưacpr ợpinj c tùssvg hàogck ng binh, tổjpog chứpway c thàogck nh đpkom ạivik o quâqano n, mang lêssvg n trấlxge n Bắbakk c-biêssvg n, cưacpr ớwxmk i vợpinj Việdscr t cho họzykq . Chỉjpog ípinj t lâqano u sau họzykq sẽpkom thàogck nh ngưacpr ờbpfq i Việdscr t. Trong khi đpkom ózglh ta lấlxge y mộxmis t vàogck i lộxmis củpinj a Chiêssvg m làogck m đpkom ấlxge t mìbfxe nh, đpkom ặptlk t làogck m quậymtk n huyệdscr n, rồwezf i di dâqano n du thủpinj , du thựgqru c, dâqano n nghèokyj o cáikih c nơgqru i vàogck o làogck m ăbpfq n. Chỉjpog trong vòacpr ng hai mưacpr ơgqru i năbpfq m, đpkom ấlxge t đpkom ózglh thàogck nh đpkom ấlxge t mìbfxe nh. Rồwezf i cáikih c đpkom ờbpfq i sau kếthxo tụiuci c nhưacpr thếthxo , thìbfxe trong vòacpr ng trăbpfq m năbpfq m, khôqano ng cầdlof n thuyếthxo t phụiuci c, chinh chiếthxo n, đpkom ấlxge t Chiêssvg m cũacpr ng trởoabg vềjfcb thàogck nh đpkom ấlxge t Việdscr t. Nhưacpr ng trẫokyj m...
Nhàogck vua ngừipyw ng lạivik i, nhìbfxe n lêssvg n trờbpfq i, chau màogck y tỏvbhn vẻogck đpkom ăbpfq m chiêssvg u. Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t hỏvbhn i:
– Dưacpr ờbpfq ng nhưacpr bệdscr hạivik thấlxge y cózglh đpkom iềjfcb u gìbfxe khózglh khăbpfq n chăbpfq ng?
– Đetrv úikih ng thếthxo . Nếthxo u mìbfxe nh chiếthxo m đpkom ấlxge t, tấlxge t dâqano n Chiêssvg m bỏvbhn đpkom i, dâqano n Việdscr t tớwxmk i lấlxge y đpkom ấlxge t làogck m ăbpfq n, thìbfxe dâqano n Chiêssvg m sẽpkom phẫokyj n uấlxge t, nhấlxge t loạivik t đpkom ứpway ng lêssvg n phụiuci c thùssvg , quấlxge y rốjsxk i Nam biêssvg n ta đpkom ểlxge đpkom òacpr i đpkom ấlxge t. Ta sẽpkom phảueny i chinh chiếthxo n nhiềjfcb u.
– Tâqano u, mìbfxe nh phảueny i tìbfxe m cho ra mộxmis t phưacpr ơgqru ng cáikih ch. Tỷnsnv nhưacpr Liêssvg u đpkom ãgqru áikih p dụiuci ng vớwxmk i Tốjsxk ng.
– Vụiuci Liêssvg u vớwxmk i Tốjsxk ng ra sao?
– Sau chiếthxo n tranh Liêssvg u-Tốjsxk ng. Tốjsxk ng bạivik i, cầdlof u hòacpr a. Liêssvg u cho, bắbakk t mỗacpr i năbpfq m phảueny i nộxmis p nàogck o vàogck ng, nàogck o ngọzykq c, nàogck o lụiuci a, rồwezf i cắbakk t đpkom ấlxge t cho Liêssvg u. Vậymtk y bâqano y giờbpfq ta thắbakk ng Chiêssvg m cũacpr ng khôqano ng giếthxo t chúikih a, tàogck n pháikih tôqano ng miếthxo u, lăbpfq ng tẩqtef m củpinj a Chếthxo -Củpinj . Ta đpkom uổjpog i y tớwxmk i lộxmis cựgqru c Nam, rồwezf i sai sứpway đpkom ếthxo n ra âqano n cho y phảueny i nộxmis p vàogck ng bạivik c, gỗacpr quýhktv , bắbakk t chịivik u binh dịivik ch, bắbakk t cắbakk t đpkom ấlxge t. Dĩenpd nhiêssvg n y ưacpr ng chịivik u. Bấlxge y giờbpfq ta chiếthxo m đpkom ấlxge t, dâqano n Chiêssvg m khôqano ng oáikih n ta, màogck oáikih n Chếthxo -Củpinj . Trong nưacpr ớwxmk c sẽpkom cózglh nhiềjfcb u mầdlof m mózglh ng chốjsxk ng đpkom ốjsxk i. Y cai trịivik nưacpr ớwxmk c, màogck phảueny i lo đpkom ốjsxk i nộxmis i, cáikih i sứpway c mạivik nh khôqano ng còacpr n đpkom ủpinj đpkom ểlxge chốjsxk ng ta nữoabg a.
– Nếthxo u nhưacpr dâqano n chúikih ng nổjpog i lêssvg n chốjsxk ng y, lậymtk t đpkom ổjpog y thìbfxe sao?
– Thếthxo thìbfxe càogck ng tốjsxk t. Trong lúikih c Chiêssvg m cózglh nộxmis i chiếthxo n, ta kéenpd o quâqano n tớwxmk i biêssvg n giớwxmk i chờbpfq đpkom ợpinj i. Khi bêssvg n nàogck o yếthxo u, ta chi việdscr n bêssvg n đpkom ózglh , đpkom áikih nh bêssvg n mạivik nh. Sau khi giúikih p bêssvg n yếthxo u cầdlof m quyềjfcb n, ta lạivik i yêssvg u sáikih ch đpkom òacpr i họzykq cắbakk t đpkom ấlxge t. Đetrv iềjfcb u ta nêssvg n hếthxo t sứpway c thậymtk n trọzykq ng, làogck trong vùssvg ng đpkom ấlxge t Chiêssvg m nhưacpr ờbpfq ng cho ta, ta cắbakk t cửnnyl mộxmis t sốjsxk ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m làogck m quan. Ta lạivik i ưacpr u đpkom ãgqru i, giảueny m thuếthxo cho họzykq . Tiềjfcb n, vàogck ng, bạivik c Chiêssvg m phảueny i nộxmis p cho ta, ta đpkom em tu bổjpog đpkom ưacpr ờbpfq ng xáikih , mởoabg mang họzykq c hàogck nh, chu cấlxge p cho ngưacpr ờbpfq i Việdscr t gốjsxk c Chiêssvg m làogck m ăbpfq n. Khi thi tuyểlxge n quan lạivik i, ta giảueny m đpkom iềjfcb u kiệdscr n khózglh khăbpfq n cho ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m. Ta lạivik i khuyếthxo n khípinj ch hôqano n nhâqano n Chiêssvg m-Việdscr t. Nhưacpr thếthxo tiếthxo ng làogck nh đpkom ồwezf n vềjfcb nưacpr ớwxmk c Chiêssvg m rằlqbx ng làogck m con dâqano n Đetrv ạivik i-Việdscr t sưacpr ớwxmk ng hơgqru n làogck m dâqano n Chiêssvg m. Nhữoabg ng vùssvg ng đpkom ấlxge t Chiêssvg m cai trịivik đpkom ềjfcb u ngửnnyl a cổjpog trôqano ng vềjfcb ta.
Nhàogck vua suýhktv t xoa:
– Thựgqru c làogck diệdscr u sáikih ch.
Bẩqtef y ngàogck y sau làogck ngàogck y Đetrv inh-Tỵzksp (15-03-1069) thuyềjfcb n đpkom ang đpkom i, thìbfxe tin báikih o:
– Đetrv ãgqru tớwxmk i vùssvg ng biểlxge n Nghệdscr -an. Cózglh thuyềjfcb n củpinj a côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh từipyw trong bờbpfq chởoabg lưacpr ơgqru ng thựgqru c nưacpr ớwxmk c ngọzykq t tiếthxo p tếthxo .
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t khen:
– Côqano ng chúikih a Thiêssvg n-ninh đpkom úikih ng làogck «bàogck chúikih a kho Đetrv ạivik i-Việdscr t ».
Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t vừipyw a dứpway t lờbpfq i, thìbfxe mộxmis t cơgqru n mưacpr a Xuâqano n nho nhỏvbhn tớwxmk i. Mặptlk t trờbpfq i chiếthxo u xuyêssvg n vàogck o đpkom áikih m mưacpr a trêssvg n thuyềjfcb n Kim-Phưacpr ợpinj ng, giốjsxk ng nhưacpr hìbfxe nh con rồwezf ng vàogck ng vĩenpd đpkom ạivik i uốjsxk n khúikih c. Binh sĩenpd cáikih c thuyềjfcb n kháikih c cùssvg ng lêssvg n khoang nhìbfxe n rồwezf ng vàogck ng, cấlxge t tiếthxo ng reo:
– Vạivik n tuếthxo ! Vạivik n tuếthxo .
Sang ngàogck y Canh-Thâqano n (dưacpr ơgqru ng lịivik ch 18-3) trờbpfq i lạivik i mưacpr a, rồwezf ng vàogck ng lạivik i hiệdscr n lêssvg n. Binh tưacpr ớwxmk ng háikih o hứpway c reo hòacpr . Nhàogck vua cùssvg ng Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t, Hoàogck ng-Kiêssvg n đpkom ang đpkom ứpway ng trêssvg n soáikih i thuyềjfcb n Kim-phưacpr ợpinj ng xem rồwezf ng vàogck ng, thìbfxe mộxmis t cặptlk p Thầdlof n-ưacpr ng từipyw trong đpkom ấlxge t liếthxo n bay tớwxmk i. Ưjpog ng-binh lấlxge y thưacpr ởoabg ốjsxk ng tre dưacpr ớwxmk i châqano n rồwezf i đpkom em trìbfxe nh cho Lýhktv -Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t. Ôidcg ng đpkom ọzykq c đpkom i, đpkom ọzykq c lạivik i hai lầdlof n rồwezf i tâqano u vớwxmk i nhàogck vua:
– Tâqano u bệdscr hạivik đpkom oàogck n quâqano n củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng theo đpkom ưacpr ờbpfq ng Tâqano y Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n đpkom ang tiếthxo n dầdlof n vềjfcb Nam, khôqano ng cózglh gìbfxe trởoabg ngạivik i. Còacpr n đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng xuấlxge t pháikih t từipyw ảueny i Nam-giớwxmk i vưacpr ợpinj t núikih i tiếthxo n vàogck o khu đpkom ồwezf ng bằlqbx ng Bốjsxk -cháikih nh thìbfxe Chiêssvg m đpkom ãgqru dàogck n quâqano n từipyw trưacpr ớwxmk c, hàogck ng ngũacpr chỉjpog nh tềjfcb chờbpfq đpkom ợpinj i. Quâqano n Chiêssvg m rấlxge t tinh nhuệdscr , cổjpog đpkom eo khăbpfq n đpkom ỏvbhn nhưacpr Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t. Cuộxmis c chiếthxo n diễmfbc n ra vôqano cùssvg ng khốjsxk c liệdscr t. Hiệdscr n chưacpr a cózglh kếthxo t quảueny .
Ngàogck y Ấtprw t-Sửnnyl u ( dưacpr ơgqru ng lịivik ch 23-3-1069), thuyềjfcb n tiếthxo n tớwxmk i gầdlof n cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr . Đetrv ôqano -đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n cho hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh đpkom i bêssvg n phảueny i. Hạivik m đpkom ộxmis i Thầdlof n-phùssvg đpkom i bêssvg n tráikih i, đpkom ểlxge trốjsxk ng khoảueny ng giữoabg a. Hạivik m đpkom ộxmis i Bạivik ch-đpkom ằlqbx ng đpkom i giữoabg a, nhưacpr ng ởoabg sau khoảueny ng mưacpr ờbpfq i dặptlk m. Cờbpfq đpkom ỏvbhn phấlxge t lêssvg n, ba hạivik m đpkom ộxmis i, hàogck ng lốjsxk i ngay thẳikih ng tiếthxo n vàogck o cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr .
Xa xa, đpkom ãgqru nhìbfxe n thấlxge y đpkom ấlxge t liềjfcb n. Chiếthxo n hạivik m Chiêssvg m đpkom ậymtk u sáikih t bờbpfq biểlxge n, nằlqbx m im lìbfxe m nhưacpr khôqano ng cózglh ngưacpr ờbpfq i đpkom iềjfcb u khiểlxge n. Buồwezf m cũacpr ng khôqano ng thấlxge y dưacpr ơgqru ng lêssvg n. Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t hỏvbhn i đpkom ôqano đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n:
– Phòacpr -mãgqru , dưacpr ờbpfq ng nhưacpr Chiêssvg m dùssvg ng kếthxo khôqano ng thàogck nh chăbpfq ng?
Chípinj nh đpkom ôqano -đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n cũacpr ng đpkom ang kinh ngạivik c khôqano ng ípinj t. Ôidcg ng cầdlof m cờbpfq phấlxge t cho hạivik m đpkom ộxmis i Bạivik ch-đpkom ằlqbx ng, Thầdlof n-phùssvg ngừipyw ng lạivik i, chỉjpog đpkom ểlxge mìbfxe nh hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh tiếthxo n vàogck o cửnnyl a biểlxge n. Thìbfxe nh lìbfxe nh trêssvg n bờbpfq trốjsxk ng thúikih c vang dộxmis i, rồwezf i cửnnyl a trậymtk n Chiêssvg m mởoabg rộxmis ng, khoảueny ng mộxmis t trăbpfq m thuyềjfcb n nhỏvbhn , trêssvg n chởoabg đpkom ầdlof y thủpinj y thủpinj , vừipyw a đpkom áikih nh trốjsxk ng reo hòacpr vừipyw a ra khơgqru i.
Tạivik i hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh, đpkom ôqano -đpkom ốjsxk c Trầdlof n-Lâqano m trấlxge n ởoabg trung ưacpr ơgqru ng, Ngôqano Thưacpr ờbpfq ng-Hiếthxo n chỉjpog huy cáikih nh phảueny i, Nguyễmfbc n-An chỉjpog huy cáikih nh tráikih i. Tấlxge t cảueny cáikih c chiếthxo n thuyềjfcb n đpkom ềjfcb u dưacpr ơgqru ng buồwezf m, thủpinj y thủpinj ngồwezf i vàogck o vịivik trípinj chiếthxo n đpkom ấlxge u. Nhưacpr ng đpkom áikih m thuyềjfcb n nhỏvbhn củpinj a Chiêssvg m từipyw từipyw dừipyw ng lạivik i chờbpfq đpkom ợpinj i. Khi hai đpkom ộxmis i quâqano n bơgqru i tớwxmk i gầdlof n nhau, thìbfxe đpkom áikih m thủpinj y thủpinj Chiêssvg m cùssvg ng dưacpr ơgqru ng cung buôqano ng mộxmis t loạivik t têssvg n, rồwezf i thuyềjfcb n quay mộxmis t vòacpr ng bỏvbhn chạivik y.
Từipyw xa, đpkom ôqano -đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n vộxmis i phấlxge t cờbpfq cho hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh ngừipyw ng lạivik i. Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Sao vậymtk y?
– Tâqano u, dưacpr ờbpfq ng nhưacpr Chiêssvg m dụiuci đpkom ịivik ch, hay làogck m kếthxo hưacpr binh.
Quảueny nhiêssvg n khi hạivik m đpkom ộxmis i Việdscr t ngừipyw ng tiếthxo n, thìbfxe đpkom oàogck n chiếthxo n thuyềjfcb n nhỏvbhn củpinj a Chiêssvg m lậymtk p tứpway c quay lạivik i đpkom áikih nh trốjsxk ng reo hòacpr , bắbakk n têssvg n.
Mộxmis t chiếthxo c thuyềjfcb n duyêssvg n tốjsxk c từipyw hạivik m đpkom ộxmis i Thầdlof n-phùssvg chèokyj o tớwxmk i soáikih i hạivik m Kim-phưacpr ợpinj ng. Tôqano n-Đetrv ảueny n nhảueny y lêssvg n sàogck n thuyềjfcb n. Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Sưacpr thúikih c nghĩenpd sao?
– Cózglh lẽpkom Chiêssvg m dùssvg ng kếthxo « dĩenpd tậymtk t đpkom ãgqru i lao » (lấlxge y khoẻogck , đpkom áikih nh mệdscr t). Ta cũacpr ng cho quâqano n buôqano ng neo nghỉjpog ngơgqru i xem sao.
Cáikih c chiếthxo n thuyềjfcb n nhỏvbhn củpinj a Chiêssvg m reo hòacpr khiêssvg u khípinj ch, nhưacpr ng thủpinj y quâqano n Việdscr t vẫokyj n bấlxge t đpkom ộxmis ng. Tìbfxe nh trạivik ng đpkom ózglh kéenpd o dàogck i cho đpkom ếthxo n gầdlof n trưacpr a, thìbfxe trêssvg n bờbpfq pháikih t ba tiếthxo ng pháikih o lớwxmk n, rồwezf i cáikih c chiếthxo n thuyềjfcb n Chiêssvg m lớwxmk n nhỏvbhn , hàogck ng lốjsxk i ngay thẳikih ng, thủpinj y thủpinj lêssvg n sàogck n ứpway ng chiếthxo n, trốjsxk ng thúikih c vang dộxmis i tiếthxo n ra theo đpkom ộxmis i hìbfxe nh rẻogck quạivik t: hai hạivik m đpkom ộxmis i hai bêssvg n, phípinj a sau mộxmis t hạivik m đpkom ộxmis i.
Đetrv ôqano -đpkom ốjsxk c Hoàogck ng-Kiệdscr n phấlxge t cờbpfq cho hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh chia làogck m hai mũacpr i, ứpway ng chiếthxo n. Hạivik m đpkom ộxmis i Thầdlof n-phùssvg dàogck n ra thàogck nh mộxmis t hàogck ng ngang phípinj a sau hạivik m đpkom ộxmis i Đetrv ộxmis ng-đpkom ìbfxe nh. Khi quâqano n vừipyw a lọzykq t vàogck o tầdlof m têssvg n, cảueny hai bêssvg n đpkom ềjfcb u dùssvg ng láikih chắbakk n núikih p, rồwezf i bắbakk n sang nhau. Nhưacpr ng chỉjpog bắbakk n đpkom ưacpr ợpinj c ba loạivik t, thìbfxe cáikih c chiếthxo n hạivik m lẫokyj n vàogck o nhau. Thủpinj y thủpinj dùssvg ng gưacpr ơgqru m đpkom ao chéenpd m nhau phầdlof m phậymtk p.
Giữoabg a lúikih c hai bêssvg n đpkom ang đpkom âqano m chéenpd m nhau chípinj mạivik ng, thìbfxe từipyw nhữoabg ng chiếthxo n hạivik m Chiêssvg m ởoabg phípinj a sau, họzykq dùssvg ng máikih y bắbakk n nhữoabg ng tráikih i cầdlof u nhỏvbhn bằlqbx ng quảueny bưacpr ởoabg i bay sang chiếthxo n hạivik m Việdscr t. Khi nhữoabg ng quảueny cầdlof u rơgqru i xuốjsxk ng thìbfxe pháikih t nổjpog , rồwezf i khózglh i bay mịivik t mờbpfq . Thủpinj y thủpinj Việdscr t ngửnnyl i phảueny i khózglh i, châqano n tay búikih n rủpinj n, ngãgqru lăbpfq n ra sàogck n, hoặptlk c rơgqru i xuốjsxk ng biểlxge n.
Từipyw phípinj a sau, Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t kêssvg u lớwxmk n:
– Đetrv ộxmis c tốjsxk Xípinj ch-tràogck -luyệdscr n.
Nhàogck vua hỏvbhn i:
– Đetrv ộxmis c tốjsxk Xípinj ch-tràogck luyệdscr n làogck gìbfxe vậymtk y?
– Đetrv ózglh làogck thứpway đpkom ộxmis c tốjsxk do Nhậymtk t-Hồwezf lãgqru o nhâqano n mang từipyw Tâqano y-vựgqru c vềjfcb . Thứpway nàogck y gồwezf m hai chấlxge t lỏvbhn ng chứpway a trong mộxmis t tráikih i cầdlof u. Khi bắbakk n sang hàogck ng ngũacpr ta, tráikih i cầdlof u bịivik vỡikih , hai đpkom ộxmis c tốjsxk lẫokyj n vàogck o nhau, pháikih t thàogck nh tiếthxo ng nổjpog , rồwezf i cháikih y, sinh ra khózglh i. Ai hípinj t phảueny i thìbfxe châqano n tay têssvg liệdscr t.
Hoàogck ng-Kiệdscr n khôqano ng hổjpog làogck đpkom ạivik i đpkom ôqano đpkom ốjsxk c. Ôidcg ng phấlxge t cờbpfq , cho toàogck n bộxmis cáikih c thuyềjfcb n nhỏvbhn , cùssvg ng duyêssvg n tốjsxk c vọzykq t lêssvg n, xôqano ng vàogck o hai bêssvg n hôqano ng đpkom ộxmis i hìbfxe nh thủpinj y quâqano n Chiêssvg m. Nhữoabg ng đpkom ộxmis i võzlpd sĩenpd cảueny m tửnnyl củpinj a cáikih c võzlpd pháikih i từipyw thuyềjfcb n nhỏvbhn tung mìbfxe nh lêssvg n chiếthxo n hạivik m lớwxmk n củpinj a Chiêssvg m chéenpd m giếthxo t. Lậymtk p tứpway c đpkom ộxmis i quâqano n phózglh ng đpkom ộxmis c chấlxge t bịivik hỗacpr n loạivik n. Đetrv ếthxo n đpkom âqano y, cờbpfq bêssvg n soáikih i thuyềjfcb n Chiêssvg m phấlxge t lêssvg n, cáikih c chiếthxo n thuyềjfcb n củpinj a họzykq quay trởoabg lạivik i. Hoàogck ng-Kiệdscr n cũacpr ng phấlxge t cờbpfq cho hạivik m đpkom ộxmis i Việdscr t lùssvg i ra khơgqru i.
Trờbpfq i tốjsxk i dầdlof n.
Hoàogck ng-Kiệdscr n ra lệdscr nh cho cáikih c hạivik m đpkom ộxmis i kếthxo t thàogck nh trậymtk n hìbfxe nh tam giáikih c ởoabg ngoàogck i khơgqru i đpkom ểlxge quâqano n nghỉjpog . Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t phấlxge t cờbpfq , mờbpfq i cáikih c tưacpr ớwxmk ng soáikih i vềjfcb thuyềjfcb n Kim-phưacpr ợpinj ng họzykq p.
Tôqano n-Đetrv ảueny n than:
– Chúikih ng ta phảueny i tựgqru nhậymtk n rằlqbx ng trậymtk n vừipyw a rồwezf i tuy thiệdscr t hạivik i nhâqano n mạivik ng, chiếthxo n thuyềjfcb n hai bêssvg n ngang nhau, nhưacpr ng mìbfxe nh bạivik i. Tếthxo -táikih c củpinj a mìbfxe nh khôqano ng biếthxo t đpkom ưacpr ợpinj c quâqano n Chiêssvg m cózglh đpkom ộxmis c tốjsxk Xípinj ch-tràogck -luyệdscr n. Chúikih ng đpkom ãgqru cho quâqano n củpinj a chúikih ng uốjsxk ng thuốjsxk c giảueny i trưacpr ớwxmk c, nêssvg n vôqano sựgqru . Còacpr n ta thìbfxe khôqano ng.
Nguyễmfbc n-An hỏvbhn i:
– Thưacpr a quâqano n sưacpr , hiệdscr n cózglh hơgqru n hai trăbpfq m thủpinj y thủpinj bịivik mêssvg man, vậymtk y nêssvg n chởoabg vềjfcb Đetrv ạivik i-Việdscr t, hay đpkom ểlxge trêssvg n thuyềjfcb n?
Tôqano n-Đetrv ảueny n an ủpinj i:
– Cứpway đpkom ểlxge đpkom ózglh . Phàogck m trúikih ng đpkom ộxmis c tốjsxk nàogck y, thìbfxe ba giờbpfq sau dùssvg khôqano ng uốjsxk ng thuốjsxk c giảueny i cũacpr ng tỉjpog nh dậymtk y. Ta phảueny i cho Thầdlof n-ưacpr ng chuyểlxge n thơgqru vềjfcb Vạivik n-thảueny o sơgqru n trang, xin Hoàogck ng-Giang cưacpr sĩenpd gửnnyl i thuốjsxk c giảueny i tớwxmk i gấlxge p. Thưacpr từipyw đpkom âqano y vềjfcb tớwxmk i nơgqru i ípinj t ra làogck hai giờbpfq . Chếthxo thuốjsxk c cũacpr ng phảueny i ba giờbpfq , gửnnyl i ra mấlxge t hai giờbpfq nữoabg a. Nhưacpr vậymtk y ta mấlxge t bẩqtef y giờbpfq . Trong bẩqtef y giờbpfq đpkom ózglh , ta phảueny i đpkom ềjfcb phòacpr ng quâqano n Chiêssvg m tấlxge n côqano ng.
Ôidcg ng viếthxo t thưacpr , rồwezf i sai Ưjpog ng-binh chuyểlxge n đpkom i liềjfcb n.
Vua tôqano i còacpr n đpkom ang nghịivik kếthxo , thìbfxe Ưjpog ng-binh trìbfxe nh lêssvg n hai bứpway c thưacpr . Lýhktv -Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t vộxmis i mởoabg thưacpr ra xem, đpkom ózglh làogck tấlxge u chưacpr ơgqru ng củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng vàogck Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng. Ôidcg ng trìbfxe nh thơgqru củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng trưacpr ớwxmk c:
– Tâqano u Hoàogck ng-thưacpr ợpinj ng, đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng tớwxmk i núikih i Tàogck -lầdlof m (nay thuộxmis c Tâqano y Saravane, Ai-lao) thìbfxe gặptlk p mộxmis t đpkom ạivik o binh Chiêssvg m đpkom ózglh ng đpkom ồwezf n áikih n mấlxge t đpkom ưacpr ờbpfq ng đpkom i. Quâqano n Chiêssvg m tuy chỉjpog vàogck i nghìbfxe n ngưacpr ờbpfq i, nhưacpr ng thủpinj ởoabg trêssvg n núikih i cao, vưacpr ơgqru ng cho quâqano n leo núikih i tấlxge n côqano ng màogck vôqano hiệdscr u. Vưacpr ơgqru ng quan sáikih t đpkom ồwezf n thìbfxe thấlxge y dưacpr ờbpfq ng nhưacpr chúikih ng mớwxmk i tớwxmk i đpkom ózglh ng ởoabg đpkom âqano y.
Ôidcg ng trìbfxe nh thưacpr củpinj a Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng:
– Còacpr n Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng. Sau khi quâqano n củpinj a vưacpr ơgqru ng giao chiếthxo n vớwxmk i Chiêssvg m mộxmis t trậymtk n bấlxge t phâqano n thắbakk ng bạivik i, Chiêssvg m rúikih t vàogck o thàogck nh Bốjsxk -cháikih nh cốjsxk thủpinj khôqano ng ra. Vưacpr ơgqru ng vẫokyj n vâqano y thàogck nh, đpkom áikih nh cầdlof m chừipyw ng nhưacpr kếthxo củpinj a Tôqano n sưacpr thúikih c.
Nhàogck vua hỏvbhn i Tôqano n-Đetrv ảueny n:
– Sưacpr thúikih c nghĩenpd sao?
Tôqano n-Đetrv ảueny n hỏvbhn i Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t:
– Cháikih u cózglh ýhktv gìbfxe khôqano ng?
– Thưacpr a sưacpr thúikih c, từipyw trưacpr ớwxmk c đpkom ếthxo n giờbpfq , mỗacpr i khi Nam chinh, ta đpkom ềjfcb u đpkom i bằlqbx ng hai đpkom ưacpr ờbpfq ng cổjpog đpkom iểlxge n. Mộxmis t làogck đpkom ưacpr ờbpfq ng thủpinj y, hai làogck đpkom ưacpr ờbpfq ng bộxmis . Ta chưacpr a từipyw ng đpkom i đpkom ưacpr ờbpfq ng thưacpr ợpinj ng đpkom ạivik o Tâqano y Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n bao giờbpfq . Nay lầdlof n đpkom ầdlof u ta dùssvg ng lốjsxk i đpkom áikih nh táikih o bạivik o, màogck chúikih ng biếthxo t đpkom ưacpr ợpinj c, đpkom ózglh ng quâqano n chỗacpr hiểlxge m yếthxo u, dựgqru a đpkom ịivik a thếthxo , lấlxge y ípinj t quâqano n, chốjsxk ng nhiềjfcb u quâqano n. Vềjfcb mặptlk t biểlxge n, chúikih ng cầdlof m cựgqru kéenpd o dàogck i cuộxmis c chiếthxo n. Nhưacpr vậymtk y chứpway ng tỏvbhn hai đpkom iềjfcb u. Mộxmis t làogck kếthxo hoạivik ch củpinj a ta bịivik gian tếthxo báikih o cho chúikih ng. Hai làogck chúikih ng rấlxge t kinh nghiệdscr m việdscr c dụiuci ng binh. Bâqano y giờbpfq ta phảueny i đpkom ổjpog i kếthxo hoạivik ch hoàogck n toàogck n.
Ôidcg ng tâqano u vớwxmk i nhàogck vua:
– Kếthxo cũacpr khôqano ng dùssvg ng đpkom ưacpr ợpinj c nữoabg a, xin hoàogck ng thưacpr ợpinj ng cho đpkom ổjpog i kếthxo mớwxmk i.
Nhàogck vua chuẩqtef n tấlxge u:
– Xin sưacpr thúikih c cho đpkom ổjpog i kếthxo , nhưacpr ng ta phảueny i làogck m sao đpkom ểlxge giặptlk c tưacpr ởoabg ng ta vẫokyj n chưacpr a thay đpkom ổjpog i, rồwezf i thìbfxe nh lìbfxe nh đpkom áikih nh nhưacpr séenpd t nổjpog , cózglh vậymtk y mớwxmk i dễmfbc thàogck nh côqano ng.
– Chỉjpog dụiuci củpinj a hoàogck ng thưacpr ợpinj ng rấlxge t hợpinj p vớwxmk i ýhktv thầdlof n.
Ôidcg ng chỉjpog vàogck o bảueny n đpkom ồwezf :
– Bâqano y giờbpfq thếthxo nàogck y, trưacpr ớwxmk c kia mặptlk t biểlxge n làogck thựgqru c, mặptlk t bộxmis làogck hưacpr . Ta đpkom ổjpog i: cảueny bộxmis , lẫokyj n biểlxge n đpkom ềjfcb u làogck hưacpr . Ta dùssvg ng kỳqano binh thựgqru c táikih o bạivik o.
Ôidcg ng bảueny o Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t:
– Cháikih u viếthxo t lệdscr nh sai chim ưacpr ng truyềjfcb n cho Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng. Vìbfxe kếthxo hoạivik ch bịivik lộxmis , khôqano ng đpkom áikih nh úikih p Đetrv ồwezf -bàogck n nữoabg a. Nhưacpr ng vẫokyj n hưacpr tưacpr ơgqru ng thanh thếthxo làogck m nhưacpr quyếthxo t tâqano m đpkom áikih nh Tàogck -lầdlof m. Phảueny i đpkom áikih nh lừipyw a chúikih ng bằlqbx ng cáikih ch: vẫokyj n giữoabg nguyêssvg n doanh trạivik i, chỉjpog đpkom ểlxge lạivik i nghìbfxe n quâqano n đpkom ózglh ng, ngàogck y ngàogck y hun khózglh i, đpkom áikih nh trốjsxk ng lệdscr nh, trốjsxk ng cầdlof m canh. Mụiuci c đpkom ípinj ch làogck m cho giặptlk c tưacpr ởoabg ng ta vẫokyj n còacpr n đpkom ózglh ng tạivik i đpkom ózglh . Mộxmis t mặptlk t vưacpr ơgqru ng đpkom em quâqano n vưacpr ợpinj t biêssvg n đpkom áikih nh úikih p Ma-linh, chiếthxo m trạivik i ởoabg cửnnyl a biểlxge n Tưacpr -dung. Đetrv âqano y làogck nơgqru i chứpway a lưacpr ơgqru ng thựgqru c củpinj a đpkom ạivik o quâqano n đpkom ózglh ng ởoabg Nhậymtk t-lệdscr vàogck Bốjsxk -cháikih nh. Sau khi chiếthxo m trạivik i rồwezf i, phảueny i chia quâqano n tiếthxo n lêssvg n hợpinj p vớwxmk i Dưacpr -Phi đpkom áikih nh cửnnyl a Nhậymtk t-lệdscr .
Ôidcg ng suy nghĩenpd mộxmis t láikih t rồwezf i tiếthxo p:
– Lệdscr nh cho Dưacpr Phi, khôqano ng theo sau đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng nữoabg a, màogck vưacpr ợpinj t biêssvg n sang Lãgqru o-qua, rồwezf i tiếthxo n xuốjsxk ng Nam theo đpkom ưacpr ờbpfq ng Tâqano y Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n. Đetrv ếthxo n Đetrv ịivik a-lýhktv thìbfxe nhậymtk p trởoabg lạivik i đpkom ấlxge t Việdscr t, hợpinj p vớwxmk i đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng tiếthxo n đpkom áikih nh căbpfq n cứpway Nhậymtk t-lệdscr . Vềjfcb mặptlk t trậymtk n Bốjsxk -chípinj nh, lệdscr nh cho Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng tấlxge n côqano ng típinj ch cựgqru c hơgqru n. Nếthxo u khi giặptlk c thấlxge y Nhậymtk t-lệdscr bịivik đpkom áikih nh, tấlxge t sẽpkom bỏvbhn thàogck nh vềjfcb cứpway u, thìbfxe phảueny i dốjsxk c toàogck n lựgqru c đpkom uổjpog i theo bấlxge t kểlxge ngàogck y đpkom êssvg m.
Ôidcg ng nózglh i vớwxmk i Hoàogck ng-Kiệdscr n:
– Vềjfcb hai mặptlk t trậymtk n cũacpr , ngàogck y mai sẽpkom cózglh thuốjsxk c giảueny i đpkom ộxmis c tốjsxk Xípinj ch-tràogck -luyệdscr n. Tuy nhiêssvg n ta khôqano ng dùssvg ng vộxmis i, cứpway cho tiếthxo n đpkom áikih nh. Khi chúikih ng phózglh ng đpkom ộxmis c tốjsxk qua, ta lạivik i đpkom áikih nh cảueny m tửnnyl , rồwezf i rúikih t lui. Đetrv ợpinj i khi căbpfq n cứpway trêssvg n bộxmis củpinj a Nhậymtk t-lệdscr bịivik tấlxge n côqano ng, thủpinj y quâqano n Chiêssvg m bịivik hỗacpr n loạivik n, ta mớwxmk i pháikih thủpinj y quâqano n giặptlk c.
Đetrv ếthxo n đpkom ózglh , cózglh thưacpr củpinj a Thầdlof n-ưacpr ng mang tớwxmk i. Ưjpog ng-binh trìbfxe nh cho Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t. Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t đpkom ọzykq c xong, ôqano ng tâqano u vớwxmk i nhàogck vua:
– Thưacpr củpinj a Hoàogck ng-Giang cưacpr -sĩenpd . Sưacpr báikih Hoàogck ng-Giang đpkom ãgqru chuyểlxge n thuốjsxk c cho côqano ng chúikih a Thiêssvg n-Ninh, đpkom ểlxge chởoabg ra đpkom âqano y. Cózglh lẽpkom thuyềjfcb n sắbakk p tớwxmk i.
Thầdlof n-ưacpr ng mang lệdscr nh tớwxmk i Tàogck -lầdlof m cho Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng Hoằlqbx ng-Châqano n đpkom úikih ng lúikih c trờbpfq i nháikih nhem tốjsxk i. Vưacpr ơgqru ng đpkom ọzykq c xong, thìbfxe mỉjpog m cưacpr ờbpfq i nớwxmk i vớwxmk i đpkom áikih m đpkom ệdscr tửnnyl :
– Ôidcg ng anh Thưacpr ờbpfq ng-Kiệdscr t tỏvbhn ra biếthxo t ta lắbakk m. Anh ấlxge y biếthxo t ta thípinj ch mạivik o hiểlxge m, nêssvg n dàogck nh cho ta toàogck n nhữoabg ng việdscr c nguy hiểlxge m.
Vưacpr ơgqru ng cho gọzykq i Long-biêssvg n ngũacpr hùssvg ng cùssvg ng 500 nghĩenpd a sĩenpd Trung-thàogck nh vàogck o họzykq p. Vưacpr ơgqru ng ban lệdscr nh:
– Hôqano m trưacpr ớwxmk c, cáikih c em đpkom ãgqru biếthxo t nhiệdscr m vụiuci củpinj a chúikih ng ta, làogck lặptlk n suốjsxk i băbpfq ng rừipyw ng, đpkom áikih nh úikih p Đetrv ồwezf -bàogck n. Khôqano ng ngờbpfq kếthxo nàogck y bịivik lộxmis , giặptlk c đpkom ãgqru đpkom ềjfcb phòacpr ng rồwezf i, thìbfxe khôqano ng dùssvg ng đpkom ưacpr ợpinj c nữoabg a. Bâqano y giờbpfq ta nhậymtk n đpkom ưacpr ợpinj c lệdscr nh đpkom áikih nh úikih p Tưacpr -dung sau tiếthxo n ra đpkom áikih nh Ma-linh, Đetrv ịivik a-lýhktv cuốjsxk i cùssvg ng hợpinj p vớwxmk i quâqano n củpinj a đpkom ạivik o Dưacpr -Phi đpkom áikih nh Nhậymtk t-lệdscr .
Năbpfq m thiếthxo u niêssvg n vớwxmk i đpkom áikih m nghĩenpd a sĩenpd cùssvg ng im lặptlk ng nghe lệdscr nh.
Phạivik m-Dậymtk t hỏvbhn i:
– Chúikih ng ta nhổjpog trạivik i lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng ngay bâqano y giờbpfq , hay ngàogck y mai?
– Khôqano ng! Chúikih ng ta khôqano ng nhổjpog trạivik i!
Vũacpr -Quang kinh ngạivik c:
– Khôqano ng nhổjpog trạivik i, vậymtk y nghĩenpd a làogck thếthxo nàogck o?
– Tuy chúikih ng ta bỏvbhn kếthxo hoạivik ch dùssvg ng con đpkom ưacpr ờbpfq ng Tâqano y Trưacpr ờbpfq ng-sơgqru n đpkom áikih nh úikih p Đetrv ồwezf -bàogck n, nhưacpr ng chúikih ng ta lạivik i đpkom áikih nh úikih p nơgqru i kháikih c, nêssvg n phảueny i đpkom áikih nh lừipyw a giặptlk c. Bâqano y giờbpfq ta cầdlof n mộxmis t trong cáikih c em cùssvg ng nghìbfxe n quâqano n, trăbpfq m võzlpd sĩenpd ởoabg lạivik i, ngàogck y ngàogck y đpkom ốjsxk t củpinj i khắbakk p cáikih c doanh trạivik i, đpkom i đpkom i lạivik i lạivik i, làogck m nhưacpr ta vẫokyj n còacpr n ởoabg đpkom âqano y. Trong khi đpkom ózglh đpkom ạivik i lựgqru c lưacpr ợpinj ng tiếthxo n vềjfcb đpkom áikih nh Tưacpr -dung. Vậymtk y trong năbpfq m em, ai nhậymtk n nhiệdscr m vụiuci khózglh khăbpfq n nàogck y?
Lýhktv Đetrv oan dơgqru tay lêssvg n:
– Em xin lĩenpd nh nhiệdscr m vụiuci đpkom ózglh . Nhưacpr ng em trấlxge n ởoabg đpkom âqano y bao nhiêssvg u lâqano u? Liệdscr u khi giặptlk c sơgqru hởoabg em cózglh thểlxge đpkom áikih nh úikih p Tàogck -lầdlof m khôqano ng?
– Em chỉjpog trấlxge n cózglh mưacpr ờbpfq i ngàogck y thôqano i. Khi ta chiếthxo m Tưacpr -dung rồwezf i, thìbfxe em rúikih t. Bấlxge t cứpway trưacpr ờbpfq ng hợpinj p nàogck o cũacpr ng khôqano ng đpkom ưacpr ợpinj c rờbpfq i khỏvbhn i trạivik i giao chiếthxo n vớwxmk i giặptlk c. Khi rúikih t phảueny i cẩqtef n thậymtk n, bằlqbx ng khôqano ng bịivik chúikih ng truy kípinj ch.
Lýhktv Đetrv oan vỗacpr ngựgqru c:
– Anh yêssvg n tâqano m. Em khôqano ng đpkom ầdlof n đpkom âqano u.
Hoằlqbx ng-Châqano n hàogck i lòacpr ng:
– Bâqano y giờbpfq anh em mìbfxe nh thiếthxo t kếthxo đpkom áikih nh Tưacpr -dung. Đetrv ưacpr ờbpfq ng từipyw đpkom âqano y qua Tưacpr -dung phảueny i qua mộxmis t quãgqru ng đpkom ưacpr ờbpfq ng đpkom èokyj o kháikih dàogck i. Nhữoabg ng đpkom èokyj o đpkom ózglh khôqano ng cao lắbakk m. Ngay châqano n đpkom èokyj o đpkom ềjfcb u cózglh suốjsxk i, lạivik ch, ta khôqano ng sợpinj thiếthxo u nưacpr ớwxmk c uốjsxk ng. Suốjsxk t mộxmis t giảueny i từipyw biêssvg n giớwxmk i Chiêssvg m-Làogck o đpkom ếthxo n Tưacpr -dung, khôqano ng cózglh quâqano n đpkom ồwezf n trúikih . Vậymtk y ta đpkom ểlxge hai hiệdscr u Quảueny ng-vũacpr , Bổjpog ng-nhậymtk t từipyw từipyw đpkom i sau. Cáikih c đpkom ộxmis i hổjpog , báikih o, voi, sózglh i, hầdlof u, ta cho đpkom i trưacpr ớwxmk c. Nhữoabg ng vùssvg ng khôqano ng dâqano n, ta xua thúikih đpkom i ban ngàogck y. Còacpr n vùssvg ng cózglh dâqano n, ta âqano m thầdlof m đpkom i trong đpkom êssvg m. Khi vưacpr ợpinj t qua núikih i, xuốjsxk ng vùssvg ng đpkom ồwezf ng bằlqbx ng rồwezf i, ta phảueny i tiếthxo n thựgqru c mau. Tạivik i Tưacpr -dung, Chiêssvg m cózglh khoảueny ng hơgqru n ba nghìbfxe n quâqano n coi kho, vàogck trăbpfq m thuyềjfcb n chuyêssvg n chởoabg lưacpr ơgqru ng thảueny o. Ta phảueny i típinj nh sao tớwxmk i nơgqru i vàogck o trong đpkom êssvg m, mớwxmk i cózglh thểlxge đpkom áikih nh úikih p.
Vưacpr ơgqru ng gọzykq i Phạivik m-Dậymtk t:
– Em đpkom i tiêssvg n phong vớwxmk i mộxmis t trăbpfq m dũacpr ng sĩenpd Long-biêssvg n, mưacpr ờbpfq i thớwxmk t voi, mưacpr ờbpfq i hổjpog , mưacpr ờbpfq i báikih o, mưacpr ờbpfq i ngao, mưacpr ờbpfq i hầdlof u, năbpfq m cặptlk p chim ưacpr ng dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng, cùssvg ng quan sáikih t đpkom ịivik a thếthxo . Bấlxge t cứpway trưacpr ờbpfq ng hợpinj p nàogck o, gặptlk p đpkom ịivik ch, cũacpr ng phảueny i báikih o cho anh biếthxo t ngay.
Phạivik m-Dậymtk t ra đpkom iểlxge m quâqano n lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng trưacpr ớwxmk c.
Vưacpr ơgqru ng gọzykq i Vũacpr -Quang, Hoàogck ng-Nghi, Trầdlof n-Ninh:
– Ba em chia thúikih làogck m ba. Vũacpr -Quang đpkom i tiềjfcb n làogck m tiềjfcb n quâqano n, Hoàogck ng-Nghi đpkom i trung quâqano n, Trầdlof n-Ninh đpkom i làogck m hậymtk u quâqano n.
Ngay đpkom êssvg m đpkom ózglh , cáikih c đpkom ộxmis i quâqano n vưacpr ợpinj t núikih i, băbpfq ng rừipyw ng vàogck o lãgqru nh thổjpog Chiêssvg m. Sau ba ngàogck y lặptlk n lộxmis i, vàogck o mộxmis t buổjpog i sáikih ng, tiềjfcb n quâqano n báikih o cho vưacpr ơgqru ng biếthxo t: đpkom ãgqru thấlxge y cáikih nh đpkom ồwezf ng mêssvg nh môqano ng hiệdscr n ra. Xa xa cózglh mộxmis t khu dâqano n chúikih ng ởoabg , nhàogck cửnnyl a san sáikih t.
Vưacpr ơgqru ng vộxmis i tiếthxo n lêssvg n, Phạivik m-Dậymtk t đpkom ang đpkom ứpway ng trêssvg n chózglh t vózglh t ngọzykq n câqano y quan sáikih t. Nózglh nózglh i vọzykq ng xuốjsxk ng:
– Trang nàogck y kháikih lớwxmk n. Đetrv ưacpr ờbpfq ng từipyw đpkom âqano y xuốjsxk ng đpkom ếthxo n đpkom ózglh cózglh đpkom ếthxo n bốjsxk n ngảueny . Hai ngảueny gầdlof n thìbfxe voi, ngựgqru a khôqano ng đpkom i đpkom ưacpr ợpinj c. Hai ngảueny kia thìbfxe hơgqru i xa.
Bỗacpr ng đpkom áikih m sózglh i đpkom i dòacpr dưacpr ờbpfq ng tru lêssvg n, cózglh tiếthxo ng đpkom àogck n bàogck kêssvg u théenpd t ởoabg phípinj a trưacpr ớwxmk c. Nózglh vộxmis i chạivik y tớwxmk i: trêssvg n mộxmis t câqano y, cózglh hai thiếthxo u nữoabg đpkom ang leo lêssvg n càogck nh cao. Mộxmis t côqano mặptlk c áikih o xanh, mộxmis t côqano mặptlk c áikih o nâqano u. Dưacpr ớwxmk i gốjsxk c, mấlxge y con sózglh i đpkom ang bao vâqano y, hưacpr ớwxmk ng mõzlpd m, nhe răbpfq ng đpkom ẹviin dọzykq a. Gầdlof n đpkom ózglh cózglh làogck bốjsxk n cáikih i quang, hai cáikih i đpkom òacpr n gáikih nh. Nózglh vộxmis i ra lệdscr nh cho đpkom áikih m sózglh i lùssvg i lạivik i nằlqbx m yêssvg n, rồwezf i cấlxge t tiếthxo ng Chiêssvg m:
– Hai côqano đpkom ừipyw ng sợpinj , chózglh nàogck y làogck chózglh nhàogck nuôqano i, cózglh tôqano i đpkom âqano y rồwezf i nózglh khôqano ng cắbakk n hai côqano đpkom âqano u.
Thiếthxo u nữoabg áikih o xanh nózglh i bằlqbx ng tiếthxo ng Việdscr t vớwxmk i thiếthxo u nữoabg áikih o nâqano u:
– Cózglh lẽpkom thằlqbx ng Chiêssvg m nàogck y làogck quâqano n Chiêssvg m ởoabg trang bêssvg n cạivik nh đpkom i ăbpfq n cưacpr ớwxmk p đpkom âqano y. Việdscr c chúikih ng ta tiếthxo p tếthxo bịivik lộxmis rồwezf i. Chúikih ng ta vờbpfq xuốjsxk ng xípinj xọzykq n, liếthxo c mắbakk t đpkom ưacpr a tìbfxe nh vớwxmk i nózglh rồwezf i thìbfxe nh lìbfxe nh dùssvg ng đpkom òacpr n gáikih nh đpkom ậymtk p chếthxo t nózglh cho rồwezf i.
– Khôqano ng đpkom ưacpr ợpinj c đpkom âqano u, nózglh cózglh đpkom ếthxo n mưacpr ờbpfq i con chózglh sózglh i. Hai đpkom ứpway a chúikih ng mìbfxe nh đpkom áikih nh sao lạivik i.
Phạivik m-Dậymtk t phìbfxe cưacpr ờbpfq i, nózglh nózglh i bằlqbx ng tiếthxo ng Việdscr t:
– Hai côqano đpkom ừipyw ng sợpinj , tôqano i làogck ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ởoabg trong nưacpr ớwxmk c mớwxmk i qua, chứpway cózglh phảueny i Chàogck m đpkom âqano u? Ban nãgqru y tôqano i tưacpr ởoabg ng hai côqano làogck Chàogck m, nêssvg n mớwxmk i nózglh i vàogck i câqano u Chàogck m.
Thiếthxo u nữoabg áikih o nâqano u hỏvbhn i:
– Anh làogck ngưacpr ờbpfq i củpinj a Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o hảueny ?
– Khôqano ng! Tôqano i làogck quan binh đpkom i đpkom áikih nh Chiêssvg m. Tôqano i muốjsxk n hỏvbhn i thăbpfq m vàogck i câqano u. Hai côqano xuốjsxk ng đpkom i.
– Tôqano i khôqano ng tin. Tôqano i khôqano ng xuốjsxk ng đpkom âqano u. Tôqano i xuốjsxk ng rồwezf i anh cho chózglh sózglh i ăbpfq n thịivik t tôqano i ấlxge y àogck . Ai màogck dạivik i.
– Tôqano i cùssvg ng làogck ngưacpr ờbpfq i Việdscr t nhưacpr côqano , đpkom âqano u nỡikih hạivik i côqano . Hai côqano đpkom ẹviin p thếthxo kia, chózglh sózglh i cũacpr ng khôqano ng nỡikih cắbakk n côqano đpkom âqano u. Côqano xuốjsxk ng đpkom i.
Đetrv ếthxo n đpkom ózglh đpkom ộxmis i do tháikih m tiềjfcb n phong tớwxmk i, nàogck o voi, nàogck o cọzykq p, nàogck o báikih o, nàogck o dũacpr ng sĩenpd . Bấlxge y giờbpfq hai côqano mớwxmk i tin. Hai côqano thoăbpfq n thoắbakk t từipyw càogck nh câqano y xuốjsxk ng đpkom ấlxge t. Phạivik m-Dậymtk t tựgqru giớwxmk i thiệdscr u:
– Tôqano i họzykq Phạivik m têssvg n Dậymtk t, thuộxmis c đpkom ộxmis i tiềjfcb n phong củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng, đpkom em quâqano n đpkom i đpkom áikih nh Chàogck m. Còacpr n hai côqano têssvg n gìbfxe ?
Thiếthxo u nữoabg áikih o xanh tựgqru giớwxmk i thiệdscr u:
– Tôqano i têssvg n làogck Lêssvg Kim-Loan. Còacpr n bạivik n tôqano i làogck Võzlpd Kim-Liêssvg n.
– Thếthxo cáikih c côqano đpkom i đpkom âqano u đpkom âqano y?
– Chúikih ng tôqano i đpkom i tiếthxo p tếthxo cho ngưacpr ờbpfq i nhàogck phảueny i trốjsxk n bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o trêssvg n hang núikih i.
Kim-Liêssvg n chỉjpog vàogck o hai cáikih i gáikih nh đpkom ầdlof y rau, cáikih khôqano , tôqano m khôqano , gạivik o, muốjsxk i củpinj a mìbfxe nh.
– Hang núikih i ởoabg đpkom âqano u?
Kim-Liêssvg n chỉjpog phípinj a trưacpr ớwxmk c:
– Gầdlof n đpkom âqano y thôqano i.
Sợpinj hai thiếthxo u nữoabg cózglh gìbfxe gian dốjsxk i, Dậymtk t húikih lêssvg n mộxmis t tiếthxo ng cho mưacpr ờbpfq i con sózglh i đpkom i dòacpr đpkom ưacpr ờbpfq ng. Quảueny nhiêssvg n chỉjpog mộxmis t nửnnyl a khắbakk c sau, đpkom àogck n chózglh lạivik i tru lêssvg n. Nózglh vộxmis i cùssvg ng Kim-Liêssvg n, Kim-Loan chạivik y tớwxmk i.
Phípinj a trưacpr ớwxmk c, mưacpr ờbpfq i con chózglh đpkom ang hưacpr ớwxmk ng vàogck o trong hang sủpinj a om sòacpr m. Kim-Liêssvg n chỉjpog hang:
– Ngưacpr ờbpfq i nhàogck chúikih ng tôqano i ởoabg trong đpkom ózglh đpkom ấlxge y. Anh bảueny o chózglh đpkom ừipyw ng cắbakk n họzykq .
Tuy tin hai thiếthxo u nữoabg nhưacpr ng típinj nh vốjsxk n cẩqtef n thậymtk n, Phạivik m-Dậymtk t húikih lớwxmk n lêssvg n ra lệdscr nh cho cáikih c đpkom ộxmis i thúikih tiếthxo n vềjfcb phípinj a sózglh i tru; lậymtk p tứpway c đpkom áikih m đpkom ưacpr ờbpfq i ưacpr ơgqru i vọzykq t lêssvg n câqano y, truyềjfcb n càogck nh nọzykq sang càogck nh kia phózglh ng theo đpkom àogck n sózglh i. Phiáikih sau hổjpog , báikih o cũacpr ng lao tớwxmk i.
Phạivik m-Dậymtk t cùssvg ng đpkom áikih m dũacpr ng sĩenpd tiềjfcb n phong bao vâqano y ngoàogck i cửnnyl a hang xem, nózglh ra lệdscr nh cho đpkom àogck n sózglh i ngừipyw ng gầdlof m gừipyw . Từipyw trong hang, mộxmis t mũacpr i têssvg n bay tớwxmk i. Mấlxge y con sózglh i nằlqbx m rạivik p xuốjsxk ng tráikih nh. Lạivik i mộxmis t mũacpr i lao phózglh ng ra, kìbfxe nh lựgqru c kháikih mạivik nh.
Phạivik m-Dậymtk t chụiuci p mũacpr i lao, rồwezf i nózglh i bằlqbx ng tiếthxo ng Chàogck m:
– Ai trong đpkom ózglh , ra đpkom âqano y. Chúikih ng ta làogck bạivik n vớwxmk i nhau. Ta quyếthxo t khôqano ng hạivik i ngưacpr ờbpfq i đpkom âqano u. Chózglh nàogck y làogck chózglh nhàogck nuôqano i chứpway khôqano ng phảueny i chózglh rừipyw ng đpkom âqano u màogck sợpinj .
Cózglh ngưacpr ờbpfq i nózglh i vớwxmk i nhau bêssvg n trong bằlqbx ng tiếthxo ng Việdscr t:
– Chắbakk c làogck lípinj nh Chàogck m. Mìbfxe nh cózglh ra, chúikih ng cũacpr ng giếthxo t, chi bằlqbx ng cứpway cốjsxk thủpinj trong nàogck y, đpkom ợpinj i anh em đpkom ếthxo n tiếthxo p cứpway u.
Phạivik m-Dậymtk t kinh ngạivik c, nózglh nózglh i tiếthxo ng Việdscr t:
– Tôqano i làogck ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, chứpway khôqano ng phảueny i ngưacpr ờbpfq i Chàogck m đpkom âqano u. Ra đpkom âqano y mau đpkom i.
Cózglh tiếthxo ng bàogck n nhau:
– Hay anh em nhàogck mìbfxe nh lêssvg n tiếthxo p tếthxo . Cứpway ra xem sao?
Tiếthxo ng Kim-Liêssvg n gọzykq i lớwxmk n:
– Bốjsxk ơgqru i bốjsxk , con vớwxmk i Kim-Loan lêssvg n tiếthxo p tếthxo cho bốjsxk đpkom âqano y. Bốjsxk cứpway ra đpkom i, đpkom ừipyw ng sợpinj hãgqru i gìbfxe cảueny . Mấlxge y anh làogck làogck quâqano n nhàogck vua mìbfxe nh đpkom ấlxge y.
Mộxmis t ngưacpr ờbpfq i từipyw trong lùssvg lùssvg đpkom i ra, râqano u tózglh c tua tủpinj a, trôqano ng nhưacpr mộxmis t dãgqru nhâqano n, nhưacpr ng dáikih ng đpkom iệdscr u hùssvg ng vĩenpd . Khi y trôqano ng thấlxge y Phạivik m-Dậymtk t đpkom eo kiếthxo m, đpkom ứpway ng cạivik nh bầdlof y sózglh i, phípinj a sau còacpr n cózglh cọzykq p, beo, y ngừipyw ng lạivik i hỏvbhn i:
– Cậymtk u làogck ai? Ngưacpr ờbpfq i Việdscr t trong vùssvg ng nàogck y tôqano i biếthxo t hếthxo t rồwezf i. Cózglh phảueny i cậymtk u làogck ngưacpr ờbpfq i Việdscr t Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o đpkom i bắbakk t chúikih ng tôqano i cho Chàogck m khôqano ng?
Phạivik m-Dậymtk t lắbakk c đpkom ầdlof u:
– Tôqano i làogck quan binh Đetrv ạivik i-Việdscr t đpkom i đpkom áikih nh Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o. Ôidcg ng đpkom ừipyw ng sợpinj hãgqru i.
Ngưacpr ờbpfq i đpkom ózglh reo lêssvg n mộxmis t tiếthxo ng, rồwezf i dưacpr ờbpfq ng nhưacpr khôqano ng sợpinj thúikih , y chạivik y ra ngoàogck i, hai tay nắbakk m lấlxge y tay Phạivik m-Dậymtk t:
– Cứpway u tinh! Cứpway u tinh! Hôqano m qua, tôqano i khấlxge n Chửnnyl đpkom ạivik o tổjpog (Chửnnyl Đetrv ồwezf ng-tửnnyl ) vớwxmk i côqano ng chúikih a Tiêssvg n-Dung xin cứpway u chúikih ng tôqano i, quảueny y nhưacpr hôqano m nay cậymtk u tớwxmk i đpkom âqano y.
Ghi chúikih
Chửnnyl Đetrv ạivik o-tổjpog đpkom ểlxge chỉjpog Chửnnyl đpkom ồwezf ng tửnnyl . Tiêssvg n-Dung làogck côqano ng chúikih a con vua Hùssvg ng. Hai vịivik làogck nhâqano n vậymtk t huyềjfcb n sửnnyl . Nhưacpr ng trong tôqano n giáikih o thìbfxe Chửnnyl đpkom ồwezf ng tửnnyl vớwxmk i Tiêssvg n-Dung đpkom ưacpr ợpinj c tôqano n làogck tổjpog củpinj a thuậymtk t phùssvg thủpinj y, cũacpr ng nhưacpr vềjfcb đpkom ồwezf ng cốjsxk t.
Y nózglh i vọzykq ng vàogck o:
– Tấlxge t cảueny ra đpkom i.
Trong hang cózglh mưacpr ờbpfq i bẩqtef y ngưacpr ờbpfq i đpkom àogck n ôqano ng nữoabg a đpkom i ra. Ngưacpr ờbpfq i nàogck o râqano u tózglh c cũacpr ng bùssvg xùssvg , da xanh xao. Đetrv ếthxo n đpkom ózglh đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Hoằlqbx ng-Châqano n đpkom ãgqru tớwxmk i. Phạivik m-Dậymtk t chỉjpog vàogck o Hoằlqbx ng-Châqano n:
– Vịivik nàogck y làogck Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng củpinj a Đetrv ạivik i-Việdscr t, ngưacpr ờbpfq i đpkom em quâqano n đpkom áikih nh Chiêssvg m.
Hoằlqbx ng-Châqano n hỏvbhn i:
– Vìbfxe đpkom âqano u nêssvg n nỗacpr i cáikih c anh lạivik i phảueny i trốjsxk n vàogck o hang thếthxo nàogck y?
Cảueny mưacpr ờbpfq i táikih m ngưacpr ờbpfq i đpkom ềjfcb u quỳqano gốjsxk i hàogck nh lễmfbc :
– Bọzykq n thầdlof n làogck dâqano n Việdscr t ởoabg Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng, xin yếthxo t kiếthxo n vưacpr ơgqru ng gia.
Hoằlqbx ng-Châqano n ra hiệdscr u cho họzykq miễmfbc n lễmfbc . Ngưacpr ờbpfq i lớwxmk n tuổjpog i nhấlxge t kểlxge :
– Khảueny i vưacpr ơgqru ng gia, bọzykq n thầdlof n làogck dâqano n Việdscr t, vàogck o đpkom âqano y lậymtk p nghiệdscr p từipyw thờbpfq i Lêssvg . Lúikih c đpkom ầdlof u chỉjpog cózglh hơgqru n trăbpfq m gia đpkom ìbfxe nh. Nay thìbfxe đpkom ãgqru tớwxmk i hơgqru n năbpfq m nghìbfxe n. Chúikih ng thầdlof n tổjpog chứpway c thàogck nh trang, cózglh trang trưacpr ởoabg ng, trang phózglh , trưacpr ơgqru ng tuầdlof n, thủpinj bạivik giốjsxk ng y nhưacpr bêssvg n nhàogck ; lạivik i tổjpog chứpway c họzykq c văbpfq n, luyệdscr n võzlpd cho trẻogck . Dầdlof n dầdlof n trang chúikih ng thầdlof n trởoabg thàogck nh giầdlof u cózglh . Từipyw mấlxge y năbpfq m nay, nhữoabg ng ngưacpr ờbpfq i Việdscr t Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o đpkom ưacpr ợpinj c vua Chàogck m trọzykq ng dụiuci ng. Họzykq cửnnyl ngưacpr ờbpfq i vềjfcb thôqano n xózglh m, truấlxge t phếthxo , giếthxo t chếthxo t hưacpr ơgqru ng dịivik ch, rồwezf i bắbakk t chúikih ng thầdlof n nhậymtk p giáikih o, bắbakk t họzykq c Hồwezf ng-thiếthxo t kinh, khôqano ng cho thờbpfq Phậymtk t, thờbpfq tháikih nh, cấlxge m thờbpfq cúikih ng cha mẹviin . Họzykq bắbakk t tấlxge t cảueny mọzykq i ngưacpr ờbpfq i vàogck o đpkom ộxmis i ngũacpr . Giàogck thìbfxe nhậymtk p đpkom ộxmis i giàogck . Trẻogck thìbfxe nhậymtk p đpkom ộxmis i trẻogck . Tốjsxk i tốjsxk i phảueny i đpkom i hộxmis i họzykq p. Bọzykq n du thủpinj du thựgqru c, bọzykq n trốjsxk n chúikih a lộxmis n chồwezf ng, bọzykq n mấlxge t dậymtk y, vôqano họzykq c thìbfxe đpkom ưacpr ợpinj c trọzykq ng dụiuci ng, cửnnyl lêssvg n cầdlof m đpkom ầdlof u. Họzykq chọzykq n lấlxge y mộxmis t sốjsxk trung kiêssvg n gọzykq i làogck nộxmis i-giáikih o. Còacpr n lạivik i tuy làogck giáikih o-đpkom ồwezf , nhưacpr ng gọzykq i làogck ngoạivik i-giáikih o. Bọzykq n nộxmis i– giáikih o cózglh uy quyềjfcb n tuyệdscr t đpkom ốjsxk i, đpkom ưacpr ợpinj c cấlxge p pháikih t lưacpr ơgqru ng thựgqru c gấlxge p ba gấlxge p bốjsxk n lầdlof n ngưacpr ờbpfq i ngoạivik i-giáikih o. Họzykq kiểlxge m soáikih t gia súikih c, lúikih a gạivik o, hoa quảueny . Họzykq chỉjpog đpkom ểlxge cho đpkom ủpinj ăbpfq n. Còacpr n bao nhiêssvg u họzykq thu hếthxo t. Ai chốjsxk ng đpkom ốjsxk i, thìbfxe họzykq bắbakk t ra đpkom ìbfxe nh làogck ng, đpkom ểlxge cho cảueny dâqano n làogck ng đpkom áikih nh chửnnyl i, đpkom áikih i ỉjpog a lêssvg n đpkom ầdlof u. Cózglh ngưacpr ờbpfq i bịivik đpkom áikih nh đpkom ếthxo n chếthxo t. Chúikih ng thầdlof n khôqano ng chịivik u đpkom ưacpr ợpinj c, phảueny i trốjsxk n vàogck o rừipyw ng ẩqtef n thâqano n. Vợpinj con, anh em bípinj mậymtk t đpkom em thựgqru c phẩqtef m lêssvg n tiếthxo p tếthxo . Chúikih ng thầdlof n âqano m thầdlof m cửnnyl ngưacpr ờbpfq i vềjfcb Đetrv ạivik i-Việdscr t cầdlof u cứpway u vớwxmk i pháikih i Đetrv ôqano ng-a, nhưacpr ng khi đpkom i đpkom ưacpr ờbpfq ng, bịivik lípinj nh Chàogck m bắbakk t đpkom ưacpr ợpinj c trao cho bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o. Chúikih ng đpkom em vềjfcb làogck ng bắbakk t làogck m việdscr c thay trâqano u, đpkom ưacpr ợpinj c ípinj t ngay, mệdscr t quáikih kiệdscr t sứpway c rồwezf i chếthxo t.
Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng nghe đpkom áikih m cùssvg ng dâqano n kểlxge chuyệdscr n, vưacpr ơgqru ng rơgqru m rớwxmk m nưacpr ớwxmk c mắbakk t, rồwezf i than vớwxmk i chưacpr tưacpr ớwxmk ng:
– Lỗacpr i hoàogck n toàogck n ởoabg côqano gia. Côqano -gia thâqano n quảueny n Khu-mậymtk t việdscr n, màogck khôqano ng biếthxo t đpkom ếthxo n nhữoabg ng đpkom au khổjpog củpinj a ngưacpr ờbpfq i dâqano n, dùssvg làogck ngưacpr ờbpfq i dâqano n ởoabg hảueny i ngoạivik i. Hôqano m nay đpkom âqano y, đpkom ãgqru nghe biếthxo t việdscr c nàogck y rồwezf i, côqano gia phảueny i cứpway u họzykq .
Ôidcg ng đpkom ưacpr a mắbakk t cho Phạivik m-Dậymtk t.
Phạivik m-Dậymtk t sai binh sĩenpd đpkom em cơgqru m, thịivik t cho đpkom áikih m ngưacpr ờbpfq i khốjsxk n khổjpog ăbpfq n. Nózglh hỏvbhn i:
– Hiệdscr n xung quanh đpkom âqano y, còacpr n bao nhiêssvg u ngưacpr ờbpfq i trốjsxk n tráikih nh nữoabg a?
– Còacpr n nhiềjfcb u lắbakk m, khoảueny ng hơgqru n ba trăbpfq m.
– Thếthxo trong vùssvg ng cózglh bao nhiêssvg u trang-đpkom ộxmis ng ngưacpr ờbpfq i Việdscr t cưacpr ngụiuci ?
Ngưacpr ờbpfq i đpkom ózglh chỉjpog vàogck o khu làogck ng dưacpr ớwxmk i châqano n núikih i:
– Từipyw Ma-linh đpkom ếthxo n cửnnyl a Tưacpr -dung chỉjpog cózglh hai trang. Kia làogck trang thứpway nhấlxge t mang têssvg n Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Còacpr n mộxmis t nữoabg a trang thìbfxe ởoabg ngay gầdlof n cửnnyl a sôqano ng thôqano ng ra Tưacpr -dung mang têssvg n Vọzykq ng-giang.
Phạivik m-Dậymtk t sai mấlxge y ngưacpr ờbpfq i đpkom i tìbfxe m đpkom ồwezf ng bọzykq n. Láikih t sau, họzykq đpkom ềjfcb u tụiuci hộxmis i lạivik i. Tổjpog ng sốjsxk lêssvg n tớwxmk i hai trăbpfq m bẩqtef y mưacpr ơgqru i ngưacpr ờbpfq i. Mộxmis t ngưacpr ờbpfq i trọzykq ng tuổjpog i têssvg n Lêssvg -Mưacpr u đpkom ưacpr ợpinj c giớwxmk i thiệdscr u làogck thủpinj lĩenpd nh khu Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Ôidcg ng ta trìbfxe nh bầdlof y:
– Khu Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng chúikih ng tôqano i cózglh tớwxmk i hơgqru n bốjsxk n nghìbfxe n nózglh c gia. Dâqano n sốjsxk hơgqru n hai vạivik n ngưacpr ờbpfq i. Trai tráikih ng từipyw mưacpr ờbpfq i sáikih u, tớwxmk i bốjsxk n mưacpr ơgqru i lăbpfq m làogck bốjsxk n nghìbfxe n ngưacpr ờbpfq i. Hiệdscr n bịivik bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o khốjsxk ng chếthxo , tổjpog chứpway c thàogck nh đpkom ộxmis i ngũacpr .
– Ai làogck ngưacpr ờbpfq i cầdlof m đpkom ầdlof u bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o khu Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng?
– Têssvg n Việdscr t củpinj a y làogck Trầdlof n-Bìbfxe nh. Còacpr n têssvg n Chàogck m củpinj a y làogck Yan-du Pang-sơgqru . Nguyêssvg n y làogck phưacpr ờbpfq ng du thủpinj du thựgqru c trong vùssvg ng, vôqano họzykq c bấlxge t thuậymtk t. Y bỏvbhn nhàogck trốjsxk n đpkom i theo Vũacpr -chưacpr ơgqru ng-Hàogck o; đpkom ưacpr ợpinj c Hàogck o thu làogck m đpkom ệdscr tửnnyl , rồwezf i sai y vềjfcb cai trịivik vùssvg ng nàogck y. Y thu nhậymtk n giáikih o chúikih ng, huấlxge n luyệdscr n đpkom ưacpr ợpinj c vàogck i trăbpfq m đpkom ệdscr tửnnyl . Võzlpd côqano ng y rấlxge t cao. Nhưacpr ng đpkom ịivik a vịivik trong giáikih o củpinj a y lạivik i thấlxge p hơgqru n vợpinj đpkom ếthxo n mấlxge y bậymtk c. Vợpinj y lĩenpd nh chứpway c giảueny ng-kinh củpinj a Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Cho nêssvg n mọzykq i việdscr c trong trang do vợpinj y làogck Võzlpd -xuâqano n-Loan quyếthxo t đpkom ịivik nh hếthxo t. Mụiuci làogck mộxmis t ngưacpr ờbpfq i cựgqru c kỳqano áikih c đpkom ộxmis c. Bấlxge t cứpway giáikih o đpkom ồwezf , dâqano n chúikih ng nàogck o phạivik m tộxmis i làogck mụiuci sai quẳikih ng xuốjsxk ng hầdlof m cho rắbakk n ăbpfq n thịivik t.
Phạivik m-Dậymtk t khôqano ng ngạivik c nhiêssvg n, vìbfxe nózglh đpkom ãgqru đpkom ưacpr ợpinj c Khu-mậymtk t việdscr n cho biếthxo t: Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o cózglh lốjsxk i khủpinj ng bốjsxk tinh thầdlof n con ngưacpr ờbpfq i bằlqbx ng cáikih ch quẳikih ng xuốjsxk ng hầdlof m đpkom ểlxge rắbakk n ăbpfq n thịivik t. Mỗacpr i viêssvg n đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng mộxmis t trang đpkom ềjfcb u cózglh nuôqano i mộxmis t hầdlof m rắbakk n, làogck m vũacpr khípinj trấlxge n áikih p tinh thầdlof n kẻogck nàogck o chốjsxk ng chúikih ng.
Nghe Lêssvg -Mưacpr u kểlxge , mộxmis t chi tiếthxo t làogck m Hoằlqbx ng-Châqano n giậymtk t bắbakk n ngưacpr ờbpfq i lêssvg n. Nhưacpr ng vưacpr ơgqru ng vẫokyj n phảueny i giữoabg vẻogck mặptlk t bìbfxe nh tĩenpd nh. Chi tiếthxo t đpkom ózglh làogck : từipyw khi Nhậymtk t-Hồwezf lãgqru o nhâqano n bịivik giếthxo t, Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o bịivik diệdscr t, cáikih c đpkom ạivik i ma đpkom ầdlof u đpkom ềjfcb u chếthxo t, chỉjpog duy bốjsxk n têssvg n còacpr n sốjsxk ng. Mộxmis t làogck Đetrv inh-kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng, thìbfxe hiệdscr n y làogck m đpkom ạivik i-tưacpr -mãgqru Chiêssvg m. Hai làogck đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a y têssvg n Đetrv inh-Hiềjfcb n, ẩqtef n danh Nguyễmfbc n-Bôqano ng đpkom ãgqru bịivik giếthxo t. Còacpr n hai têssvg n Lêssvg -phúikih c-Huynh vớwxmk i Vũacpr -chưacpr ơgqru ng-Hàogck o tuyệdscr t típinj ch giang hồwezf . Khu-mậymtk t việdscr n cũacpr ng nhưacpr cáikih c võzlpd pháikih i ra côqano ng tìbfxe m kiếthxo m, màogck khôqano ng thấlxge y. Nàogck o ngờbpfq y ẩqtef n thâqano n ởoabg Chiêssvg m, đpkom ang gâqano y thếthxo lựgqru c trong đpkom áikih m tộxmis c Việdscr t tạivik i đpkom âqano y.
Vưacpr ơgqru ng hỏvbhn i:
– Ôidcg ng cózglh biếthxo t Vũacpr Chưacpr ơgqru ng-Hàogck o hiệdscr n làogck m gìbfxe ởoabg triềjfcb u đpkom ìbfxe nh Chiêssvg m khôqano ng?
– Y đpkom ổjpog i têssvg n làogck Lụiuci c Chưacpr ơgqru ng-Anh.
Cảueny Hoằlqbx ng-Châqano n lẫokyj n Phạivik m-Dậymtk t cùssvg ng bậymtk t lêssvg n tiếthxo ng kêssvg u:
– Áyvwu i chàogck !
Vìbfxe Lụiuci c Chưacpr ơgqru ng-Anh hiệdscr n làogck tểlxge tưacpr ớwxmk ng củpinj a Chiêssvg m, Tếthxo -táikih c Đetrv ạivik i Việdscr t dòacpr tìbfxe m đpkom ưacpr ợpinj c mọzykq i tin tứpway c củpinj a triềjfcb u đpkom ìbfxe nh Chếthxo -Củpinj , mọzykq i chi tiếthxo t trong đpkom ờbpfq i sốjsxk ng hàogck ng ngàogck y củpinj a y màogck cũacpr ng khôqano ng biếthxo t y chípinj nh làogck Vũacpr Chưacpr ơgqru ng-Hàogck o.
Phạivik m-Dậymtk t hỏvbhn i:
– Ngưacpr ờbpfq i Chàogck m cózglh biếthxo t y làogck Vũacpr Chưacpr ơgqru ng-Hàogck o khôqano ng?
– Khôqano ng! Sởoabg dĩenpd tôqano i biếthxo t đpkom ưacpr ợpinj c, vìbfxe nghe têssvg n Trầdlof n-Bìbfxe nh tiếthxo t lộxmis vớwxmk i đpkom ồwezf ng bọzykq n. Chưacpr ơgqru ng-Anh khôqano ng dấlxge u diếthxo m gốjsxk c Việdscr t củpinj a mìbfxe nh. Chếthxo -Củpinj dùssvg ng y đpkom ểlxge quy tụiuci khốjsxk i ngưacpr ờbpfq i Chiêssvg m thuộxmis c tộxmis c Việdscr t ởoabg đpkom âqano y. Hiệdscr n tạivik i vùssvg ng Bốjsxk -cháikih nh thìbfxe mưacpr ờbpfq i ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Việdscr t mớwxmk i cózglh ba ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Mãgqru . Đetrv ếthxo n vùssvg ng Đetrv ịivik a-lýhktv thìbfxe thìbfxe mưacpr ờbpfq i ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Việdscr t, cózglh bốjsxk n ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Mãgqru . Tạivik i vùssvg ng nàogck y thìbfxe nửnnyl a nọzykq nửnnyl a kia. Đetrv ếthxo n vùssvg ng trong thìbfxe mưacpr ờbpfq i ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Mãgqru mớwxmk i cózglh bốjsxk n ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Việdscr t. Tuy nhiêssvg n vùssvg ng Đetrv ồwezf -bàogck n thìbfxe ngưacpr ờbpfq i gốjsxk c Việdscr t lạivik i đpkom ôqano ng hơgqru n, chiếthxo m tớwxmk i bẩqtef y phầdlof n mưacpr ờbpfq i.
Đetrv ếthxo n đpkom ózglh , cáikih c đpkom ạivik o tiềjfcb n, trung, hậymtk u quâqano n đpkom ãgqru tớwxmk i. Vưacpr ơgqru ng sai chim ưacpr ng đpkom i gọzykq i cáikih c tưacpr ớwxmk ng chỉjpog huy hai hiệdscr u Thiêssvg n-tửnnyl binh Quảueny ng-vũacpr , Bổjpog ng-nhậymtk t đpkom ếthxo n bàogck n đpkom ịivik nh kếthxo hoạivik ch. Vưacpr ơgqru ng trìbfxe nh bầdlof y tìbfxe nh hìbfxe nh, rồwezf i ra lệdscr nh:
– Nhưacpr vậymtk y việdscr c đpkom áikih nh Tưacpr -dung rấlxge t khózglh . Vìbfxe cózglh hai trang ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ởoabg Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng, Vọzykq ng-giang bịivik Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o khốjsxk ng chếthxo , lậymtk p thàogck nh đpkom ộxmis i ngũacpr . Ta cózglh đpkom áikih nh cũacpr ng phảueny i khéenpd o léenpd o lắbakk m. Bằlqbx ng khôqano ng chípinj nh ngưacpr ờbpfq i Việdscr t lạivik i làogck lựgqru c lưacpr ợpinj ng phòacpr ng vệdscr cho Chiêssvg m.
Lêssvg -Mưacpr u hiếthxo n kếthxo :
– Thưacpr a đpkom ạivik i vưacpr ơgqru ng, tuy chúikih ng đpkom ộxmis i ngũacpr hózglh a dâqano n chúikih ng, nhưacpr ng chỉjpog cózglh khoảueny ng trăbpfq m ngưacpr ờbpfq i thựgqru c sựgqru thâqano n típinj n củpinj a chúikih ng làogck nộxmis i-giáikih o màogck thôqano i. Còacpr n lạivik i đpkom ềjfcb u bấlxge t đpkom ắbakk c dĩenpd phảueny i tuâqano n lệdscr nh chúikih ng. Theo luậymtk t lệdscr củpinj a Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o, khi cózglh giáikih o chúikih ng nàogck o đpkom ủpinj khảueny năbpfq ng thắbakk ng đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng, thìbfxe sẽpkom đpkom ưacpr ợpinj c lêssvg n thay thếthxo . Nếthxo u nhưacpr vưacpr ơgqru ng gia cho mấlxge y ngưacpr ờbpfq i len lỏvbhn i vàogck o hạivik têssvg n Bìbfxe nh vớwxmk i mấlxge y têssvg n tùssvg y tùssvg ng thìbfxe xong ngay. Đetrv áikih m dâqano n còacpr n lạivik i, tiểlxge u nhâqano n xuấlxge t hiệdscr n, hôqano mộxmis t tiếthxo ng làogck họzykq bắbakk t hếthxo t đpkom áikih m châqano n tay củpinj a Bìbfxe nh liềjfcb n.
Mộxmis t ngưacpr ờbpfq i kháikih c nózglh i:
– Khảueny i vưacpr ơgqru ng gia, thầdlof n têssvg n Võzlpd -Thưacpr ơgqru ng, nguyêssvg n làogck thầdlof y thuốjsxk c ởoabg Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Sáikih ng hôqano m kia ngưacpr ờbpfq i nhàogck thầdlof n lêssvg n tiếthxo p tếthxo lưacpr ơgqru ng thựgqru c cho thầdlof n kểlxge rằlqbx ng hôqano m nay dâqano n chúikih ng mờbpfq i bốjsxk n nhàogck sưacpr đpkom ếthxo n thuyếthxo t pháikih p. Bọzykq n têssvg n Bìbfxe nh đpkom ang chuẩqtef n bịivik cho ngưacpr ờbpfq i lẫokyj n vàogck o dâqano n chúikih ng đpkom ểlxge pháikih pháikih ch nhàogck sưacpr . Vậymtk y nếthxo u vưacpr ơgqru ng gia thuậymtk n, thìbfxe nhâqano n lúikih c đpkom ôqano ng ngưacpr ờbpfq i, bọzykq n thầdlof n tràogck trộxmis n vàogck o đpkom ểlxge làogck m nộxmis i ứpway ng cho quan quâqano n.
Hoằlqbx ng-Châqano n hàogck i lòacpr ng. Vưacpr ơgqru ng ban lệdscr nh:
– Bâqano y giờbpfq sưacpr đpkom ệdscr Phạivik m-Dậymtk t cùssvg ng đpkom ôqano -thốjsxk ng Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t, Nguyễmfbc n-văbpfq n-Huy, thay quầdlof n áikih o dâqano n dãgqru , đpkom i cùssvg ng vớwxmk i Lêssvg -Mưacpr u, mang theo mưacpr ờbpfq i võzlpd -sĩenpd hiêssvg n ngang nhậymtk p vàogck o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Đetrv ợpinj i trờbpfq i cậymtk p choạivik ng tốjsxk i, ta xưacpr ng làogck Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t tuâqano n lệdscr nh Đetrv inh-kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng vàogck o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng đpkom ểlxge xéenpd t lạivik i việdscr c Trầdlof n-Bìbfxe nh lạivik m quyềjfcb n, đpkom àogck n áikih p dâqano n nghèokyj o. Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t làogck m trưacpr ởoabg ng đpkom oàogck n, Nguyễmfbc n-văbpfq n-Huy làogck m phózglh , Phạivik m-Dậymtk t làogck m quảueny n đpkom ạivik o. Dĩenpd nhiêssvg n têssvg n Bìbfxe nh sẽpkom chốjsxk ng đpkom ốjsxk i, thìbfxe ta lậymtk p tứpway c dùssvg ng võzlpd côqano ng kiềjfcb m chếthxo y. Sau đpkom ózglh , thìbfxe quâqano n ta từipyw ngoàogck i đpkom ộxmis t nhậymtk p vàogck o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Bấlxge y giờbpfq ôqano ng Lêssvg -Mưacpr u mớwxmk i nózglh i thựgqru c sựgqru cho dâqano n chúikih ng biếthxo t.
Lêssvg -Mưacpr u chỉjpog Lêssvg -kim-Loan, Võzlpd -kim-Liêssvg n:
– Thưacpr a vưacpr ơgqru ng gia, đpkom âqano y làogck con gáikih i úikih t củpinj a tiểlxge u nhâqano n vớwxmk i con gáikih i đpkom ầdlof u lòacpr ng củpinj a chúikih Võzlpd Thưacpr ơgqru ng. Cảueny hai rấlxge t thôqano ng thạivik o đpkom ưacpr ờbpfq ng lốjsxk i trong trang, lạivik i cózglh họzykq c chúikih t ípinj t võzlpd nghệdscr . Xin vưacpr ơgqru ng gia cho cáikih c cháikih u nózglh đpkom i dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng. – Đetrv ưacpr ợpinj c, vậymtk y Loan cùssvg ng đpkom i vớwxmk i Phạivik m-Dậymtk t. Còacpr n Liêssvg n thìbfxe đpkom i theo đpkom ạivik o củpinj a Vũacpr -Quang dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng.
Ba ngưacpr ờbpfq i cùssvg ng mưacpr ờbpfq i võzlpd sĩenpd lấlxge y ba thớwxmk t voi lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Kim-Loan tung mìbfxe nh lêssvg n bàogck nh voi ngồwezf i chung vớwxmk i Phạivik m-Dậymtk t. Nàogck ng chỉjpog đpkom ưacpr ờbpfq ng cho voi quảueny n tưacpr ợpinj ng đpkom i.
Hoằlqbx ng-Châqano n ban lệdscr nh:
– Anh em còacpr n lạivik i, sẽpkom tiếthxo n đpkom áikih nh Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Sưacpr đpkom ệdscr Trầdlof n-Ninh cùssvg ng đpkom ạivik o Quảueny ng-vũacpr tảueny đpkom ếthxo n bao vâqano y phípinj a Đetrv ôqano ng. Sưacpr đpkom ệdscr Vũacpr -Quang đpkom em đpkom ạivik o Quảueny ng-vũacpr hữoabg u bao vâqano y phípinj a Nam. Sưacpr đpkom ệdscr Hoàogck ng-Nghi đpkom em đpkom ạivik o Bổjpog ng-nhậymtk t tảueny bao vâqano y phípinj a Bắbakk c. Sưacpr đpkom ệdscr Lýhktv -Đetrv oan đpkom em đpkom ạivik o Bổjpog ng-nhậymtk t hữoabg u bao vâqano y phípinj a Đetrv ôqano ng. Khi cózglh lệdscr nh thìbfxe chia quâqano n làogck m hai. Mộxmis t nửnnyl a vâqano y bêssvg n ngoàogck i, dùssvg ng cọzykq p, beo canh phòacpr ng. Mộxmis t nửnnyl a dùssvg ng sózglh i tấlxge n côqano ng vàogck o, bắbakk t hếthxo t bọzykq n Hồwezf ng-hưacpr ơgqru ng thiếthxo u niêssvg n nộxmis i-giáikih o tậymtk p trung lạivik i.
Phạivik m-Dậymtk t cùssvg ng Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t, Nguyễmfbc n-văbpfq n-Huy lấlxge y voi lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Hơgqru n giờbpfq sau thìbfxe tớwxmk i cổjpog ng vàogck o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Hai thiếthxo u niêssvg n áikih o nâqano u cổjpog quấlxge n khăbpfq n hồwezf ng đpkom ang canh gáikih c, thấlxge y ngưacpr ờbpfq i lạivik , vộxmis i vẫokyj y tay cho voi ngừipyw ng lạivik i. Mộxmis t têssvg n hỏvbhn i:
– Cáikih c vịivik từipyw đpkom âqano u tớwxmk i?
Phạivik m-Dậymtk t hấlxge t mặptlk t lêssvg n trờbpfq i làogck m bộxmis háikih ch dịivik ch:
– Chúikih ng tôqano i từipyw Nghệdscr -an vàogck o đpkom âqano y, muốjsxk n gặptlk p Trầdlof n-Bìbfxe nh.
Gãgqru giáikih o chúikih ng thấlxge y mộxmis t thiếthxo u niêssvg n dáikih m gọzykq i têssvg n đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng củpinj a mìbfxe nh mộxmis t cáikih ch sáikih ch méenpd , thìbfxe hơgqru i chộxmis t dạivik :
– Xin cáikih c vịivik chờbpfq đpkom ợpinj i mộxmis t láikih t, vìbfxe đpkom ạivik o-trưacpr ởoabg ng củpinj a tôqano i đpkom ang họzykq p hộxmis i đpkom ồwezf ng giáikih o vụiuci Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng đpkom ểlxge xửnnyl tộxmis i mộxmis t têssvg n phảueny n giáikih o.
Lưacpr u Trọzykq ng-Kiệdscr t quáikih t:
– Chúikih ng ta đpkom ưacpr ợpinj c lệdscr nh củpinj a giáikih o chủpinj Lêssvg -phúikih c-Huynh đpkom ếthxo n đpkom âqano y thanh tra, màogck têssvg n Bìbfxe nh khôqano ng ra đpkom ózglh n ưacpr ? Cáikih c ngưacpr ờbpfq i đpkom ưacpr a ta vàogck o.
Nózglh i rồwezf i Kiệdscr t cho thúikih c voi tiếthxo n lêssvg n. Têssvg n giáikih o chúikih ng vộxmis i chạivik y đpkom i trưacpr ớwxmk c dẫokyj n đpkom ưacpr ờbpfq ng. Khu Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng quảueny thựgqru c rộxmis ng lớwxmk n nhưacpr mộxmis t huyệdscr n bêssvg n Đetrv ạivik i-Việdscr t. Đetrv i mộxmis t láikih t tớwxmk i mộxmis t trang trạivik i, cổjpog ng xâqano y bằlqbx ng đpkom áikih , máikih i lợpinj p ngózglh i xanh, cáikih nh cửnnyl a sơgqru n đpkom ỏvbhn chózglh i. Bêssvg n ngoàogck i bao bọzykq c bởoabg i hàogck ng ràogck o trúikih c cắbakk t xéenpd n cựgqru c kỳqano côqano ng phu. Nhìbfxe n qua cổjpog ng, trong trang, mộxmis t con đpkom ưacpr ờbpfq ng đpkom i láikih t đpkom áikih xanh, hìbfxe nh vuôqano ng bằlqbx ng sáikih u gang tay. Hai bêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng làogck hai cáikih i hồwezf , nưacpr ớwxmk c trong xanh. Giữoabg a hồwezf mấlxge y con thiêssvg n nga lôqano ng trắbakk ng đpkom ang nhởoabg n nhơgqru bơgqru i lộxmis i. Hồwezf bêssvg n tráikih i, cózglh căbpfq n nhàogck thủpinj y tạivik bằlqbx ng gỗacpr sơgqru n son thiếthxo p vàogck ng, nózglh c uốjsxk n cong. Trêssvg n nózglh c đpkom ắbakk p hai con rồwezf ng chầdlof u vàogck o nhau tranh châqano u. Câqano y cầdlof u bắbakk c từipyw bờbpfq ra bằlqbx ng gỗacpr lim đpkom en bózglh ng. Giữoabg a hồwezf bêssvg n tráikih i cózglh cáikih i đpkom ảueny o nhỏvbhn , trêssvg n đpkom ảueny o dựgqru ng mộxmis t tưacpr ợpinj ng đpkom áikih , râqano u ria trôqano ng ba phầdlof n giốjsxk ng ngưacpr ờbpfq i, bẩqtef y phầdlof n giốjsxk ng quỷnsnv . Đetrv ózglh làogck tưacpr ợpinj ng củpinj a ma đpkom ầdlof u Lệdscr -Anh, giáikih o chủpinj Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o đpkom ầdlof u tiêssvg n. Ngay sáikih t phípinj a trong cổjpog ng, cózglh đpkom ôqano i voi bằlqbx ng đpkom áikih , lớwxmk n nhưacpr voi thựgqru c.
Xa hơgqru n chúikih t nữoabg a, cáikih ch bờbpfq hồwezf khoảueny ng vàogck i chụiuci c trưacpr ợpinj ng, làogck mộxmis t ngôqano i dinh thựgqru hai tầdlof ng, tưacpr ờbpfq ng bằlqbx ng đpkom áikih , cộxmis t bằlqbx ng gỗacpr sơgqru n son thiếthxo p vàogck ng, ngózglh i xanh. Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t nghĩenpd thầdlof m:
– Bọzykq n Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o to mồwezf m hôqano hàogck o vìbfxe ngưacpr ờbpfq i nghèokyj o, do dâqano n nghèokyj o, lấlxge y củpinj a ngưacpr ờbpfq i giầdlof u cho ngưacpr ờbpfq i nghèokyj o, nhưacpr ng khi chúikih ng thàogck nh côqano ng rồwezf i, thìbfxe giáikih o chủpinj làogck mộxmis t têssvg n vua áikih c đpkom ứpway c. Còacpr n nhữoabg ng đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng trởoabg thàogck nh nhữoabg ng ôqano ng vua con. Cứpway nhìbfxe n dinh thựgqru củpinj a y thìbfxe thấlxge y còacpr n khang trang hơgqru n dinh thựgqru cáikih c an-vũacpr sứpway Đetrv ạivik i-Việdscr t.
Têssvg n giáikih o chúikih ng cung tay:
– Mờbpfq i cáikih c vịivik chờbpfq đpkom âqano y, đpkom ệdscr tửnnyl xin vàogck o báikih o vớwxmk i đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng.
Nózglh i rồwezf i y chạivik y vàogck o trong, tốjsxk c thẳikih ng đpkom ếthxo n ngôqano i dinh thựgqru . Láikih t sau mộxmis t đpkom áikih m gồwezf m hai nam, mộxmis t nữoabg đpkom i ra. Cáikih i ngưacpr ờbpfq i dáikih ng to béenpd o, mặptlk t sạivik m đpkom en, hơgqru i dầdlof n đpkom ộxmis n lêssvg n tiếthxo ng:
– Tôqano i làogck Trầdlof n-Bìbfxe nh, đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng đpkom ạivik o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng. Khôqano ng biếthxo t cáikih c anh em từipyw đpkom âqano u tớwxmk i?
Thấlxge y Kim-Loan đpkom i cùssvg ng vớwxmk i đpkom áikih m ngưacpr ờbpfq i mớwxmk i đpkom ếthxo n, Trầdlof n-Bìbfxe nh tỏvbhn vẻogck ngạivik c nhiêssvg n. Nhưacpr ng y khôqano ng nózglh i ra. Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t nózglh i:
– Tôqano i làogck Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t, quảueny n lĩenpd nh bảueny n giáikih o vùssvg ng Nghệdscr -an, Thanh-hózglh a, mớwxmk i từipyw Đetrv ạivik i-Việdscr t sang đpkom ểlxge gặptlk p anh em.
Kiệdscr t chỉjpog Nguyêssvg n-văbpfq n-Huy, Phạivik m-Dậymtk t, cùssvg ng mưacpr ờbpfq i giáikih o chúikih ng:
– Đetrv âqano y làogck hai sưacpr đpkom ệdscr củpinj a tôqano i đpkom ưacpr ợpinj c sưacpr phụiuci Đetrv inh-kiếthxo m-Thưacpr ơgqru ng cửnnyl đpkom ếthxo n thanh tra côqano ng việdscr c bảueny n giáikih o vùssvg ng Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng, Vọzykq ng-giang.
Nózglh i rồwezf i ôqano ng trìbfxe nh thẻogck bàogck i ra. Trầdlof n-Bìbfxe nh cầdlof m lấlxge y thẻogck bàogck i đpkom em xong rồwezf i y cúikih i đpkom ầdlof u cung kípinj nh:
– Mờbpfq i cáikih c vịivik huynh đpkom ệdscr vàogck o.
Y giớwxmk i thiệdscr u ngưacpr ờbpfq i đpkom àogck n ôqano ng da trắbakk ng đpkom i cạivik nh:
– Vịivik ngàogck y làogck quảueny n giáikih o trang Vọzykq ng-giang têssvg n Nguyễmfbc n-minh-Sang.
Y chỉjpog vàogck o ngưacpr ờbpfq i đpkom àogck n bàogck :
– Đetrv âqano y làogck nhàogck tôqano i.
Phạivik m-Dậymtk t làogck m bộxmis thôqano ng thạivik o:
– Phảueny i chăbpfq ng bàogck chịivik cózglh khuêssvg danh làogck Võzlpd -xuâqano n-Loan khôqano ng? Đetrv ệdscr còacpr n nhỏvbhn tuổjpog i, ởoabg xa màogck cũacpr ng từipyw ng nghe danh chịivik nhưacpr sấlxge m nổjpog bêssvg n tai.
Mụiuci Xuâqano n-Loan cưacpr ờbpfq i sung sưacpr ớwxmk ng:
– Chúikih t danh mọzykq n, khôqano ng đpkom áikih ng làogck m bậymtk n tâqano m cậymtk u em.
Trong phòacpr ng chípinj nh tòacpr a nhàogck , ởoabg giữoabg a kêssvg mộxmis t cáikih i áikih n thưacpr dàogck i đpkom ếthxo n mộxmis t trưacpr ợpinj ng. Bốjsxk n bêssvg n áikih n thưacpr , mỗacpr i bêssvg n đpkom ểlxge bốjsxk n cáikih i ghếthxo bàogck nh. Tấlxge t cảueny đpkom ềjfcb u khảueny m xàogck cừipyw thựgqru c đpkom ẹviin p. Bêssvg n phảueny i làogck mộxmis t cáikih i bểlxge đpkom àogck o sâqano u dưacpr ớwxmk i nềjfcb n nhàogck , cózglh giảueny sơgqru n, tưacpr ợpinj ng đpkom áikih chạivik m trổjpog tinh vi. Trong bểlxge cózglh mấlxge y con cáikih chéenpd p to hơgqru n bàogck n tay vàogck ng ózglh ng áikih nh đpkom ang bơgqru i lộxmis i. Bêssvg n tráikih i, mộxmis t cáikih i bểlxge sâqano u đpkom ếthxo n hơgqru n trưacpr ợpinj ng, bốjsxk n thàogck nh dáikih t đpkom áikih bózglh ng láikih ng thẳikih ng đpkom ứpway ng. Dưacpr ớwxmk i bểlxge lúikih c nhúikih c hàogck ng nghìbfxe n con rắbakk n lớwxmk n nhỏvbhn . Cózglh con cuộxmis n tròacpr n nằlqbx m ngủpinj , cózglh con thìbfxe bòacpr lúikih c nhúikih c, cózglh con thìbfxe nghểlxge n cổjpog bàogck nh mang, thèokyj lưacpr ỡikih i ra. Dưacpr ớwxmk i đpkom áikih y bểlxge cózglh mấlxge y cáikih i đpkom ầdlof u lâqano u, xưacpr ơgqru ng sưacpr ờbpfq n, xưacpr ơgqru ng châqano n tay.
Bọzykq n Phạivik m-Dậymtk t đpkom ãgqru đpkom ưacpr ợpinj c Khu-mậymtk t việdscr n cho biếthxo t rằlqbx ng, cáikih c đpkom ạivik o Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o đpkom ềjfcb u nuôqano i rắbakk n đpkom ểlxge lấlxge y nọzykq c luyệdscr n côqano ng, vàogck dùssvg ng làogck m hìbfxe nh pháikih p đpkom e dọzykq a giáikih o đpkom ồwezf , dâqano n chúikih ng. Ai khôqano ng phụiuci c tùssvg ng, lậymtk p tứpway c chúikih ng quẳikih ng xuốjsxk ng hầdlof m cho rắbakk n ăbpfq n thịivik t. Mấlxge y bộxmis xưacpr ơgqru ng đpkom ózglh , chắbakk c làogck củpinj a nạivik n nhâqano n bịivik xửnnyl tửnnyl .
Võzlpd -xuâqano n-Loan nózglh i vớwxmk i chồwezf ng:
– Cuộxmis c họzykq p nàogck y tôqano i khôqano ng cầdlof n dựgqru , ôqano ng hãgqru y cùssvg ng anh em quyếthxo t đpkom ịivik nh hếthxo t. Đetrv ểlxge tôqano i vàogck o nhàogck sai anh em làogck m tiệdscr c đpkom ãgqru i kháikih ch, rồwezf i đpkom em thứpway rưacpr ợpinj u nếthxo p than ngâqano m vớwxmk i chípinj n loạivik i rắbakk n ra đpkom âqano y mờbpfq i anh em.
Phạivik m-Dậymtk t hơgqru i ngạivik c nhiêssvg n, nózglh nghĩenpd thầdlof m:
– Phàogck m trong cáikih c đpkom ạivik o Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o, ngưacpr ờbpfq i quảueny n-đpkom ạivik o chỉjpog cầdlof n cózglh võzlpd côqano ng cao, tổjpog ng chỉjpog huy màogck thôqano i. Còacpr n mọzykq i quyếthxo t đpkom ịivik nh đpkom ềjfcb u do ngưacpr ờbpfq i phụiuci tráikih ch giảueny ng-kinh quyếthxo t đpkom ịivik nh. Bềjfcb ngoàogck i ta làogck toáikih n thanh tra, mụiuci nàogck y làogck giảueny ng-kinh củpinj a Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng phảueny i ởoabg lạivik i đpkom ểlxge trảueny lờbpfq i cáikih c câqano u hỏvbhn i, màogck mụiuci lạivik i bỏvbhn đpkom i làogck nghĩenpd a gìbfxe đpkom âqano y? Ta phảueny i cẩqtef n thậymtk n mớwxmk i đpkom ưacpr ợpinj c.
Tràogck nưacpr ớwxmk c xong xuôqano i. Bìbfxe nh hỏvbhn i:
– Tôqano i nghe đpkom âqano u Đetrv ạivik i-Việdscr t đpkom em quâqano n sang đpkom áikih nh Chiêssvg m. Đetrv inh lãgqru o gia, vớwxmk i sưacpr phụiuci tôqano i thôqano ng tri đpkom i cáikih c trang bắbakk t phảueny i chuẩqtef n bịivik giáikih o chúikih ng, lưacpr ơgqru ng thựgqru c đpkom ểlxge hợpinj p vớwxmk i quâqano n Chiêssvg m chốjsxk ng giặptlk c. Lệdscr nh ban ra, thìbfxe chúikih ng tôqano i phảueny i thi hàogck nh, nhưacpr ng khổjpog mộxmis t đpkom iềjfcb u dâqano n chúikih ng khôqano ng tuâqano n lệdscr nh đpkom ãgqru đpkom àogck nh, màogck đpkom ếthxo n giáikih o chúikih ng cũacpr ng khôqano ng hưacpr ởoabg ng ứpway ng. Chípinj nh giáikih o hữoabg u Minh-Sang đpkom âqano y cũacpr ng chốjsxk ng. Vậymtk y dáikih m hỏvbhn i huynh, giáikih o chúikih ng vùssvg ng Nghệdscr -an cózglh chấlxge p hàogck nh lệdscr nh hay khôqano ng?
Phạivik m-Dậymtk t trảueny lờbpfq i lơgqru mơgqru , đpkom ểlxge dòacpr dẫokyj m:
– Tìbfxe nh hìbfxe nh giáikih o-đpkom ồwezf tạivik i Đetrv ạivik i-Việdscr t khôqano ng giốjsxk ng bêssvg n chiêssvg m, bởoabg i ngưacpr ờbpfq i ngồwezf i trong bózglh ng tốjsxk i đpkom iềjfcb u khiểlxge n chúikih ng tôqano i làogck Đetrv inh-Hiềjfcb n lãgqru o gia đpkom ãgqru bạivik i lộxmis , triềjfcb u Lýhktv đpkom em chéenpd m rồwezf i. Nêssvg n giữoabg a cáikih c đpkom ạivik o khôqano ng liêssvg n lạivik c đpkom ưacpr ợpinj c vớwxmk i nhau. Riêssvg ng đpkom ạivik o Nghệdscr -an, huynh trưacpr ởoabg ng chúikih ng tôqano i làogck đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a Cửnnyl u-châqano n vưacpr ơgqru ng gia, đpkom ưacpr ợpinj c lệdscr nh vưacpr ơgqru ng gia theo dõzlpd i tin tứpway c, rồwezf i báikih o cho ngưacpr ờbpfq i. Vậymtk y tháikih i đpkom ộxmis anh em nộxmis i-giáikih o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng vớwxmk i cuộxmis c chiếthxo n ra sao?
– Từipyw khi bảueny n giáikih o pháikih t triểlxge n ởoabg Chiêssvg m đpkom ếthxo n giờbpfq , đpkom ềjfcb u lấlxge y tinh thầdlof n yêssvg u nưacpr ớwxmk c, hưacpr ớwxmk ng vềjfcb quêssvg cha đpkom ấlxge t tổjpog làogck m chủpinj đpkom ạivik o. Giáikih o-đpkom ồwezf , dâqano n chúikih ng đpkom ózglh ng gózglh p tàogck i vậymtk t khôqano ng tiếthxo c đpkom ểlxge chuyểlxge n vềjfcb quêssvg xâqano y đpkom ềjfcb n thờbpfq anh hùssvg ng dâqano n tộxmis c. Nhữoabg ng anh em hoạivik t đpkom ộxmis ng cho giáikih o, đpkom ềjfcb u đpkom ưacpr ợpinj c miễmfbc n mọzykq i dịivik ch vụiuci trong làogck ng, còacpr n đpkom ưacpr ợpinj c trảueny bổjpog ng rấlxge t hậymtk u. Tiềjfcb n bạivik c đpkom ózglh , do dâqano n chúikih ng đpkom ózglh ng gózglh p. Gầdlof n đpkom âqano y Đetrv inh lãgqru o gia, Lụiuci c lãgqru o gia, nhờbpfq đpkom ắbakk c thếthxo vớwxmk i Chếthxo -Củpinj , màogck bảueny n giáikih o nắbakk m đpkom ưacpr ợpinj c quyềjfcb n ởoabg tấlxge t cảueny cáikih c trang. Cáikih c lãgqru o gia truyềjfcb n chưacpr đpkom ạivik o mộxmis t mậymtk t lệdscr nh rằlqbx ng khi đpkom áikih nh xong quâqano n Lýhktv , ngưacpr ờbpfq i Việdscr t sẽpkom nắbakk m hếthxo t quyềjfcb n ởoabg Chiêssvg m, rồwezf i sáikih t nhậymtk p Chiêssvg m vàogck o vớwxmk i Đetrv ạivik i-Việdscr t. Bấlxge y giờbpfq dâqano n chúikih ng tha hồwezf màogck sung sưacpr ớwxmk ng.
Minh-Sang tiếthxo p lờbpfq i:
– Khi đpkom ưacpr ợpinj c tin báikih o Đetrv ạivik i-Việdscr t đpkom em quâqano n sang đpkom áikih nh Chiêssvg m, tuy chưacpr a tiếthxo p lệdscr nh củpinj a Hộxmis i-đpkom ồwezf ng giáikih o vụiuci trung-ưacpr ơgqru ng, nhưacpr ng cáikih c đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng đpkom ãgqru hăbpfq m hởoabg ngầdlof m loan báikih o cho dâqano n chúikih ng, chuẩqtef n bịivik làogck m nộxmis i ứpway ng giúikih p Đetrv ạivik i-Việdscr t. Dâqano n chúikih ng, giáikih o đpkom ồwezf hồwezf hởoabg i, náikih o nứpway c ghêssvg lắbakk m. Thìbfxe hỡikih i ơgqru i! Bỗacpr ng chúikih ng tôqano i đpkom ưacpr ợpinj c lệdscr nh cho đpkom ộxmis i ngũacpr giáikih o đpkom ồwezf , dâqano n chúikih ng chuẩqtef n bịivik vũacpr khípinj , lưacpr ơgqru ng bổjpog ng lêssvg n đpkom ưacpr ờbpfq ng cùssvg ng quâqano n Chàogck m đpkom áikih nh quâqano n Đetrv ạivik i-Việdscr t. Hầdlof u nhưacpr cáikih c đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng đpkom ềjfcb u bàogck ng hoàogck ng, cho sứpway đpkom i hỏvbhn i chưacpr vịivik lãgqru o gia trong Hộxmis i-đpkom ồwezf ng giáikih o-vụiuci trung-ưacpr ơgqru ng. Cáikih c vịivik đpkom ềjfcb u khẳikih ng đpkom ịivik nh, phảueny i hợpinj p vớwxmk i Chàogck m đpkom áikih nh lạivik i quâqano n Đetrv ạivik i-Việdscr t. Ba phầdlof n tưacpr cáikih c đpkom ạivik o trưacpr ởoabg ng khôqano ng tuâqano n lệdscr nh, mộxmis t phầdlof n tưacpr tuâqano n lệdscr nh thi hàogck nh. Chưacpr đpkom ạivik o-trưacpr ởoabg ng tuâqano n giáikih o chỉjpog vừipyw a tậymtk p hợpinj p dâqano n chúikih ng, giáikih o đpkom ồwezf tuyêssvg n cáikih o lệdscr nh, đpkom ềjfcb u bịivik chípinj nh giáikih o-đpkom ồwezf , dâqano n chúikih ng chốjsxk ng đpkom ốjsxk i.
Y ngừipyw ng lạivik i hỏvbhn i Lưacpr u-trọzykq ng-Kiệdscr t:
– Bâqano y giờbpfq Đetrv inh lãgqru o gia cho cáikih c vịivik đpkom ếthxo n đpkom âqano y, chắbakk c đpkom ểlxge kiểlxge m tra xem chúikih ng tôqano i cózglh thi hàogck nh giáikih o chỉjpog nghiêssvg m chỉjpog nh hay khôqano ng hẳikih n?
Phạivik m-Dậymtk t lắbakk c đpkom ầdlof u:
– Khôqano ng phảueny i thếthxo .
– Vậymtk y cáikih c anh em kiểlxge m tra gìbfxe ?
– Đetrv inh lãgqru o gia sai chúikih ng tôqano i truyềjfcb n mậymtk t lệdscr nh: Hộxmis i-đpkom ồwezf ng giáikih o vụiuci trung ưacpr ơgqru ng hiệdscr n chia làogck m hai khuynh hưacpr ớwxmk ng. Mộxmis t khuynh hưacpr ớwxmk ng nhấlxge t đpkom ịivik nh trợpinj ngưacpr ờbpfq i Việdscr t đpkom áikih nh Chàogck m. Sau khi Chàogck m thua, họzykq phảueny i cắbakk t đpkom ấlxge t dâqano ng cho mìbfxe nh. Bấlxge y giờbpfq đpkom ấlxge t đpkom ózglh giao cho ta cai trịivik . Ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ta sẽpkom làogck m chủpinj vùssvg ng Bốjsxk -chípinj nh, Ma-linh, Đetrv ịivik a-lýhktv . Mộxmis t khuynh hưacpr ớwxmk ng lạivik i chủpinj trưacpr ơgqru ng ta phảueny i theo Chàogck m, mộxmis t mai mang quâqano n Chàogck m vềjfcb chiếthxo m Đetrv ạivik i-Việdscr t. Đetrv inh lãgqru o gia, Lụiuci c lãgqru o gia cho chúikih ng tớwxmk i hỏvbhn i anh em xem ýhktv kiếthxo n anh em thếthxo nàogck o?
Trầdlof n-Bìbfxe nh đpkom áikih p khôqano ng suy nghĩenpd :
– Tôqano i thấlxge y mìbfxe nh giúikih p Chiêssvg m đpkom áikih nh lạivik i ngưacpr ờbpfq i Việdscr t mìbfxe nh thựgqru c khôqano ng nêssvg n. Ai lạivik i ta giếthxo t ta bao giờbpfq ? Khi mìbfxe nh giúikih p chúikih ng đpkom áikih nh mìbfxe nh, cózglh hai vấlxge n đpkom ềjfcb xẩqtef y ra. Nếthxo u nhưacpr Chiêssvg m thắbakk ng, tinh lựgqru c mìbfxe nh kiệdscr t quệdscr , Đetrv ạivik i-Việdscr t cũacpr ng kiệdscr t quệdscr , Chàogck m nózglh vốjsxk n hung dữoabg , nózglh tràogck n vàogck o nưacpr ớwxmk c mìbfxe nh thìbfxe hơgqru i ơgqru i, hózglh a ra mìbfxe nh dâqano ng nưacpr ớwxmk c cho tụiuci i mọzykq i ưacpr ? Còacpr n nhưacpr bạivik i, bấlxge y giờbpfq quan quâqano n Đetrv ạivik i-Việdscr t sẽpkom thẳikih ng tay xửnnyl mìbfxe nh. Khi quâqano n Đetrv ạivik i-Việdscr t rúikih t vềjfcb , bấlxge y giờbpfq dâqano n Chiêssvg m nózglh đpkom ổjpog oáikih n thùssvg lêssvg n đpkom ầdlof u ngưacpr ờbpfq i Việdscr t, thìbfxe còacpr n đpkom âqano u lựgqru c lưacpr ợpinj ng màogck chốjsxk ng trảueny ? Tôqano i nghĩenpd , mìbfxe nh nêssvg n theo Đetrv ạivik i-Việdscr t thìbfxe hơgqru n!
Nguyễmfbc n Minh-Sang cũacpr ng bàogck n:
– Tôqano i thìbfxe tôqano i nhấlxge t quyếthxo t giúikih p Đetrv ạivik i-Việdscr t. Vậymtk y phiềjfcb n cáikih c huynh vềjfcb thưacpr a vớwxmk i Đetrv inh lãgqru o gia cho.
Nguyễmfbc n Văbpfq n-Huy thủpinj ng thẳikih ng nózglh i:
– Cáikih c lãgqru o gia sai chúikih ng tôqano i tớwxmk i đpkom âqano y chỉjpog đpkom ểlxge thửnnyl ýhktv hai huynh màogck thôqano i. Chứpway cáikih c ngưacpr ờbpfq i đpkom ãgqru quyếthxo t đpkom ịivik nh rồwezf i. Cáikih c ngưacpr ờbpfq i đpkom ãgqru sai sứpway yếthxo t kiếthxo n Đetrv ạivik i-Việdscr t hoàogck ng đpkom ếthxo . Ngàogck i tuyêssvg n hứpway a, sau khi bìbfxe nh Chiêssvg m, thìbfxe từipyw núikih i Hảueny i-vâqano n vàogck o Nam trao trảueny Chiêssvg m. Từipyw núikih i Hảueny i-vâqano n ra Bắbakk c, thìbfxe trao cho Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o cùssvg ng cáikih c thủpinj lĩenpd nh ngưacpr ờbpfq i Việdscr t ởoabg Chiêssvg m tổjpog chứpway c thàogck nh nưacpr ớwxmk c Nhậymtk t-nam nhưacpr thờbpfq i vua Trưacpr ng.
Nguyễmfbc n Minh-Sang hỏvbhn i:
– Hiệdscr n giáikih o chúikih ng ởoabg Chiêssvg m do giáikih o-chủpinj Trầdlof n-đpkom ôqano ng-Thiêssvg n, phózglh giáikih o chủpinj Trầdlof n-quỳqano nh-Hoa lãgqru nh đpkom ạivik o. Dưacpr ớwxmk i cózglh Đetrv inh lãgqru o gia làogck m tảueny hộxmis giáikih o; Vũacpr lãgqru o gia làogck m hữoabg u hộxmis giáikih o; Lêssvg lãgqru o gia làogck m giáikih o-chủpinj Đetrv ạivik i-Việdscr t. Ngoàogck i ra còacpr n ngũacpr vịivik sứpway giảueny , mưacpr ờbpfq i vịivik kỳqano -chủpinj . Vậymtk y khôqano ng biếthxo t sau nàogck y Đetrv ạivik i-Việdscr t hoàogck ng đpkom ếthxo cho lãgqru o gia nàogck o làogck m vua ba vùssvg ng Bốjsxk -cháikih nh, Đetrv ịivik a-lýhktv , Ma-linh?
Phạivik m-Dậymtk t đpkom ưacpr a mắbakk t nhìbfxe n Trọzykq ng-Kiệdscr t, cảueny hai cùssvg ng nghĩenpd thầdlof m:
– Hôqano m qua, vôqano tìbfxe nh mìbfxe nh đpkom ãgqru tìbfxe m ra tôqano ng típinj ch Lụiuci c-chưacpr ơgqru ng-Anh làogck Vũacpr -chưacpr ơgqru ng-Hàogck o. Còacpr n têssvg n cáikih c ma đpkom ầdlof u kháikih c thìbfxe chưacpr a biếthxo t danh táikih nh chúikih ng. Hôqano m nay mớwxmk i đpkom ưacpr ợpinj c biếthxo t ma đpkom ầdlof u Lêssvg -phúikih c-Huynh làogck m giáikih o chủpinj Đetrv ạivik i-Việdscr t, khôqano ng biếthxo t y ẩqtef n ởoabg đpkom âqano u? Bâqano y giờbpfq nghe giọzykq ng đpkom iệdscr u têssvg n Sang nózglh i, thìbfxe cózglh lẽpkom ma đpkom ầdlof u Lêssvg -phúikih c-Huynh cũacpr ng ởoabg bêssvg n Chiêssvg m. Ta phảueny i dòacpr xem y làogck ai mớwxmk i đpkom ưacpr ợpinj c. Nghĩenpd vậymtk y Phạivik m-Dậymtk t nózglh i lơgqru mơgqru :
– Triềjfcb u đpkom ìbfxe nh đpkom ịivik nh đpkom ểlxge cho Hồwezf ng-thiếthxo t giáikih o tựgqru chọzykq n lấlxge y mộxmis t vịivik làogck m vua. Theo anh em thìbfxe nêssvg n đpkom ểlxge vịivik nàogck o làogck m vua?
Minh-Sang nózglh i ngay:
– Nếthxo u nózglh i vềjfcb võzlpd côqano ng thìbfxe đpkom ệdscr nhấlxge t làogck giáikih o chủpinj , phózglh giáikih o chủpinj . Nhưacpr ng lãgqru o nhâqano n gia khôqano ng muốjsxk n làogck m vua vùssvg ng nhỏvbhn béenpd đpkom âqano u, màogck ngưacpr ờbpfq i muốjsxk n làogck m vua cảueny vùssvg ng Đetrv ạivik i-Việdscr t, Đetrv ạivik i-lýhktv , Lãgqru o-qua, Chiêssvg m-thàogck nh, Châqano n-lạivik p, Xiêssvg m-la. Còacpr n lạivik i ba vịivik Vũacpr , Lêssvg , Đetrv inh, võzlpd côqano ng cảueny ba vịivik ngang nhau. Vũacpr lãgqru o gia thìbfxe nắbakk m hếthxo t quâqano n đpkom ộxmis i Chiêssvg m trấlxge n ởoabg vùssvg ng Nam Hảueny i-vâqano n. Đetrv inh lãgqru o gia tuy nắbakk m quâqano n ởoabg Bốjsxk -cháikih nh tuy ípinj t, nhưacpr ng ngưacpr ờbpfq i nắbakk m hếthxo t cáikih c trang đpkom ộxmis ng, đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a ngưacpr ờbpfq i làogck Bốjsxk -bìbfxe Đetrv àogck -na nắbakk m quâqano n ởoabg Thi-nạivik i. Còacpr n Lêssvg lãgqru o gia thìbfxe ngưacpr ờbpfq i nắbakk m toàogck n thểlxge thủpinj y quâqano n, đpkom ệdscr tửnnyl củpinj a ngưacpr ờbpfq i nắbakk m hếthxo t quâqano n đpkom ộxmis i. Tôqano i nghĩenpd cuốjsxk i cùssvg ng phảueny i đpkom ểlxge Đetrv inh lãgqru o gia làogck m vua.
Nghe Minh-Sang nózglh i, Ninh, Kiệdscr t, Huy cùssvg ng bừipyw ng tỉjpog nh: thìbfxe ra têssvg n Thi-đpkom ạivik i-Năbpfq ng chípinj nh làogck têssvg n Lêssvg -phúikih c-Huynh cảueny i danh.
Trầdlof n-Bìbfxe nh lêssvg n tiếthxo ng gọzykq i vọzykq ng vàogck o:
– Tiệdscr c xong chưacpr a?
Cózglh tiếthxo ng vợpinj y đpkom áikih p lạivik i:
– Xong rồwezf i.
– Dọzykq n lêssvg n đpkom i.
Hai giáikih o chúikih ng bưacpr ng lêssvg n mộxmis t mâqano m cỗacpr : cáikih ráikih n, thịivik t rừipyw ng xàogck o mưacpr ớwxmk p hưacpr ơgqru ng, bồwezf câqano u quay... tấlxge t cảueny bẩqtef y mózglh n.
Y cung tay nózglh i:
– Hôqano m nay trong lúikih c sơgqru ngộxmis , anh em em đpkom ạivik o Vọzykq ng-hưacpr ơgqru ng xin kípinj nh mờbpfq i anh em Nghệdscr -an cùssvg ng uốjsxk ng vớwxmk i nhau ípinj t chung rưacpr ợpinj u lạivik t, rồwezf i mai nàogck y xôqano ng pha giếthxo t giặptlk c.
Minh-Sang rózglh t rưacpr ợpinj u ra chung, đpkom ểlxge trưacpr ớwxmk c mặptlk t Dậymtk t, Kiệdscr t, Huy, rồwezf i hỏvbhn i:
– Tìbfxe nh hìbfxe nh ngoàogck i mặptlk t trậymtk n ra sao? Bâqano y giờbpfq chúikih ng tôqano i phảueny i làogck m gìbfxe ?
Phạivik m-Dậymtk t trìbfxe nh bầdlof y thựgqru c sựgqru trậymtk n chiếthxo n trêssvg n biểlxge n, tạivik i vùssvg ng Bốjsxk -cháikih nh, rồwezf i tiếthxo p:
– Cáikih c lãgqru o gia truyềjfcb n chúikih ng tôqano i theo trợpinj chiếthxo n đpkom ạivik o quâqano n củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng đpkom áikih nh úikih p Tưacpr -dung, rồwezf i tiếthxo n ra đpkom áikih nh Ma-linh, hợpinj p vớwxmk i quâqano n củpinj a Típinj n-nghĩenpd a vưacpr ơgqru ng đpkom áikih nh Nhậymtk t-lệdscr . Hiệdscr n quâqano n củpinj a Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng vừipyw a vưacpr ợpinj t núikih i sắbakk p tớwxmk i đpkom âqano y. Chúikih ng tôqano i đpkom ếthxo n báikih o cho cáikih c huynh biếthxo t đpkom ểlxge chuẩqtef n bịivik cung ứpway ng lưacpr ơgqru ng thựgqru c.
Minh-Sang lắbakk c đpkom ầdlof u:
– Huynh phảueny i cho tôqano i yếthxo t kiếthxo n Trung-thàogck nh vưacpr ơgqru ng mớwxmk i đpkom ưacpr ợpinj c. Tôqano i nghĩenpd đpkom ạivik o quâqano n Bốjsxk -cháikih nh do Đetrv inh lãgqru o gia chỉjpog huy, thìbfxe cầdlof n gìbfxe đpkom áikih nh nữoabg a? Thủpinj y quâqano n do Lêssvg lãgqru o gia thốjsxk ng lĩenpd nh lạivik i càogck ng khôqano ng cầdlof n. Bâqano y giờbpfq chúikih ng ta đpkom áikih nh úikih p Đetrv ồwezf -bàogck n bằlqbx ng đpkom ưacpr ờbpfq ng kháikih c hay hơgqru n. Tôqano i trấlxge n ởoabg gầdlof n Hảueny i-vâqano n, tôqano i biếthxo t đpkom ưacpr ợpinj c con đpkom ưacpr ờbpfq ng thưacpr ợpinj ng đpkom ạivik o, vưacpr ợpinj t qua dẫokyj y núikih i nàogck y đpkom ổjpog vàogck o phípinj a Nam, ta đpkom áikih nh ngay vàogck o Đetrv ồwezf -bàogck n, thìbfxe bắbakk t đpkom ưacpr ợpinj c Chếthxo -Củpinj .
Trầdlof n Bìbfxe nh cầdlof m chung đpkom ưacpr a lêssvg n trưacpr ớwxmk c mặptlk t:
– Nàogck o mờbpfq i cáikih c huynh đpkom ệdscr .
Dậymtk t, Kiệdscr t, Huy cùssvg ng cầdlof m chung lêssvg n:
– Xin mờbpfq i.
Bỗacpr ng ba viêssvg n sỏvbhn i từipyw trêssvg n nózglh c nhàogck bay xuốjsxk ng, trúikih ng vàogck o ba chung rưacpr ợpinj u củpinj a Dậymtk t, Kiệdscr t, Huy vỡikih tan tàogck nh, rưacpr ợpinj u bắbakk n tung vàogck o quầdlof n áikih o ba ngưacpr ờbpfq i, rồwezf i cózglh tiếthxo ng nózglh i:
– Khoan, đpkom ợpinj i chúikih ng ta cùssvg ng uốjsxk ng vớwxmk i.
Trầdlof n-Bìbfxe nh quáikih t:
– Ai?
Bốjsxk n nhàogck sưacpr ngồwezf i trêssvg n xàogck nhàogck buôqano ng mìbfxe nh xuốjsxk ng nhẹviin nhàogck ng nhưacpr chiếthxo c láikih rụiuci ng. Ba ngưacpr ờbpfq i vung tay, Minh-Sang, vợpinj chồwezf ng Bìbfxe nh đpkom ãgqru bịivik đpkom iểlxge m huyệdscr t. Mưacpr ờbpfq i táikih m têssvg n giáikih o chúikih ng canh gáikih c bêssvg n ngoàogck i mang vũacpr khípinj tràogck n vàogck o tấlxge n côqano ng bốjsxk n nhàogck sưacpr . Bốjsxk n nhàogck sưacpr ra tay cựgqru c kỳqano thầdlof n tốjsxk c, mưacpr ờbpfq i táikih m têssvg n giáikih o đpkom ồwezf bịivik đpkom iểlxge m huyệdscr t ngãgqru lổjpog ng chổjpog ng.
– Thâ
«... Nay tà
An-Thạ
Thiệ
– Tâ
Ỷ
– Phé
– Phé
Tể
– Cò
– Thư
Triề
– Tậ
Nhà
– Khanh thử
Quá
– Tâ
Triề
– Cũ
Nhà
– Xin thầ
– Muố
Tể
– Ba lý
– Khi ban hà
Cô
– Nư
Sĩ
– Trong vă
Triề
– Khu-mậ
Nhà
– Trẫ
Nhà
– Vớ
– Tấ
Nhà
– Chư
Tô
– Về
Ỷ
– Thư
Long tâ
– Xin sư
Lý
– Đ
Hoà
Ghi chú
Xin nhắ
Nế
– Phủ
– Phò
– Tổ
– Cụ
– Phò
– Trung-tâ
Nế
– Bộ
– Cụ
– Cụ
– Cụ
Nế
– FBI,
– CIA,
– CID,
– G2, thuộ
– G3, thuộ
– TOC, thuộ
Xé
– Chứ
– Chứ
– Chứ
– Chứ
– Chứ
Vư
– Miễ
Hoà
– Thầ
Vư
– Đ
... Về
Ỷ
– Hiệ
– Tâ
– Sao vậ
– Thờ
Cô
– Khả
– Khô
Vư
– Bâ
Quan Thá
– Khả
– Có
Vư
– Dư
... Lã
Ỷ
– Ngự
– Tâ
Nhà
– Ngự
– Tâ
Thư
– Thư
– Thiê
Ỷ
– Hoà
– Tâ
Hoằ
– Về
Thư
– Xin sư
Tô
– Cuộ
Chư
– Hồ
Ô
– Tư
Chiê
– Thư
Tô
– Tâ
Nhà
– Việ
Tô
– Con (Dư
Ô
– Vư
Ô
– Trê
– Sư
Vư
– Thư
– Hoà
Ô
– Bâ
Ô
– Nguyê
Tô
– Chú
Nhà
– Thầ
Ỷ
– Tâ
Phi nó
– Xin cô
– Tâ
Ỷ
– Vư
Trinh-Dung trì
– Tâ
Ỷ
– Việ
Lễ
– Ngà
Ghi chú
Nguyê
«...Nă
... Phong tư
Tể
– Bã
Vì
Nhà
Sá
Cuộ
Nhạ
Thừ
Tộ
Cá
Duy Chiê
Than ô
Nay Chế
Vậ
Vậ
Niê
Lý
Đ
– Nà
Thư
– Tâ
– Đ
Thư
– Thờ
– Ngư
Nhà
– Dư
– Đ
– Tâ
– Vụ
– Sau chiế
– Nế
– Thế
Nhà
– Thự
Bẩ
– Đ
Thư
– Cô
Thư
– Vạ
Sang ngà
– Tâ
Ngà
Xa xa, đ
– Phò
Chí
Tạ
Từ
– Sao vậ
– Tâ
Quả
Mộ
– Sư
– Có
Cá
Đ
Giữ
Từ
– Đ
Nhà
– Đ
– Đ
Hoà
Trờ
Hoà
Tô
– Chú
Nguyễ
– Thư
Tô
– Cứ
Ô
Vua tô
– Tâ
Ô
– Cò
Nhà
– Sư
Tô
– Chá
– Thư
Ô
– Kế
Nhà
– Xin sư
– Chỉ
Ô
– Bâ
Ô
– Chá
Ô
– Lệ
Ô
– Về
Đ
– Thư
Thầ
– Ô
Vư
– Hô
Nă
Phạ
– Chú
– Khô
Vũ
– Khô
– Tuy chú
Lý
– Em xin lĩ
– Em chỉ
Lý
– Anh yê
Hoằ
– Bâ
Vư
– Em đ
Phạ
Vư
– Ba em chia thú
Ngay đ
Vư
– Trang nà
Bỗ
– Hai cô
Thiế
– Có
– Khô
Phạ
– Hai cô
Thiế
– Anh là
– Khô
– Tô
– Tô
Đ
– Tô
Thiế
– Tô
– Thế
– Chú
Kim-Liê
– Hang nú
Kim-Liê
– Gầ
Sợ
Phí
– Ngư
Tuy tin hai thiế
Phạ
Phạ
– Ai trong đ
Có
– Chắ
Phạ
– Tô
Có
– Hay anh em nhà
Tiế
– Bố
Mộ
– Cậ
Phạ
– Tô
Ngư
– Cứ
Ghi chú
Chử
Y nó
– Tấ
Trong hang có
– Vị
Hoằ
– Vì
Cả
– Bọ
Hoằ
– Khả
Trung-thà
– Lỗ
Ô
Phạ
– Hiệ
– Cò
– Thế
Ngư
– Từ
Phạ
– Khu Vọ
– Ai là
– Tê
Phạ
Nghe Lê
Vư
– Ô
– Y đ
Cả
– Á
Vì
Phạ
– Ngư
– Khô
Đ
– Như
Lê
– Thư
Mộ
– Khả
Hoằ
– Bâ
Lê
– Thư
Ba ngư
Hoằ
– Anh em cò
Phạ
– Cá
Phạ
– Chú
Gã
– Xin cá
Lư
– Chú
Nó
Xa hơ
– Bọ
Tê
– Mờ
Nó
– Tô
Thấ
– Tô
Kiệ
– Đ
Nó
– Mờ
Y giớ
– Vị
Y chỉ
– Đ
Phạ
– Phả
Mụ
– Chú
Trong phò
Bọ
Võ
– Cuộ
Phạ
– Phà
Trà
– Tô
Phạ
– Tì
– Từ
Minh-Sang tiế
– Khi đ
Y ngừ
– Bâ
Phạ
– Khô
– Vậ
– Đ
Trầ
– Tô
Nguyễ
– Tô
Nguyễ
– Cá
Nguyễ
– Hiệ
Phạ
– Hô
– Triề
Minh-Sang nó
– Nế
Nghe Minh-Sang nó
Trầ
– Tiệ
Có
– Xong rồ
– Dọ
Hai giá
Y cung tay nó
– Hô
Minh-Sang ró
– Tì
Phạ
– Cá
Minh-Sang lắ
– Huynh phả
Trầ
– Nà
Dậ
– Xin mờ
Bỗ
– Khoan, đ
Trầ
– Ai?
Bố
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.