Đqnqk ỗutjr Hàwppw mệxhdj t mỏlmxk i quay trởxcpd lạagwa i Đqnqk ỗutjr phủdusq , mấagwa y ngàwppw y nay đlxpq ưfzfv ợefpr c Lýwppw Thếzrbk Dâdpoo n hiệxhdj p
trợefpr , hắgyrr n đlxpq ãdusq tiếzrbk p kiếzrbk n mấagwa y vịegqr tưfzfv ớpwzg ng lĩncmf nh thủdusq y quâdpoo n đlxpq ểgtrg tìpdzt m mộszof t vịegqr cózyuc kinh
nghiệxhdj m phong phúwids .
Tuy nhiêlmxk n cuốziis i cùbwox ng hắgyrr n vẫekut n chỉjmvl thấagwa t vọegqr ng, thựozhg c lựozhg c quâdpoo n sựozhg Đqnqk ưfzfv ờjios ng triềzrbk u vưfzfv ợefpr t xa tiềzrbk n triềzrbk u, dùbwox làwppw chiếzrbk n mãdusq màwppw Hoa Hạagwa
thiếzrbk u nhấagwa t cũgdeu ng cózyuc trăefud m vạagwa n, bộszof tốziis t lúwids c hàwppw nh quâdpoo n cózyuc thểgtrg đlxpq ưfzfv ợefpr c thay phiêlmxk n cưfzfv ỡklua i ngựozhg a, tăefud ng nhanh tốziis c đlxpq ộszof . Quâdpoo n bịegqr nhưfzfv thếzrbk dùbwox làwppw Háturb n triềzrbk u cũgdeu ng
khôdwbd ng cózyuc đlxpq ưfzfv ợefpr c.
Trọegqr ng tâdpoo m Đqnqk ưfzfv ờjios ng triềzrbk u đlxpq ặtzyr t ởxcpd Tâdpoo y Vựozhg c, Mạagwa c Bắgyrr c,
khôdwbd ng cózyuc ýwppw đlxpq ịegqr nh chinh phạagwa t vùbwox ng biểgtrg n phícuic a đlxpq ôdwbd ng, thựozhg c lựozhg c giữleaq a thủdusq y quâdpoo n
cùbwox ng lụnyso c quâdpoo n kháturb c biệxhdj t trờjios i vựozhg c. Cáturb biệxhdj t vềzrbk tưfzfv ớpwzg ng lĩncmf nh thủdusq y quâdpoo n chỉjmvl cózyuc Lýwppw Hiếzrbk u Cung năefud m xưfzfv a nam chinh Tiêlmxk u Duệxhdj , Phụnyso Côdwbd ng Quầwdpo n nhưfzfv ng cũgdeu ng đlxpq ãdusq
chuyểgtrg n thàwppw nh tưfzfv ớpwzg ng lĩncmf nh lụnyso c quâdpoo n, nhiềzrbk u năefud m khôdwbd ng tiếzrbk p xúwids c thủdusq y chiếzrbk n,
khôdwbd ng hềzrbk cózyuc kháturb i niệxhdj m sinh tồziis n, đlxpq i xa trêlmxk n biểgtrg n.
Đqnqk ỗutjr Hàwppw cũgdeu ng biếzrbk t
bảsvfj n thâdpoo n yêlmxk u cầwdpo u quáturb cao, sựozhg nghiệxhdj p hàwppw ng hảsvfj i chícuic nh thứqnqk c hưfzfv ng vưfzfv ợefpr ng bắgyrr t
đlxpq ầwdpo u từutjr Trung Đqnqk ưfzfv ờjios ng, thờjios i Sơwdpo Đqnqk ưfzfv ờjios ng mớpwzg i chỉjmvl bắgyrr t đlxpq ầwdpo u sơwdpo khai, khôdwbd ng cózyuc nhâdpoo n tàwppw i cũgdeu ng làwppw hợefpr p lýwppw , nhưfzfv ng hắgyrr n càwppw ng hiểgtrg u rõekut , mộszof t thuyềzrbk n trưfzfv ởxcpd ng cózyuc kinh
nghiệxhdj m trọegqr ng yếzrbk u đlxpq ếzrbk n mứqnqk c nàwppw o đlxpq ốziis i vớpwzg i việxhdj c đlxpq i xa trêlmxk n biểgtrg n.
- Xem ra chỉjmvl cózyuc thểgtrg từutjr ng bưfzfv ớpwzg c mộszof t, khôdwbd ng ngừutjr ng tícuic ch lũgdeu y kinh nghiệxhdj m! Khôdwbd ng bắgyrr t buộszof c mộszof t hơwdpo i chạagwa y đlxpq ếzrbk n đlxpq ạagwa i lụnyso c Châdpoo u Mỹdusq kếzrbk t giao vớpwzg i ngưfzfv ờjios i Anh-đlxpq iêlmxk ng, đlxpq ầwdpo u tiêlmxk n khai tháturb c tuyếzrbk n đlxpq ưfzfv ờjios ng an toàwppw n ởxcpd Châdpoo u Ázrqu , đlxpq ợefpr i sau khi quen thuộszof c thìpdzt bắgyrr t đlxpq ầwdpo u xuôdwbd i nam Tâdpoo y Dưfzfv ơwdpo ng trêlmxk n đlxpq ưfzfv ờjios ng đlxpq i đlxpq ạagwa i lụnyso c Châdpoo u Mỹdusq ......
Nghĩncmf tớpwzg i nghĩncmf lui, đlxpq âdpoo y làwppw phưfzfv ơwdpo ng pháturb p tốziis t nhấagwa t rồziis i.
Đqnqk ỗutjr Hàwppw đlxpq i vàwppw o phủdusq đlxpq ệxhdj , trêlmxk n đlxpq ưfzfv ờjios ng thấagwa y hai áturb i thêlmxk đlxpq ang ngồziis i bêlmxk n mộszof t cáturb i đlxpq ĩncmf a tranh cãdusq i, ngay cảsvfj hắgyrr n đlxpq i vàwppw o cũgdeu ng khôdwbd ng pháturb t hiệxhdj n.
- Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c tỷturb tỷturb , đlxpq âdpoo y làwppw vậsnzn t gìpdzt ......
Lýwppw Tuyếzrbk t Nhạagwa n cầwdpo m mộszof t miếzrbk ng tráturb i câdpoo y màwppw u hồziis ng cắgyrr t mỏlmxk ng trong đlxpq ĩncmf a cắgyrr n nhẹncmf . Vịegqr ngọegqr t giòdtct n củdusq a nózyuc khiếzrbk n nàwppw ng rấagwa t thícuic ch.
- Ta cũgdeu ng khôdwbd ng biếzrbk t, tráturb i câdpoo y ta nếzrbk m qua khôdwbd ng ícuic t, nhưfzfv ng loạagwa i nàwppw y chưfzfv a từutjr ng thấagwa y qua.....
Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c làwppw con gáturb i yêlmxk u nhấagwa t củdusq a Lýwppw Thếzrbk Dâdpoo n, nếzrbk u hắgyrr n đlxpq ưfzfv ợefpr c dâdpoo ng vậsnzn t quýwppw hiếzrbk m gìpdzt đlxpq ềzrbk u cho ngưfzfv ờjios i đlxpq ưfzfv a cho nàwppw ng mộszof t ícuic t. Dùbwox đlxpq ãdusq gảsvfj chồziis ng thìpdzt vẫekut n khôdwbd ng thay đlxpq ổbgav i nêlmxk n nàwppw ng thựozhg c sựozhg thấagwa y qua khôdwbd ng ícuic t đlxpq ồziis lạagwa , tuy nhiêlmxk n vẫekut n khôdwbd ng nhậsnzn n
biếzrbk t thứqnqk trưfzfv ớpwzg c mặtzyr t.
- Nózyuc i cáturb i gìpdzt thếzrbk ......
Đqnqk ỗutjr Hàwppw cưfzfv ờjios i đlxpq i tớpwzg i gầwdpo n, nhìpdzt n vàwppw đlxpq ĩncmf a tráturb i câdpoo y màwppw u hồziis ng trưfzfv ớpwzg c mặtzyr t hai vịegqr áturb i thêlmxk , trong đlxpq ầwdpo u dưfzfv ờjios ng nhưfzfv gợefpr i lạagwa i mộszof t kýwppw ứqnqk c.
Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c mỉjmvl m cưfzfv ờjios i chạagwa y ra đlxpq ózyuc n chàwppw o nózyuc i:
- Vũgdeu gia Nhịegqr côdwbd nưfzfv ơwdpo ng đlxpq ưfzfv a tớpwzg i chúwids t đlxpq ồziis hiếzrbk m cózyuc , khôdwbd ng biếzrbk t làwppw thứqnqk gìpdzt nhưfzfv ng mùbwox i vịegqr khôdwbd ng tệxhdj , ngọegqr t ngàwppw o thơwdpo m máturb t rấagwa t ngon miệxhdj ng, tưfzfv ớpwzg ng côdwbd ng nếzrbk m
thửmlac .........
Nàwppw ng cầwdpo m qua mộszof t miếzrbk ng, đlxpq ưfzfv a cho Đqnqk ỗutjr Hàwppw . Tìpdzt nh cảsvfj m bọegqr n họegqr thắgyrr m thiếzrbk t, kếzrbk t hôdwbd n đlxpq ãdusq lâdpoo u nhưfzfv ng chưfzfv a hềzrbk xuấagwa t hiệxhdj n chuyệxhdj n gìpdzt xícuic ch mícuic ch.
Trong đlxpq ầwdpo u Đqnqk ỗutjr Hàwppw hiệxhdj n lêlmxk n dung mạagwa o khảsvfj áturb i củdusq a Vũgdeu Mịegqr Nưfzfv ơwdpo ng, thầwdpo m nghĩncmf :
- Nàwppw ng trởxcpd vềzrbk rồziis i hảsvfj ? Đqnqk ãdusq lâdpoo u khôdwbd ng gặtzyr p quảsvfj làwppw nhớpwzg ......
Hắgyrr n háturb miệxhdj ng cắgyrr n lấagwa y miếzrbk ng hoa quảsvfj màwppw Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c đlxpq ưfzfv a cho, hoàwppw n toàwppw n ngâdpoo y dạagwa i, hoảsvfj ng sợefpr nózyuc i:
- Đqnqk âdpoo y làwppw khoai lang?
Hắgyrr n háturb hốziis c miệxhdj ng, miếzrbk ng tráturb i câdpoo y cũgdeu ng rơwdpo i xuốziis ng đlxpq ấagwa t.
- Làwppw m sao vậsnzn y? Cáturb i nàwppw y gọegqr i làwppw khoai lang?
Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c khôdwbd ng hiểgtrg u nhìpdzt n xem áturb i lang, lạagwa i liếzrbk c sang Lýwppw Tuyếzrbk t Nhạagwa n, trong mắgyrr t cảsvfj hai hiệxhdj n vẻhyuh lo lắgyrr ng.
Ázrqu i lang củdusq a mìpdzt nh vốziis n trưfzfv ớpwzg c giờjios vẫekut n rấagwa t đlxpq iềzrbk m đlxpq ạagwa m, hiếzrbk m khi thấagwa y hắgyrr n mấagwa t bìpdzt nh tĩncmf nh.
Đqnqk ỗutjr Hàwppw khôdwbd ng đlxpq áturb p, tiếzrbk n lêlmxk n hai bưfzfv ớpwzg c, cầwdpo m lấagwa y hai miếzrbk ng tráturb i câdpoo y cắgyrr n rồziis i nếzrbk m lấagwa y hưfzfv ơwdpo ng vịegqr , cảsvfj m nhậsnzn n
đlxpq úwids ng làwppw khoai lang, hơwdpo n nữleaq a làwppw loạagwa i khoai lang đlxpq ỏlmxk cózyuc hàwppw m lưfzfv ợefpr ng tinh bộszof t cao.
Loạagwa i khoai lang nàwppw y làwppw giốziis ng thưfzfv ờjios ng trồziis ng ởxcpd nôdwbd ng thôdwbd n, Đqnqk ỗutjr Hàwppw khi còdtct n béklua ởxcpd
vùbwox ng nôdwbd ng thôdwbd n đlxpq ãdusq từutjr ng nếzrbk m qua. Ngàwppw y nghỉjmvl hắgyrr n thưfzfv ờjios ng chạagwa y ra ruộszof ng đlxpq àwppw o
mấagwa y củdusq rửmlac a ăefud n sốziis ng, lớpwzg n lêlmxk n vềzrbk thàwppw nh thịegqr khôdwbd ng còdtct n cơwdpo hộszof i đlxpq ểgtrg ăefud n, thỉjmvl nh
thoảsvfj ng cózyuc ăefud n làwppw mua củdusq a hàwppw ng quàwppw vặtzyr t.
Hiệxhdj n giờjios trong mâdpoo m làwppw khoai lang đlxpq ãdusq tháturb i ra nêlmxk n chỉjmvl nhìpdzt n thấagwa y quen mắgyrr t màwppw khôdwbd ng biếzrbk t, đlxpq ếzrbk n khi ăefud n
vàwppw o cảsvfj m giáturb c mớpwzg i biếzrbk t chícuic nh làwppw khoai lang đlxpq ỏlmxk hồziis i nhỏlmxk hay ăefud n.
Ngâdpoo y ngưfzfv ờjios i hồziis i lâdpoo u, Đqnqk ỗutjr Hàwppw quáturb t to mộszof t tiếzrbk ng:
- Khoai lang, thậsnzn t khôdwbd ng ngờjios , Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c, Tuyếzrbk t Nhạagwa n, ta đlxpq i tìpdzt m Mịegqr
Nưfzfv ơwdpo ng, ha ha, giảsvfj nhưfzfv may mắgyrr n, phu quâdpoo n cáturb c nàwppw ng sắgyrr p sửmlac a lậsnzn p côdwbd ng vạagwa n
thếzrbk rồziis i.........
Trưfzfv ờjios ng Nhạagwa c, Tuyếzrbk t Nhạagwa n còdtct n chưfzfv a kịegqr p phảsvfj n ứqnqk ng, Đqnqk ỗutjr Hàwppw đlxpq ãdusq biếzrbk n mấagwa t, chỉjmvl vẳuhya ng lạagwa i tiếzrbk ng cưfzfv ờjios i to.
Trong mắgyrr t Đqnqk ỗutjr Hàwppw lózyuc e dịegqr sắgyrr c, hoàwppw n toàwppw n nghĩncmf đlxpq ếzrbk n chuyệxhdj n sắgyrr p xảsvfj y ra màwppw cuồziis ng hỷturb .
Khoai lang cózyuc nhiềzrbk u têlmxk n gọegqr i, tùbwox y thuộszof c vàwppw o từutjr ng vùbwox ng. Khoai lang làwppw bảsvfj o vậsnzn t,
vìpdzt sựozhg xuấagwa t hiệxhdj n củdusq a nózyuc màwppw đlxpq ãdusq nuôdwbd i sốziis ng ngàwppw n vạagwa n dâdpoo n chúwids ng Hoa Hạagwa , dùbwox làwppw
hiệxhdj n giờjios cũgdeu ng cózyuc ngưfzfv ờjios i nózyuc i Đqnqk ạagwa i Thanh vưfzfv ơwdpo ng triềzrbk u làwppw khoai lang vưfzfv ơwdpo ng
triềzrbk u.
Đqnqk iềzrbk u nàwppw y khôdwbd ng phảsvfj i khôdwbd ng cózyuc đlxpq ạagwa o lýwppw .
Đqnqk ỗutjr Hàwppw tốziis t nghiệxhdj p lịegqr ch sửmlac họegqr c nêlmxk n hiểgtrg u rõekut đlxpq iềzrbk u nàwppw y.
Chuyệxhdj n nàwppw y xảsvfj y ra vàwppw o năefud m Vạagwa n Lịegqr ch thứqnqk sáturb u, Trưfzfv ơwdpo ng Cưfzfv Chícuic nh dùbwox ng Phúwids c Kiếzrbk n làwppw m thícuic đlxpq iểgtrg m, đlxpq o đlxpq ạagwa c đlxpq ồziis ng ruộszof ng, đlxpq ăefud ng kýwppw hộszof tịegqr ch thìpdzt tin tứqnqk c nhậsnzn n đlxpq ưfzfv ợefpr c
khiếzrbk n hắgyrr n kinh ngạagwa c khôdwbd ng hiểgtrg u: Vàwppw o năefud m Hồziis ng Vũgdeu thứqnqk hai mưfzfv ơwdpo i sáturb u, tổbgav ng
đlxpq iềzrbk u tra nhâdpoo n khẩhbyl u cảsvfj nưfzfv ớpwzg c thìpdzt Phúwids c Kiếzrbk n đlxpq ãdusq cózyuc hơwdpo n táturb m mưfzfv ơwdpo i mốziis t vạagwa n hộszof ,
gầwdpo n 400 vạagwa n khẩhbyl u, nhưfzfv ng trảsvfj i qua hai trăefud m năefud m chỉjmvl còdtct n hơwdpo n 51 vạagwa n hộszof , gầwdpo n mộszof t trăefud m táturb m mưfzfv ơwdpo i vạagwa n khẩhbyl u.
Hộszof khẩhbyl u giảsvfj m nhiềzrbk u nhưfzfv vậsnzn y tuy cózyuc phầwdpo n xuấagwa t pháturb t từutjr dâdpoo n gian che giấagwa u nhưfzfv ng cũgdeu ng làwppw tìpdzt nh trạagwa ng xấagwa u hổbgav .
Đqnqk iềzrbk u khiếzrbk n ngưfzfv ờjios i ta kinh ngạagwa c làwppw vàwppw o hai trăefud m năefud m sau, dưfzfv ớpwzg i tìpdzt nh huốziis ng khôdwbd ng ngừutjr ng bịegqr thiêlmxk n tai, nhâdpoo n khẩhbyl u Phúwids c Kiếzrbk n đlxpq ạagwa t tớpwzg i mứqnqk c hơwdpo n 1500 vạagwa n, cùbwox ng
lúwids c hộszof khẩhbyl u cảsvfj nưfzfv ớpwzg c cũgdeu ng tăefud ng đlxpq ếzrbk n bảsvfj y lầwdpo n, đlxpq ạagwa t tớpwzg i con sốziis khổbgav ng lồziis bốziis n
trăefud m triệxhdj u.
Mấagwa u chốziis t trong đlxpq ózyuc chícuic nh làwppw củdusq khoai lang khôdwbd ng hềzrbk bắgyrr t mắgyrr t.
Đqnqk iểgtrg m nàwppw y cózyuc sửmlac làwppw m chứqnqk ng!
Năefud m Vạagwa n Lịegqr ch thứqnqk hai mưfzfv ơwdpo i mốziis t, Minh triềzrbk u cózyuc mộszof t vịegqr têlmxk n làwppw Trầwdpo n Chấagwa n Long
từutjr đlxpq ảsvfj o Lữleaq Tốziis ng tiếzrbk n lêlmxk n mộszof t loạagwa i câdpoo y trồziis ng gọegqr i làwppw khoai Chu, sau bốziis n
tháturb ng thìpdzt nhâdpoo n giốziis ng thàwppw nh côdwbd ng, đlxpq ổbgav i têlmxk n khoai lang.
Vàwppw o năefud m sau đlxpq ózyuc , phícuic a nam Phúwids c Kiếzrbk n gặtzyr p đlxpq ạagwa i hạagwa n. Trong [chưfzfv ơwdpo ng châdpoo u phủdusq chícuic ] ghi lạagwa i:
- Cỏlmxk dạagwa i héklua o úwids a, lúwids a khôdwbd ng thu, dâdpoo n đlxpq ózyuc i khắgyrr p nơwdpo i. Lúwids c ấagwa y Phúwids c Kiếzrbk n Tuầwdpo n
phủdusq Kim Họegqr c quyếzrbk t đlxpq ịegqr nh tấagwa t cảsvfj cáturb c huyệxhdj n vùbwox ng Mâdpoo n Nam trồziis ng khoai lang.
Chỉjmvl sau mấagwa y tháturb ng thu hoạagwa ch lớpwzg n, đlxpq ủdusq đlxpq ểgtrg cứqnqk u đlxpq ózyuc i cho dâdpoo n, từutjr đlxpq ózyuc cózyuc thểgtrg
thấagwa y đlxpq ưfzfv ợefpr c vai tròdtct lớpwzg n lao củdusq a khoai lang.
Phúwids c Kiếzrbk n thuộszof c Lĩncmf nh
Nam, làwppw vùbwox ng đlxpq ồziis i núwids i, chỉjmvl cózyuc mộszof t dảsvfj i bìpdzt nh nguyêlmxk n hẹncmf p cózyuc thểgtrg gieo trồziis ng
gạagwa o, hơwdpo n nữleaq a thổbgav đlxpq ịegqr a cằeuzi n cỗutjr i, từutjr khi ban lệxhdj nh “cấagwa m biểgtrg n”, cộszof ng vớpwzg i thiêlmxk n tai mấagwa t mùbwox a làwppw m dâdpoo n chúwids ng đlxpq iêlmxk u đlxpq ứqnqk ng. Bởxcpd i vìpdzt sựozhg tồziis n tạagwa i củdusq a khoai lang
màwppw thoáturb t đlxpq ózyuc i.
Mấagwa u chốziis t ởxcpd chỗutjr khoai lang sinh sảsvfj n khỏlmxk e màwppw rấagwa t dễdwbd
sốziis ng, dùbwox đlxpq ấagwa t cáturb t cũgdeu ng cózyuc thểgtrg pháturb t triểgtrg n, khôdwbd ng cầwdpo n phảsvfj i nózyuc i làwppw đlxpq ấagwa t gòdtct
đlxpq ồziis i; Sảsvfj n lưfzfv ợefpr ng cựozhg c cao, mộszof t mẫekut u đlxpq ấagwa t tốziis t ưfzfv ớpwzg c thu hơwdpo n vạagwa n câdpoo n, đlxpq ấagwa t vừutjr a bảsvfj y táturb m ngàwppw n câdpoo n, đlxpq ấagwa t xấagwa u cũgdeu ng ưfzfv ớpwzg c thu năefud m sáturb u ngàwppw n câdpoo n.
Cózyuc lẽdwbd làwppw bởxcpd i vìpdzt khoai lang quáturb mứqnqk c rẻhyuh mạagwa t nêlmxk n khôdwbd ng đlxpq ểgtrg vùbwox ng Giang Nam tiếzrbk p nhậsnzn n, đlxpq ãdusq trởxcpd thàwppw nh mộszof t đlxpq ạagwa i hốziis i tiếzrbk c.
Vàwppw o triềzrbk u Khang Hy, đlxpq ểgtrg đlxpq oạagwa n tuyệxhdj t nguồziis n cung ứqnqk ng củdusq a cáturb c tỉjmvl nh Đqnqk ôdwbd ng Nam đlxpq ốziis i
vớpwzg i Đqnqk àwppw i Loan nêlmxk n hạagwa lệxhdj nh thanh tảsvfj o biểgtrg n. Ngoạagwa i trừutjr pháturb hủdusq y đlxpq ộszof i thuyềzrbk n,
phòdtct ng ốziis c, câdpoo y lúwids a thìpdzt còdtct n di dờjios i toàwppw n bộszof cưfzfv dâdpoo n vùbwox ng duyêlmxk n hảsvfj i vàwppw o trong nộszof i đlxpq ịegqr a, vi phạagwa m chéklua m khôdwbd ng tha. Trong vòdtct ng hai mưfzfv ơwdpo i năefud m, ngàwppw n vạagwa n dâdpoo n
chạagwa y nạagwa n nhưfzfv súwids c vậsnzn t vàwppw o thâdpoo m sơwdpo n, con sốziis tửmlac vong lêlmxk n tớpwzg i mấagwa y chụnyso c vạagwa n.
Trong cơwdpo n hoạagwa n nạagwa n đlxpq ózyuc , khoai lang lạagwa i lầwdpo n nữleaq a trởxcpd thàwppw nh cứqnqk u tinh củdusq a ngàwppw n vạagwa n nạagwa n dâdpoo n từutjr Giang Tâdpoo y, Quảsvfj ng Tâdpoo y thậsnzn m chícuic An Huy đlxpq ềzrbk u thấagwa y sắgyrr c hoa củdusq a
nózyuc . Nếzrbk u nhưfzfv nózyuc i vàwppw o thờjios i thanh tảsvfj o biểgtrg n làwppw m dấagwa y lêlmxk n tiếzrbk ng khózyuc c ngậsnzn p
trờjios i, ngưfzfv ờjios i chếzrbk t đlxpq ầwdpo y mưfzfv ơwdpo ng rãdusq nh thìpdzt khôdwbd ng lâdpoo u sau cózyuc mộszof t đlxpq ợefpr t di dâdpoo n vềzrbk
tâdpoo y còdtct n cózyuc quy môdwbd lớpwzg n hơwdpo n, tựozhg a hồziis tạagwa o nêlmxk n hy vọegqr ng. Vàwppw o năefud m Khang Hy thứqnqk
ba mưfzfv ơwdpo i, Thanh Tháturb nh Tổbgav hạagwa [chiêlmxk u dâdpoo n đlxpq iềzrbk n xuyêlmxk n chiếzrbk u thưfzfv ], khởxcpd i đlxpq ộszof ng
đlxpq ợefpr t di dâdpoo n “Hồziis Quảsvfj ng Đqnqk iềzrbk n Tứqnqk Xuyêlmxk n”, tổbgav ng sốziis hơwdpo n mưfzfv ờjios i vạagwa n dâdpoo n nghèrjro o Hồziis
Quảsvfj ng, ngoàwppw i ra còdtct n cózyuc cốziis nôdwbd ng cáturb c tỉjmvl nh Giang Tâdpoo y, Quảsvfj ng Đqnqk ôdwbd ng, Thiểgtrg m
Tâdpoo y...... cũgdeu ng gia nhậsnzn p đlxpq ộszof i ngũgdeu dờjios i tâdpoo y. Lầwdpo n di dâdpoo n nàwppw y lêlmxk n tớpwzg i mấagwa y trăefud m vạagwa n ngưfzfv ờjios i, thờjios i gian gầwdpo n trăefud m năefud m. Trong dòdtct ng ngưfzfv ờjios i đlxpq ãdusq mang theo giốziis ng
khoai lang vàwppw o vùbwox ng Tứqnqk Xuyêlmxk n xa xôdwbd i.
Lúwids c nàwppw y khoai lang đlxpq ãdusq trảsvfj i rộszof ng Trưfzfv ờjios ng Giang, hơwdpo n nữleaq a bắgyrr t đlxpq ầwdpo u xuấagwa t pháturb t từutjr lưfzfv u vựozhg c Hoàwppw ng Hàwppw .
Từutjr đlxpq ózyuc đlxpq ếzrbk n trong vòdtct ng trăefud m năefud m sau, khoai lang trảsvfj i rộszof ng toàwppw n bộszof Đqnqk ạagwa i Thanh, đlxpq ãdusq trởxcpd thàwppw nh mózyuc n chícuic nh trêlmxk n bàwppw n, vìpdzt sựozhg hiệxhdj n hữleaq u củdusq a nózyuc nêlmxk n cảsvfj nh tưfzfv ợefpr ng
thiếzrbk u đlxpq ózyuc i đlxpq ãdusq dầwdpo n nhạagwa t đlxpq i trong ýwppw nghĩncmf dâdpoo n chúwids ng.
Khoai lang nuôdwbd i
sốziis ng ngàwppw n vạagwa n dâdpoo n chúwids ng Trung Quốziis c, khoai lang khiếzrbk n nhâdpoo n sốziis Thanh triềzrbk u tăefud ng lêlmxk n vớpwzg i tốziis c đlxpq ộszof khủdusq ng khiếzrbk p, dùbwox cózyuc nhiềzrbk u ngưfzfv ờjios i hơwdpo n vẫekut n đlxpq ủdusq đlxpq ểgtrg nuôdwbd i
sốziis ng.
Cho nêlmxk n cózyuc thuyếzrbk t nózyuc i khoai lang sáturb ng tạagwa o ra Đqnqk ạagwa i Thanh
quốziis c, cũgdeu ng cózyuc thuyếzrbk t trựozhg c tiếzrbk p xem Đqnqk ạagwa i Thanh quốziis c trởxcpd thàwppw nh đlxpq ếzrbk quốziis c
khoai lang.
Đqnqk iềzrbk u khiếzrbk n Đqnqk ỗutjr Hàwppw đlxpq ểgtrg ýwppw nhấagwa t làwppw ởxcpd Trung Quốziis c vốziis n khôdwbd ng
cózyuc khoai lang. Loạagwa i hoa màwppw u nàwppw y chỉjmvl sinh tồziis n ởxcpd vùbwox ng nhiệxhdj t đlxpq ớpwzg i Châdpoo u Mỹdusq ,
do ngưfzfv ờjios i Anh-đlxpq iêlmxk ng gieo trồziis ng thàwppw nh côdwbd ng. Columbus lúwids c gặtzyr p nữleaq vưfzfv ơwdpo ng Tâdpoo y
Ban Nha cózyuc đlxpq em khoai lang dâdpoo ng lêlmxk n. Thủdusq y thủdusq Tâdpoo y Ban Nha lạagwa i đlxpq em khoai
lang truyềzrbk n đlxpq ếzrbk n Philippines. Vàwppw o giữleaq a nhữleaq ng năefud m Vạagwa n Lịegqr ch triềzrbk u Minh thìpdzt
khoai lang từutjr đlxpq ảsvfj o Lữleaq Tốziis ng làwppw thuộszof c đlxpq ịegqr a củdusq a Tâdpoo y Ban Nha tiếzrbk n vàwppw o Trung
Quốziis c.
Đqnqk âdpoo y làwppw kýwppw ứqnqk c củdusq a Đqnqk ỗutjr Hàwppw vềzrbk khoai lang nhưfzfv ng hiệxhdj n giờjios tạagwa i Đqnqk ưfzfv ờjios ng triềzrbk u xuấagwa t hiệxhdj n khoai lang, ýwppw tứqnqk trong đlxpq ózyuc khôdwbd ng cầwdpo n nózyuc i cũgdeu ng biếzrbk t.
Đqnqk ỗutjr Hàwppw cảsvfj m giáturb c chấagwa n đlxpq ộszof ng.
Tuy nhiê
Trọ
Đ
- Xem ra chỉ
Nghĩ
Đ
- Trư
Lý
- Ta cũ
Trư
- Nó
Đ
Trư
- Vũ
Nà
Trong đ
- Nà
Hắ
- Đ
Hắ
- Là
Trư
Á
Đ
đ
Loạ
Hiệ
Ngâ
- Khoai lang, thậ
Trư
Trong mắ
Khoai lang có
Đ
Đ
Chuyệ
Hộ
Đ
Mấ
Đ
Nă
Và
- Cỏ
Phú
Mấ
Có
Và
Trong cơ
Lú
Từ
Khoai lang nuô
Cho nê
Đ
Đ
Đ
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.